- مقدمه استاد انصاری بویراحمدی 1
- ضرورت شیعه شناسی 3
- جمعیت شناسی شیعیان 5
- مظلومیت شیعه 6
- اشاره 19
- پیدایش شیعه 21
- علل پیدایش شیعه 27
- اشاره 27
- الف. شخصیت بی همتای اهل بیت ^ 28
- ب. فرمان و تکلیف الهی 40
- اشاره 40
- 1. حدیث «یوم الدّار» 41
- 2. آیه «مودّت» 43
- 3. آیه «ولایت» 45
- 4. آیه «اولی الامر» 50
- 5. حدیث «منزلت» 55
- 7. حدیث «ثقلین» 56
- 8. احادیث «خلفای دوازده گانه» 58
- خلاصه واقعه غدیر 60
- اشاره 60
- 9. آیه «تبلیغ»، و «اکمال دین» و حدیث «غدیر» 60
- اشاره 71
- اشاره 72
- 1. شیعیان، بهترین مخلوقات خدایند: 73
- اشاره 73
- الف. فضایل شیعه در قرآن 73
- 3. اصحاب یمین شیعیان اند: 75
- 4. ملائکه الهی برای شیعیان استغفار می کنند: 76
- 1. شیعیان علی (ع) رستگارانند: 77
- اشاره 77
- ب. فضایل شیعه در روایات 77
- 2. پیامبر (ص) شفیع شیعیان علی در قیامت است: 78
- 4. شیعیان در بهشت، در جایگاه و درجه اهل بیت (ع) قرار دارند: 79
- 3. شیعیان، وارد جهنم نمی شوند: 79
- اشاره 82
- الفبای سعادت؛ ولایت و محبت یا عمل؟ کدام یک؟ 84
- اشاره 84
- روایات دسته اول 85
- روایات دسته دوم 86
- اشاره 87
- ولایت و محبت، همراه با عمل 87
- الف) قرآن کریم: 88
- ب) روایات: 89
- ج) سیره معصومین ^: 90
- محو گناهان شیعه در دنیا، برزخ و قیامت 94
- ولایت و محبت اهل بیت (ع)، شرط پذیرش اعمال 99
- شیعه و شفاعت اهل بیت (ع) 103
- تفاوت شیعه و محب اهل بیت (ع) 109
- اشاره 114
- فلسفه اقامه نماز 114
- اشاره 118
- الف) نماز؛ اولین و آخرین فریضه الهی: 118
- جایگاه و اهمیّت نماز 118
- ب) نماز؛ برترین عبادت، بعد از توحید: 119
- ج) نماز؛ ستون دین و اوّلین پرسش در قیامت: 119
- د) نماز؛ نور چشم پیامبر(ع): 120
- پیامدهای ترک نماز 121
- الف) زندگی سخت و مشقت بار: 121
- اشاره 121
- ب) انهدام دین و ایمان: 122
- ج) ورود به حیطه کفر: 122
- اشاره 123
- ترک نماز، ندادن زکات، استهزای دین و تکذیب معاد. 123
- اشاره 124
- 2. آداب خاص هر یک از اذکار و اعمال نماز: 129
- 3. طمأنینه و وقار: 131
- 4. حضور قلب: 132
- 5. اخلاص در نماز: 134
- عبادت برای حیوان 136
- پرداخت زکات 136
- زکات چیست؟ 137
- علت تشریع زکات 138
- اشاره 138
- 1. فقرزدایی از جامعه: 139
- 2. حفظ اموال و جانها: 140
- اشاره 140
- صورت اول: 140
- صورت دوم: 141
- 4. آزمایش مؤمنان: 143
- اهمیت زکات در اسلام و دیگر ادیان آسمانی 144
- منع پرداخت زکات و پیامدهای آن 147
- «قارون» و امتناع از پرداخت زکات 150
- داستان «ثعلبه بن حاطب» 152
- به جا آوردن حج 154
- حکم حج 154
- اشاره 155
- اسرار و منافع حج 155
- الف. منافع اخلاقی و عبادی حج 156
- ب. منافع سیاسی، اجتماعی حج 161
- ج. منافع اقتصادی حج 163
- اشاره 163
- اهمیت و فضیلت حج 165
- ترک کردن یا به تأخیر انداختن حج 168
- شرایط و آداب حج 169
- اشاره 169
- 1. اخلاص: 170
- 2. پرداخت حقوق مردم: 171
- 3. پرداخت حقوق الهی: 172
- 4. مال حلال: 173
- 5. حُسن معاشرت و کمک به دیگران: 174
- همسفر حج 175
- امام زین العابدین (ع) و کمک به زائران 175
- اشاره 176
- روزه بسیار 176
- روزه واجب و مستحب 177
- اشاره 178
- 1. سلامتی بدن: 178
- 2. تقویت اراده و حل مشکلات: 180
- 4. یاد تشنگی و گرسنگی قیامت: 181
- 3. یاد فقرا و کمک به آنان: 181
- 5. کسب تقوای الهی: 182
- اهمیّت و فضیلت روزه 183
- فضیلت ماه مبارک رمضان 184
- اشاره 184
- مراتب و شرایط روزه 186
- امر به معروف و نهی از منکر 188
- اشاره 188
- امر به معروف و نهی از منکر چیست؟ 189
- فلسفه و نقش امر به معروف و نهی از منکر 190
- اهمیّت امر به معروف و نهی از منکر 192
- 1. خیانت به برادر دینی: 195
- ترک امر به معروف و نهی از منکر 195
- اشاره 195
- 2. بی دینی: 196
- 3. تشبیه به مردگان: 197
- 4. مورد لعنت خدا و پیامبران: 197
- 1. شناخت معروف و منکر: 199
- شرایط و آداب امر به معروف و نهی از منکر 199
- اشاره 199
- 2. احتمال تأثیر: 199
- 3. عدم وجود ضرر جانی و مالی : 200
- 4. عامل بودن آمر و ناهی: 201
- 5. داشتن اخلاق نیک و صبر فراوان: 202
- 6. حفظ آبروی مؤمنان: 204
- مراتب و مراحل امر به معروف و نهی از منکر 205
- اشاره 205
- 1. امر و نهی قلبی: 205
- 3. امر و نهی عملی: 207
- اشاره 207
- 2. امر و نهی زبانی: 207
- وظیفه مؤمنان در صورت عدم تأثیر 209
- اشاره 211
- تولّی و تبرّی 211
- تولّی و تبرّی و جایگاه آن در آیات و روایات 211
- اهل بیت ^ کامل ترین مصادیق اولیای الهی 214
- چرا دوستی و دشمنی؟ 218
- اشاره 218
- دسته اول: 220
- دسته سوم: 221
- دسته دوم: 221
- اشاره 222
- امانت داری 222
- اشاره 222
- امانت و اقسام آن 222
- امانت غیر مادی: 227
- اشاره 227
- اهمیّت و آثار امانتداری 228
- خیانت در امانت 231
- اشاره 232
- صله رحم 232
- معنای صله رحم وحیطه آن 233
- اهمیت صله رحم از نظر اسلام 234
- 1. افزایش عمر: 238
- آثار و برکات صله رحم 238
- 2. محبت را زیاد می کند: 239
- 3. افزایش روزی و از بین رفتن فقر: 240
- 4. دفع بلا و پاکی عمل: 240
- 6. درجات بالای بهشت: 241
- پیامدهای قطع رحم 242
- اشاره 242
- 1. کاهش عمر و روزی: 242
- 2. مورد لعن خدا قرار گرفتن: 243
- 3. بی اثر شدن اعمال خیر: 243
- داستانی در قطع رحم 244
- 4. محرومیت از بهشت: 244
- قسم اول : 246
- اشاره 246
- پرهیز از دروغ 246
- دروغ و اقسام آن 246
- اشاره 246
- قسم دوم: 248
- قبح دروغ و پیامدهای آن 249
- 1. دروغ با ایمان سازگاری ندارد: 249
- اشاره 249
- 4. دروغ؛ بدترین و بالاترین گناه است: 250
- 3. دروغ؛ بدتر از رباخواری است: 250
- 5. دروغ، موجب نقصان روزی است: 252
- 6. دروغ، مایه روسیاهی است: 253
- کلیّات جامی 253
- دروغ با شوخی 255
- شوخی های پیامبر اکرم (ص) 256
- دروغ مصلحت آمیز 257
- توریه، راه فرار از دروغ 258
- «حزقیل» و به کار بردن توریه 260
- پرهیز از مال حرام 261
- مال حرام و انواع آن 261
- اشاره 261
- تقدیر رزق حلال برای تمامی انسانها 262
- فردی که از روزی حلال محروم شد 265
- مذموم بودن مال حرام و آثار آن 266
- اشاره 266
- 1. هزینه کردن مال در راه باطل: 267
- 2. عدم قبولی عبادات: 268
- اشاره 269
- 3. عدم رستگاری: 269
- داستان شریک بن عبدالله 270
- 4. لعن ملائکه الهی: 271
- اشاره 272
- 5. محرومیت از شفاعت پیامبر |و بهشت: 272
- ضمانت بهشت از سوی امام صادق (ع) 273
- اشاره 274
- پرهیز از مسکرات 274
- مسکرات و حکم آن 275
- نوشیدن مسکرات در آیات و روایات 275
- اشاره 280
- زیانها و مفاسد مسکرات 280
- الف. زیانهای جسمی 280
- ب. زیانهای اقتصادی 281
- سقوط اسپانیا 282
- اشاره 282
- ج. زیانهای اجتماعی مشروبات الکلی 282
- د. زیانهای معنوی 284
- نمونه ای از عاقبت میگساری 286
- رعایت حقوق دیگران (حق الناس) 287
- اشاره 287
- اشاره 288
- 2. حقوق مردم (حق الناس): 288
- 1. حقوق خداوند: 288
- حق و اقسام آن 288
- 3. حقوق مشترک خدا و مردم: 289
- اهمیّت حقّ النّاس و عواقب تجاوز به آن 290
- کوچک نشمردن حقوق دیگران 293
- راه توبه از تضییع حقّ النّاس 296
- اشاره 298
- وظیفه صاحبان حق 298
- سکوت و حفظ زبان 301
- سکوت و اهمیت آن 302
- 1. دوری از گناه: 304
- اشاره 304
- فواید و برکات سکوت 304
- 2. تفکر و نورانیت قلب: 306
- 3. سلامتی و نجات انسان: 308
- 4. پوشیده ماندن عیوب: 308
- فضل سخن بر سکوت 309
- 5. جلوگیری از لغزش فراوان: 309
- اشاره 312
- 1. ذکر لفظی و زبانی: 312
- اشاره 312
- 2. ذکر قلبی و درونی: 312
- مفهوم ذکر و حقیقت آن 312
- اهمیّت ذکر، در آیات و روایات 314
- داستانی از حضرت سلیمان بن داود (ع) 316
- اشاره 317
- 1. آرامش و اطمینان قلب: 317
- آثار و برکات ذکر خدا 317
- 4. بصیرت درونی: 320
- 5. یاد کردن خداوند از آنان: 321
- 6. آمرزش و پاداش بزرگ خداوند: 322
- اشاره 323
- برخی از اذکار خاص و زبانی 323
- 1. «تسبیحات حضرت زهرا» (ع) 324
- 2. «لا حول و لا قوه الاّ باللّه العلی العظیم» 325
- 3. «استغفر اللّه ربّی و اتوب الیه» 326
- 4. ذکر صلوات «اللّهم صلّ علی محمّد و آل محمّد» 327
- اشاره 329
- خوف و رجا 329
- خوف و رجا و مراتب آن 330
- فلسفه خوف و رجا 330
- اهمیّت و فضیلت خوف از خداوند 333
- تنها آگاهان و عالمان از خدا خوف دارند 336
- اشاره 336
- خوف امام علی (ع) از خداوند متعال 337
- اهمیّت و فضیلت رجا و امید به خداوند 338
- ماجرای جوان گناهکار 340
- آیا امید و رجا اختصاص به گناهکار دارد؟ 343
- حقیقت خوف و رجا 344
- اشاره 346
- تعادل خوف و رجا 346
- تلاوت بسیار قرآن 346
- جایگاه قرآن در زندگی بشر 347
- فضیلت تلاوت قرآن 351
- مقدار تلاوت قرآن در شبانه روز 352
- آداب تلاوت قرآن 354
- 1. ترتیل در تلاوت: 354
- اشاره 354
- 2. تدبّر و تأمل در قرآن: 355
- 3. اخلاص در تلاوت: 356
- 4. استعاذه به خداوند از شرّ شیطان: 358
- احسان به والدین 359
- احسان به والدین از نظر اسلام 359
- اشاره 359
- دعای امام زین العابدین (ع) برای والدین 363
- احسان به والدین کافر و ظالم 366
- احسان به والدین، پس از مرگ 367
- برتر بودن منزلت مادر 368
- حدود احسان و اطاعت از والدین 369
- داستان گاو بنی اسرائیل 370
- پیامد بی احترامی به والدین 372
- اشاره 374
- آثار احسان به والدین 374
- انفاق و کمک به نیازمندان 374
- اشاره 375
- گستره انفاق 375
- 1. انفاق واجب: 376
- اهمیت انفاق در نظر اسلام 377
- اشاره 377
- الف. فرمان ها و سفارش های مؤکد 378
- ب. انفاق، معامله با خداوند 379
- ج. انفاق؛ نعمت بزرگ الهی به بنده 381
- د. انفاق؛ سرآغاز برکات و پاداش فراوان 382
- امام زین العابدین (ع) و انفاق در راه خدا 385
- نامه امام رضا (ع) به امام جواد (ع) 386
- اشاره 387
- 1. اسلام و ایمان: 387
- شرایط و آداب انفاق در راه خدا 387
- 2. اخلاص و دوری از ریا: 388
- 3. منت نگذاشتن: 389
- اشاره 390
- 4. انفاق از مال حلال: 390
- 5. انفاق در حدّ اعتدال: 392
- 6. مقدم داشتن نزدیکان: 392
- 7. انفاق از اموال و سرمایه های محبوب: 393
- 8. صدقه دادن پنهانی: 394
- اشاره 394
- امام صادق (ع) و انفاق پنهانی 395
- کثرت دعا و نیایش 396
- اشاره 396
- اشاره 397
- دعا چیست؟ 397
- فضیلت دعا و ترغیب به آن 398
- 1. تغییر قضای الهی: 400
- آثار و برکات دعا 400
- 3. وسعت روزی: 402
- 2. دفع بلا: 402
- شرایط و موانع استجابت دعا 403
- اشاره 403
- 4. شفای مریض: 403
- 1. دعا در همه حال: 404
- 2. ترک گناه: 405
- 3. دعا از صمیم قلب: 406
- 4. کسب مال حلال: 407
- 5. دعا توأم با حرکت و تلاش: 408
- 6. عدم وجود مصلحت در اجابت دعا: 409
- 8. اعطای پاداش زیادتر در آخرت: 410
- آداب دعا 411
- کیفیت نماز شب 412
- اشاره 412
- خواندن نماز شب 412
- استحباب مؤکد نماز شب 413
- اهمیت و جایگاه نماز شب در آیات و روایات 414
- موانع نماز شب 419
- اشاره 421
- زیارت امام حسین (ع) 421
- زیارت امام حسین (ع)واجب یا مستحب مؤکّد؟ 422
- فضیلت و ثواب زیارت امام حسین (ع) 424
- اشاره 430
- فلسفه زیارت 430
- الف. تقرب به خداوند 431
- ب. ارتباط با حجت خدا و امام 432
- ج. بخشش گناهان و رفع مشکلات 434
- اشاره 435
- د. خودسازی و تقوای الهی 435
- «علی بن یقطین» و «ابراهیم جمّال» 437
- نوافل چیست؟ 439
- به جا آوردن نوافل 439
- اشاره 439
- فلسفه و آثار نمازهای نافله 440
- نمازهای نافله در آیات و روایات 443
- الف. آسیب نرسیدن به واجبات 445
- آداب به جا آوردن نوافل 445
- آداب و شرایط نمازهای نافله و دیگر عبادات مستحبی 445
- ب. تحمیل نشدن بر نفس 446
- ج. رعایت اعتدال و میانه روی 448
- د. گرفتار عجب و غرور نشدن 450
- اشاره 450
- تأسف حضرت آیه اللّه بروجردی (ره) 451
- گریه بسیار 452
- اشاره 452
- فلسفه گریه 453
- فضیلت گریه در آیات و روایات 456
- فضیلت و جایگاه گریه در روایات 457
- بر چه کسانی و چرا باید گریست؟ 458
- اشاره 458
- اشاره 459
- 1. گریه بر خود و از خوف خدا 459
- تنها آگاهان و دانایان گریه می کنند 464
- 2. گریه در فراق و مرگ عزیزان 468
- 3. گریه در عزای امام حسین (ع) 470
- مدارا با همسایگان 472
- اشاره 472
- محدوده همسایه در اسلام 473
- اهتمام اسلام به همسایه 474
- حقوق همسایه از نگاه امام زین العابدین (ع) 476
- اشاره 476
- 1. حفظ همسایه در غیاب: 476
- 4. پنهان کردن بدیها و عیبها: 477
- 3. یاری همسایه در حضور و غیاب او: 477
- 2. بزرگداشت همسایه در حضورش: 477
- 6. یاری نمودن همسایه در گرفتاریها: 478
- 5. عدم استراق سمع: 478
- 8. نادیده گرفتن خطای همسایه: 479
- 7. حسادت نکردن بر دارایی همسایه: 479
- 9. نرم خویی و پرهیز از بدگویی: 480
- 11. آگاه نمودن همسایه از خیانت دیگران: 480
- 10. دفع دشنام دهندگان به همسایه: 480
- 12 . معاشرت نیکو با همسایه: 481
- غفلت از همسایه گرسنه 481
- غضب و اقسام آن 483
- مهار و فرو بردن غضب 483
- اشاره 483
- نکوهش غضب و پیامدهای آن 485
- فضیلت مهار غضب 487
- اشاره 488
- راههای مهار خشم 488
- حلم امیرالمؤمنین علی (ع) 489
- سائل بی ادب و حلم مرحوم کاشف الغطاء 490
- غضب ممدوح 491
سفارش کرده، می فرماید: «غضب از شیطان است و شیطان از آتش خلق گردیده و آب، آتش را خاموش می کند؛ لذا هنگام غضب بپاخیزید و با وضو آتش غضب را خاموش کنید».(1)
امام باقر علیه السلام در حدیثی دیگر در مورد خاموش کردن غضب نسبت به ارحام، می فرماید:
«أَیُّما رَجُلٍ غَضِبَ عَلی ذِی رَحِمٍ فَلیَدنِ مِنهُ فَلیَمُسَّهُ فَإِنَّ الرَّحِمَ اِذا مَسَّت سَکَنَت»؛
«هر شخصی که بر خویشاوندان خود غضب نماید باید نزدیک او رفته و او را مس نماید؛ زیرا که رحم وقتی مس گردید آرام و ساکن می گردد».(2)
راه دیگر خاموش کردن غضب؛ حلم و بردباری است.
امیرالمؤمنین علیه السلام می فرماید:
«ضادُّوا الغَضَبَ بِالحِلمِ»؛ «غضب را با حلم و بردباری برطرف کنید».(3)
بسیاری از اولیای الهی و بزرگان دین هرگاه بر وجود آنان خشم مستولی می گردید با حلم و بردباری بی نظیر خود، آتش خشم را خاموش می کردند و نمی گذاشتند این آتش از درون آنان به بیرون سرایت نماید و به خود یا دیگری صدمه ای وارد کند.
در ذیل به دو نمونه اشاره می نماییم:
حلم امیرالمؤمنین علی (ع)
«روزی امیرالمؤمنین علی علیه السلام از بازار خرمافروشان می گذشت. ناگاه چشمش به زنی افتاد که در حال گریه کردن بود. امام علیه السلام به او فرمود: چرا گریه
1- . بحارالانوار، ج 70،ص 272.
2- . الکافی، ج 2، ص 302.
3- . عیون الحکم و المواعظ، ص 84.