مظلومیت شیعه در عصر عباسیان صفحه 10

شاید ما به خاطر آنکه معنی ظلم و عدل را نمی دانیم و به آثارشان دقت نمی کنیم، دست به چنین کاری می زنیم و نتیجه اش چیزی جز خسارت و ظلم نمی شود. لذا مناسب دیده شد؛ تعریفی از ظلم ارائه گردد و مصادیق و انواع ظلم نیز ذکر شود. مسأله شناخت و معرفت، در رهایی از دام های جهل و گمراهی و ستم گری بسیار به انسان کمک می کند و در نهایت انسان را به وجدان پاک و فطرت سالم سوق می دهد و اگر بر همین فطرت سالم بماند، دیگر به ظلم و ستم نمی گراید و عدالت محور خواهد شد، که در دنیای امروز به این شخص، انسان با بصیرت و عدالت خواه می گویند.

بنابراین، مبحثی کوتاه در مورد تعریف ظلم، اقسام آن، علل بوجود آمدن آن، برنامه اسلام درباره آن و راه جبران آن را بیان خواهیم کرد.

تعریف ظلم

ظلم آن گونه که اصحاب لغت بیان کرده اند؛ «قرار دادن هر چیز در غیر موضعش» است، همان طور که در تعریف عدل گفته اند: «قرار دادن هر چیزی در جای خود». در حقیقت می توان معنای ظلم را همان طور که مرحوم علامه نراقی در کتاب شریف «معراج السعاده» بیان نموده با توجه به گفتار اهل لغت چنین تعریف کرد: «ظلم در اصل به معنای کار بی جا کردن و تعدّی نمودن از حدّ وسط است. ظلم به این معنا جامع همه رذائل می باشد و ارتکاب هر یک از قبایح شرعیه و عقلیه را شامل است. و این ظلم به معنی اعم است».((1))

با روشن شدن معنای ظلم، معنای ظالم و مظلوم روشن می شود، چنانچه به فاعل و انجام دهنده ظلم، ظالم و به کسی که ظلم بر او واقع شده، مظلوم