مظلومیت شیعه در عصر عباسیان صفحه 24

در دین ایجاد کردند؛ مثلاً در قصاص هر طوری که می خواستند قصاص می کردند. این اختلافات در فقه این چهار امام آشکار است و تاریخ گواه است که هر یک بر چه مبنایی فتوا می دادند.

بنی عباس با آن همه جنایاتی که نسبت به آل علی علیه السّلام نمودند، معذلک رنگ دین به اعمال و کردار خود دادند، متظاهر به تقوی و ادب و دین شدند، خود را حامی و نگهبان دین اسلام می دانستند، و در نشر مبادی اسلام حقاً بیش از بنی امیه به إستثنای عمر بن عبد العزیز کوشیدند و اسناد ممالک بخارا و سمرقند را تا حدود چین و اندلس که در زمان اموی گشوده شده بود، حفظ نمودند و اسلام را در میان یهود و نصاری و مجوس رونق دادند و بالاخص بنی عباس، ابهّت دینی را بیش از عظمت

سیاسی تقویت می کردند، از این رو با آن که تسلط سیاسی آن ها ضعیف شد، ولی سلطه و نفوذ آن ها همچنان برقرار بود.((1))

چکونگی پیچیده شدن طومار حکومت امویان

در ابتدای حکومت امویان، انقلاب هایی علیه آنها برپا شد، ولی این انقلاب ها کوچک بودند که در عرض یک روز یا بیشتر به دست فرمانداران بنی امیه سرکوب می شدند. اما انقلابی که بنی امیه از خاموش کردن آن عاجز شدند، انقلابی بود که در عصر مروان حمار - آخرین خلیفه بنی امیه - آشکار گردید. زیرا طبقات مختلف مردم علیه او شوریدند و ارتش و قوای نظامی از فرمان او سرپیچی کردند و مردم از کمک به او خودداری نمودند و لشکر انبوهی علیه او پیکار نموده و او را ناچار ساختند که از شهری به شهر دیگر منتقل گردد و هرگاه