- مقدمه ی کنگره 1
- اشاره 7
- اشاره 8
- بررسی نسب اشعریان 9
- اصل و نسب عرب ها 9
- 1. اشعر، فرزند سبأ 10
- اشاره 10
- جدّ اعلای اشعریان 10
- 2. اشعر، نبت بن ادد بن زید است 11
- 3. اشعر، فرزند نبت بن ادد است 12
- 4. اشعر، فرزند مذحج بن ادد است 12
- زادگاه اشعریون 12
- پیشینه مذهبی اشعریان 15
- مقدمه ای در شناخت اسلام اشعریان 16
- مهاجران 17
- اولین اشعری مسلمان 17
- اسلام آوردن سایر اشعریان 17
- تشرف مهاجران به اسلام 18
- بررسی نظر اوّل: 18
- اشاره 18
- بررسی نظر دوم: 20
- بررسی نظر سوّم: 21
- چگونگی مشرف شدن اشعریان به اسلام 22
- زمان اسلام آوردن اشعریان 23
- فصل اول اشعریان در عراق 25
- بلاد جبل 29
- زمینه مهاجرت اشعریان به مناطق جبال 30
- زمان مهاجرت 30
- علل مهاجرت 31
- 1. شرکت در قیام ابن اشعث 31
- 2. کشته شدن محمد بن سائب بن مالک اشعری 32
- 3. شرکت در قیام زید بن علی علیه السلام 33
- تعداد مهاجران و سکونت در قم 34
- نفوذ و قدرت اشعریان در قم 34
- اختلاف میان اشعریان 39
- اشعریان در سایر مناطق جبال 40
- اشاره 42
- فصل اول تشیّع و اشعریان 42
- تشیّع در بلاد جبل 45
- 1. آوه 45
- 2. ری 46
- 3. کاشان 46
- 7. قزوین 47
- 4. فراهان 47
- 5. ماهاباذ 47
- 6. تفرش 47
- تأثیر اشعریان بر تشیّع مناطق جبال 48
- اشاره 49
- 1. علی بن ابراهیم قمی 51
- 3. الحمیری 51
- 2. محمد بن الحسن الصفار 51
- 4. کلینی 52
- 5. علی بن بابویه 52
- 7. صدوق 53
- 8 . ابن قولویه 53
- 10. نجاشی 54
- 9. ابو جعفر الطوسی 54
- 135 . آدم بن اسحاق بن آدم الاشعری 56
- 136 . آدم بن عبدالله بن سعد الاشعری القمی 58
- 137 . ابراهیم بن ابی موسی الاشعری الکوفی 59
- 138 . ابراهیم بن یزید الاشعری 60
- 139 . احمد بن ادریس بن احمد ابو علی الاشعری القمی 61
- 140 . احمد بن اسحاق 64
- 142 . احمد بن حمزه بن الیسع بن عبد الله القمی 68
- 141 . احمد بن جعفر 68
- 143 . احمد بن سعید 71
- 144 . احمد بن علی الرازی الاشعری 72
- 145 . احمد بن عبد الله بن عیسی 73
- 147 . احمد بن محمد بن عبیدالله الاشعری القمی 73
- 146 . احمد بن محمد بن عبید القمی الاشعری 73
- 148 . احمد بن محمد بن عیسی 75
- چند نکته در مورد ابوجعفر اشعری 85
- اشاره 87
- غلو در نزد قدما 87
- 1. محمد بن علی الصیرفی ابو سمینه 91
- 3. محمد بن اورمه ابو جعفر قمی 92
- 4. احمد بن محمد بن خالد برقی 93
- 5. یونس بن عبد الرحمن 94
- 7. امیه بن علی قیسی شامی، ابو محمد 96
- 6 . احمد بن حسین بن سعید ابو جعفر اهوازی (دندان) 96
- 10. محمد بن احمد الجامورانی، ابو عبد الله الرازی 97
- 8 . حسین بن شادویه ابو عبد الله الصفار القمی «الصحاف» 97
- 11. محمدبن موسی بن عیسی السّمان، ابو جعفر الهمدانی 97
- 9. حسین بن یزید النوفلی، ابو عبد الله 97
- 149 . احمد بن محمد بن یحیی العطار القمی 101
- 150 . احوص بن سعد بن مالک بن عامر الاشعری 104
- 151 . انس بن بجاد اشعری 105
- 152 . ادریس بن عبد الله بن سعد الاشعری 106
- 153 . ادریس بن عیسی الاشعری القمی 107
- 154 . اسحاق بن آدم بن عبد الله بن سعد الاشعری القمی 107
- 155 . اسحاق بن عبد الله الاشعری 108
- 156 . اسماعیل بن آدم بن عبدالله بن سعد الاشعری 109
- 158 . اشعث بن اسحاق القمی 110
- 157 . اسماعیل بن سعد الاحوص الاشعری القمی 110
- 161 . بلال بن ابی برده بن ابی موسی الاشعری 113
- 160 . بشار الاشعری 113
- 162 . بلال بن سعد بن تمیم الاشعری 115
- 163 . بنان بن محمد بن عیسی 116
- 164 . تمیم بن اوس اشعری 117
- 165 . ثمیل بن عبید الله اشعری 117
- 166 . جعفر بن عمران بن عبدالله اشعری 118
- 167 . جعفر بن محمد الاشعری 119
- 168 . الحارث بن الحارث الاشعری الشامی 120
- 169 . حارث بن یمجد الاشعری 121
- 170 . حسن بن حماد الاشعری 122
- 171 . حسن بن عبدالله بن محمد بن عیسی الاشعری 122
- 173 . حسن بن علی الزیتونی 123
- 175 . حسین بن احمد بن ادریس 126
- 177 . حسین بن محمد بن عامر بن عمران الاشعری القمی 128
- 178 . حسین بن محمد الاشعری القمی 130
- 179 . حمزه بن الیسع الاشعری القمی 132
- 182 . الریان بن الصلت الاشعری القمی، ابو علی 134
- 181 . داود بن عامر الاشعری القمی 134
- 183 . زکریا بن آدم اشعری 137
- 184 . زکریا بن ادریس الاشعری 141
- 186 . زیاد بن عیاض اشعری 144
- 185 . زکریا بن عمران القمی 144
- 187 . زید بن ثابت 145
- 188 . السائب بن مالک الاشعری 145
- 189 . سعد بن اسماعیل بن الاحوص 148
- 191 . سعد بن سعد الاشعری 149
- 192 . سعد بن عبدالله اشعری 151
- 194 . سعد بن مالک بن الاحوص 156
- 195 . سعد بن مالک بن عامر الاشعری 156
- 193 . سعد بن عمران القمی 156
- 197 . سهل بن الیسع الاشعری 157
- 199 . سعد بن تمیم الاشعری، ابو بلال 158
- 198 . سهم بن عمرو الاشعری 158
- 201 . شهر بن حوشب الاشعری 160
- 203 . عامر بن ابی عامر الاشعری 163
- 204 . عامر بن عبدالله بن قیس الاشعری 164
- 205 . عامر بن عامر الاشعری 166
- 206 . عامر بن عبدالله الاشعری 166
- 207 . عامر بن عمران بن عبدالله الاشعری 166
- 209 . عبدربه بن میمون الاشعری 167
- 208 . عامر بن لُدَین الاشعری 167
- 210 . عبدالرحمن بن صباب الاشعری 168
- 211 . عبدالرحمن بن عَرْزب الاشعری 168
- 212 . عبدالرحمن بن غَنْم الاشعری 169
- 213 . عبدالرحمن بن محمد بن عیسی الاشعری 172
- 214 . عبدالصمد بن محمد الاشعری 173
- 215 . عبدالعزیز بن المهتدی الاشعری 174
- 217 . عبدالله بن براد بن یوسف 175
- 216 . عبد الله بن ابی برده 175
- 218 . عبد الله بن ابی خلف الاشعری 176
- 219 . عبد الله بن سالم الاشعری 176
- 220 . عبد الله بن سعد الاشعری 177
- 221 . عبدالله بن عامر الاشعری 179
- 222 . عبدالله بن عامر بن براد 179
- 223 . عبدالله بن عصام الاشعری 180
- 224 . عبدالله بن عضاه الاشعری 180
- 226 . عبدالله بن قیس الاشعری 181
- 225 . عبدالله بن علی بن عامر الاشعری 181
- 228 . عبدالله بن ملاذ الاشعری 184
- 227 . عبدالله بن معانق الاشعری 184
- 230 . عبدالملک بن عبدالله الاشعری 185
- 229 . عبدالله بن موسی الاشعری 185
- 231 . عقبه بن خالد الاشعری 186
- 233 . علی بن اسحاق الاشعری 187
- 234 . علی بن اسماعیل 188
- اشاره 188
- اشاره 189
- ب: کتابهای اشعری به نقل از «العمد» 190
- ج) کتابهایی که الاشعری پس از « عُمد» تألیف نموده است: 191
- 236 . علی بن الریان بن الصلت الاشعری 192
- 235 . علی بن حمزه بن الیسع 192
- 237 . علی بن عیسی الطلحی 194
- 239 . عمر بن سائب بن مالک 197
- 241 . عمران بن محمد بن عمران الاشعری 200
- 242 . عمران بن موسی الاشعری 201
- 243 . عمرو بن بجاد الاشعری 202
- 245 . عمرو بن ابی موسی الاشعری 203
- 246 . عیاض الاشعری 204
- 247 . عیسی بن عبدالله الاشعری 204
- 249 . غَنْم 206
- 248 . عیسی بن محمد بن ایوب الاشعری 206
- 251 . کعب بن عاصم الاشعری 207
- 250 . کریب بن حارث الاشعری 207
- 252 . کعب بن عیاض الاشعری 208
- 253 . مالک بن عامر الاشعری 208
- 254 . محمد بن احمد بن یحیی 210
- 255 . محمد بن علی بن محبوب الاشعری القمی 214
- 256 . محمد بن عبدالله بن قیس الاشعری 215
- 257 . محمد بن عیسی بن عبدالله الاشعری 215
- 258 . محمد بن یحیی الاشعری 216
- 259 . المرزبان بن عمران الاشعری القمی 217
- 260 . موسی بن ابی موسی الاشعری 218
- 261 . موسی بن الحسن بن عامر 218
- 262 . نُمیر بن اوس الاشعری 219
- 265 . یحیی بن برید 220
- 263 . ولید بن حرب الاشعری 220
- 266 . یسع بن عبدالله الاشعری 221
- اشاره 223
- 268 . یوسف بن ابی برده 223
- کنیه ها: 226
زمان اسلام آوردن اشعریان
زمان اسلام آوردن اشعریان
بیشتر سیره نویسان بر آنند که اشعریان در سال هفتم هجری قمری، پس از فتح خیبر، خدمت حضرت محمد صلی الله علیه و آله مشرّف شدند. زینی دحلان می گوید: اهل تحقیق چنین نظر دارند که آمدن اشعریان با ابوموسی، در سال هفت، هنگام فتح خیبر روی داده است.(1) اشعریان همواره از این که پیش از عام الوفود (9 ه . ق) پذیرای اسلام شده اند به خود می بالیدند.
پس از فتح مکه، در رمضان هشت هجری قمری بزرگ ترین دشمن اسلام از صحنه قدرت نمایی و مخالفت با اسلام به کنار زده شد و اعراب سایر قبایل که پیرو قریش بودند احساس ضعف نموده، در خود قدرت مقابله با پیامبر صلی الله علیه و آله را ندیدند؛ لذا گروه گروه به سوی آن حضرت شتافته، اظهار اسلام و مسلمانی نمودند. در این اسلام آوردن شائبه ترس بود و با آن اسلام آوردنی که قبل از هجرت و یا قبل از فتح بود، مطمئنا فرق داشت؛ لذا زمینه برای اشعریان وجود داشت که اسلام پیش از فتح، مایه افتخارشان باشد. نویسنده تاریخ قم در این زمینه می نویسد:
مفاخر ایشان در ایام اسلام... دیگر آن که اشعریان در کشتی ها نشستند و از بلاد یمن به طوع و رغبت هجرت کردند که به و به حضرت رسول صلوات الله علیه آمدند و اسلام آوردند از سر ارادت و رغبت، و قریش و دیگر عرب به رسول، اول کافر شدند و چندین نوبت مکر و حیله کردند و رنج و تعب به وجود مبارک آن حضرت رسانیدند و انکار اسلام کردند.(2)
از سوی دیگر، برخی نوشته اند که اشعریون بیست سال پس از مبعث پیامبر صلی الله علیه و آله اسلام آوردند و روایت ابوموسی که می گوید: خبر خروج پیامبر صلی الله علیه و آله به ما رسید و ما در یمن بودیم...(بلغنا مخرج النبی)، را عجیب دانسته اند.(3) ابن حجر مراد از «مخرج النبی» را بعثت پیامبر صلی الله علیه و آله و یا هجرت آن حضرت صلی الله علیه و آله دانسته است.
1- 1. همان.
2- 2. تاریخ قم، ص 277.
3- 3. شیخ المضیره ابوهریره، ص 38.