- دیباچه 1
- مقدمه مؤلف 3
- هدف از تألیف کتاب 4
- اشاره 7
- فصل اول: ظلم از نگاه شریعت 7
- دیدگاه دین نسبت به ظلم 8
- تعریف ظلم 10
- عوامل ظلم 11
- اقسام ظلم 11
- اسلام و مبارزه با ظلم 12
- راهکارهای اسلام برای جبران ظلم 14
- اشاره 19
- فصل دوم: مروری بر حکومت عباسیان 19
- تاریخچه مختصری از حکومت عباسیان 20
- سیره خلفای بنی عباس 22
- مقایسه بنی امیه با بنی عباس 23
- چکونگی پیچیده شدن طومار حکومت امویان 24
- شورش ها و قیامهای علیه عباسیان 26
- چگونگی به قدرت رسیدن بنی عباس 27
- تفاوت نگرش خلفای عباسی با خلفای اموی 29
- گسترش شیعه در دوران عباسیان 32
- جدایی عباسیان از علویان 33
- فصل سوم: وضعیت شیعیان در دوران سفاح و منصور دوانیقی 35
- ابوالعباس سفّاح 35
- اشاره 35
- دو مشکل اساسی حکومت سفّاح 38
- منصور دوانیقی 39
- رفتار منصور با مردم 40
- رفتار منصور با علویان 42
- کشتار و شکنجه علویان 43
- رفتار منصور با سادات حسنی 46
- فشارهای سیاسی بر شیعیان و آغاز دوباره تقیه 49
- نشر علم و حدیث حتی در حال تقیه 50
- مظلومیتِ محبوبیت آفرین 52
- نصب فرماندار سنگ دل در مدینه 53
- مشهور بودن دشمنی منصور با علویین 55
- رفتار منصور با امام صادق علیه السّلام 58
- رفتار منصور با امام کاظم علیه السّلام 62
- فصل چهارم: وضعیت شیعیان در دوران مهدی، هادی و هارون الرشید 65
- اشاره 65
- برخورد مهدی با علویان 66
- برخورد هادی با علویان 68
- هارون الرشید 70
- نیرنگ های هارون و تظاهر به دینداری 72
- هارون در تعقیب فرزندان حضرت علی علیه السّلام 73
- نیرنگ هارون 76
- علل گسترش شیعیان در عصر عباسیان 77
- قیام های علویان 79
- هارون و علویان 80
- از شمشیر هارون خون می چکد 82
- برخورد هارون با موسی بن جعفرعلیه السّلام 83
- برخورد هارون با امام رضاعلیه السّلام 84
- مرگ هارون 85
- اشاره 87
- فصل پنجم: توطئه های مأمون و معتصم علیه امام رضا علیه السلام ، امام جوادعلیه السّلام و شیعیان 87
- امین و فرصتی مناسب برای امام رضاعلیه السّلام 88
- دوران مأمون 90
- مأمون از دیدگاه علویان 91
- قیام های علویان در زمان مأمون 91
- الف) قیام ابن طباطبا 91
- ب) قیام ابوالسّرایا 92
- پیشنهاد ولایت عهدی مأمون و سیاست امام رضاعلیه السّلام 93
- ج) قیام زید بن موسی بن جعفر 93
- سیاست های مأمون در حکومت داری و ظلم به شیعیان 95
- الف) جلوگیری از نشر فضائل امام 95
- ب) پخش شایعات دروغین یا ترور شخصیتی 96
- د) شهادت امام رضاعلیه السّلام 97
- ج) وادار کردن امام برای رفتن به بغداد 97
- برخورد مأمون پس از شهادت امام رضاعلیه السّلام 98
- قیام محمد بن جعفر بن محمد 98
- زندگانی امام جوادعلیه السّلام 101
- انگیزه های مأمون از ازدواج دخترش با امام جوادعلیه السّلام 103
- ازدواج توطئه آمیز دختر مأمون با امام جوادعلیه السّلام 103
- چرا امام جوادعلیه السّلام با این ازدواج موافقت کردند؟ 104
- وضوح مظلومیت در مکتب علمی امام جوادعلیه السّلام 104
- سیاست ریا و تزویر مأمون 106
- اقدامات مأمون در روزهای نخست اقامت در بغداد 107
- اهداف مأمون از احضار امام جوادعلیه السّلام به بغداد 108
- متهم کردن امام جوادعلیه السّلام 109
- زنده داشتن یاد پدر 110
- برخورد و انزجار امام جوادعلیه السّلام از مأمون 110
- تشیع در دوران امام جوادعلیه السّلام 111
- ارتباط امام علیه السّلام با شیعیان 112
- وصیت نامه و مرگ مأمون 112
- دوران خلافت معتصم 113
- شهادت امام جوادعلیه السّلام 114
- اشاره 117
- فصل ششم: چگونگی برخورد خلفای معاصر امام هادی علیه السّلام با آن حضرت و شیعیان 117
- خلفای معاصر امام هادی علیه السّلام 118
- دوران خلافت المعتصم بالله 118
- دوران خلافت واثق بالله و علویان 120
- برخورد متوکل با علویان 121
- دشنام و بدگویی به علویان 124
- متوکل و دوستان اهل بیت علیه السّلام 127
- موضع گیری متوکل در برابر جبهه امامت 129
- جرم بودن نقل فضائل اهل بیت علیه السّلام 131
- کینه متوکل نسبت به امیر مؤمنان علیه السّلام 133
- متوکل و تخریب قبر امام حسین علیه السّلام 135
- کاخ ها و بزم های پر تجمل 137
- اقدامات منتصر 139
- به قتل رسیدن متوکل و خلافت منتصر 139
- دوران خلافت مستعین 140
- اشاره 140
- الف) قتل یحیی بن عمر بن الحسین 140
- ب) قتل محمد بن جعفر بن حسن 143
- دوران خلافت معتز 143
- فعالیت مخفی امام هادی علیه السّلام 145
- شبکه ارتباطی وکالت 147
- انتقال امام از مدینه به سامرّا 148
- ورود امام به سامرا 149
- شاگردان مکتب امام هادی علیه السّلام 151
- شهادت امام علیه السّلام 152
- اشاره 154
- فصل هفتم: چگونگی برخورد خلفای معاصر امام حسن عسکری علیه السّلام با آن حضرت و شیعیان 154
- زندگانی امام حسن عسکری علیه السّلام 155
- رفتار خلفای عباسی نسبت به امام حسن عسکری علیه السّلام 156
- خلافت مهتدی و برخورد او با امام حسن عسکری علیه السّلام 157
- نیرنگ و تزویر معتمد 159
- فعالیت اختصاصی امام حسن عسکری علیه السّلام 159
- مظلومیت های شیعه در زمان معتمد 160
- اشاره 160
- الف) بازرسی منازل شیعیان 160
- ب) ایجاد فضای رعب و وحشت در میان شیعیان 161
- ج) پراکندگی شیعیان 162
- د) سفیران دروغین 162
- وضعیت ذریه حضرت علی علیه السّلام در عصر معتمد 163
- ظلم های خلفای عباسی در حق امام حسن عسکری علیه السّلام 164
- مظلومیت امام حسن عسکری علیه السّلام و زندانی های گوناگون 165
- شهادت امام حسن عسکری علیه السّلام 167
- اشاره 170
- فصل هشتم: مروری بر وضعیت خلفای عباسی بعد از شهادت امام عسکری علیه السّلام تا دوران المقتفی لأمرالله 170
- برخورد المعتضد بالله با علویان 171
- برخورد المکتفی بالله با علویان 172
- خلافت المقتدر بالله 173
- خلافت القاهر بالله 174
- خلافت الراضی بالله و برخورد وی با علویان 175
- خلافت المتّقی بالله 175
- خلافت المستکفی بالله 176
- خلافت المطیع لله 178
- خلافت الطائع لله 179
- خلافت القادر بالله 179
- خلافت القائم بامرالله 180
- خلافت مقتدی بامرالله 181
- خلافت مستظهر بالله 182
- خلافت مسترشد بالله 184
- خلافت الراشد بالله 185
- فصل نهم: وضعیت شیعیان در زمان آخرین خلفای عباسی 188
- اشاره 188
- خلافت ابو عبد الله محمد المقتفی لامرلله 189
- مظلومیت سادات علوی در ایام خلافت المقتفی لامرالله 191
- ذکر خلافت المستنجد بالله 192
- شکست علویان و بازگشت دولت عباسی به مصر 193
- ذکر خلافت المستضئ بأمرلله 193
- خصوصیات ناصر 195
- خلافت الناصر لدین الله 195
- اقدامات ناصر 197
- دیدگاه سیوطی و ابن عمار حنبلی درباره ناصر 199
- نقد بر اقدامات ناصر 200
- اوضاع سیاسی شیعیان بغداد در دوره خلافت ناصر 201
- خلافت الظاهر بامرالله 202
- وضعیت شیعیان در دوره الظاهر بامرالله 203
- خلافت المستنصر بالله 204
- خلافت مستعصم 206
- نظریه ابن طقطقی درباره مستعصم 207
- اقدامات مستعصم برای شیعیان با اغراض سیاسی 208
- نظریه ابن العبری درباره مستعصم 208
- درگیری شیعه و سنی در دوره خلافت مستعصم 210
- واقعه کرخ (654 ق) و مظلومیت شیعیان 211
- اتهامات ناروا نسبت به ابن علقمی شیعی 213
- علل بقاء تشیع 215
- فصل دهم: انقراض سلسله بنی عباس 217
- اشاره 217
- سرانجام بنی عباس 218
- نقش شیعیان در حادثه سقوط بغداد و انقراض بنی عباس 219
- مظلومیت شیعیان حتی هنگام حمله مغول 221
- علل انقراض بنی العباس 221
- منابع و مآخذ 223
توانستند دولت خود را تأسیس کنند. علویان که فرزندان علی بن ابی طالب علیه السّلام، پسر عموی حضرت رسول صلی الله علیه وآله و همسرش فاطمه علیهاالسّلام، دختر رسول اکرم صلی الله علیه وآله، بودند، به شدت
توسط عباسیان سرکوب شدند. شمار زیادی از ایرانیان از علاقه مندان خاندان اهل بیت علیه السّلام بودند و پس از آنکه متوجه حیله عباسیان در منحرف کردن خلافت اسلامی از علویان به خودشان شدند، انقلاب ها و شورش های فراوانی را به حمایت از فرزندان علی علیه السّلام آغاز کردند.((1))
شالوده اداری حکومت بنی عباس را منصور ریخت و تقریباً همان رویه بنی امیه را که از روش اداری روم شرقی و ساسانیان اقتباس شده بود، حفظ کرد.
از دیدگاه منصور، اساسی ترین خطری که موجودیت خاندان عباسی و حکومت آنان را تهدید می کرد علویان بودند، زیرا هم دلائل و توجیهات آنان برای خلافت نیرومندتر، و هم خویشاوندی ایشان با پیامبرصلی الله علیه وآله نزدیک تر از عباسیان بود، علاوه بر اینکه در میان مردم افرادی شناخته شده و از نفوذ و موقعیتی برتر برخوردار بودند.
کشتار و شکنجه علویان
منصور به شیوه های مختلف شیعیان را تحت فشار قرار می داد؛ گروهی از آنان را در «ربذه» گرد آورد و به زنجیر بست و به قدری به آنان تازیانه زد که گوشت و خونشان به هم آمیخت، سپس آنها را تحت سخت ترین شرایط به کوفه منتقل کرد و به زندانی افکند که شب و روز را تشخیص نمی دادند. زندانیان ناچار بودند برای تشخیص اوقات نماز، قرآن را به پنج بخش تقسیم کنند و هر یک از نمازهای روزانه را پس از قرائت یک بخش از قرآن اقامه کنند. علویان در این
1- . جعفریان، رسول، مقالات تاریخی، دفتر چهارم، ص326.