- مقدمه استاد انصاری بویراحمدی 1
- کلیات و مبدأ پیدایش شیعه 9
- معنای لغوی و اصطلاحی شیعه: 11
- مبدأ پیدایش شیعه 13
- الف) اهل بیت علیهم السلام و مرجعیت دینی: 23
- داستان مباهله: 33
- اشاره 38
- ب) آیات و روایات دربارۀ امامت و جانشینی اهل بیت علیهم السلام : 38
- 1- حدیث «یوم الدّار» 39
- 2- آیه «مودت» : 41
- 3- آیه «ولایت» 43
- 4- آیۀ «اولی الامر» 47
- 5- حدیث «سفینه» 53
- 6- حدیث «ثقلین» : 54
- 7- حدیث «منزلت» 55
- 8- آیۀ «تبلیغ» 56
- خلاصۀ واقعۀ غدیر: 56
- اشاره 68
- افغانستان قبل از اسلام 68
- 2- ساکنین اولیه افغانستان 71
- تمدن قبل از آریا 73
- هجوم آریایی ها: 75
- اساطیری ها: 76
- یونانیان: 77
- هخامنشیان: 77
- موریا: 78
- یفتلی ها: 79
- ترک ها: 81
- افغانستان بعد از پیدایش اسلام 85
- اشاره 90
- نحوه ورود آیین شیعه به افغانستان 90
- الف) ورود تشیع در دوره صفویان: 95
- ب) همزمانی ورود اسلام و تشیع به هزاره جات: 97
- ج) اسلام آوردن و پذیرش تشیع در دوران حکومت ایلخانان 99
- جمع بین سه نظریه 102
- هزاره ها بومی ترین مردم خراسان خاوری: 107
- خراسان و نقش آن در ماندگاری تشیع: 113
- هزاره ها و نقش آنان در توسعه و ماندگاری تشیع: 115
- جمع بندی مطالب: 121
- جمعیت افغانستان 123
- هزاره ها (شیعه ها) 129
- ازبک و ترکمن: 133
- سادات: 134
- کشمیری ها: 136
- حبشی ها: 136
- مغول جغتای: 136
- عرب ها: 136
- جغرافیای افغانستان 138
- 1- شیعه اثنی عشری (امامیه) 142
- اشاره 142
- فرقه های تشیع: 142
- 2- شیعه زیدیه 144
- تشیع در هزاره جات: 146
- تشیع در کابل: 147
- تشیع در بدخشان: 149
- تشیع در قندهار: 154
- تشیع در بلخ: 156
- تشیع در بغلان: 156
- تشیع در سمنگان: 165
- تشیع در جوزجان: 165
- تشیع در قندوز: 166
- تشیع در هلمند: 166
- تشیع در لوگروپکتیا: 166
- مقاومت شیعیان در گذر تاریخ 167
- اشاره 167
- مقدمه 168
- مغولان و شیعیان: 169
- امیر تیمورخان و شیعیان 170
- محمدخان شیبانی و مقاومت شیعیان 170
- تهاجم انگلیسی ها و مقاومت شیعیان 173
- احمدشاه درانی و شیعیان 175
- امیردوست محمد و شیعیان 177
- امیر شیرعلی خان و شیعیان 180
- 2- تأسیس روزنامه: 180
- 1- ایجاد ارتش منظم: 180
- 4- خدمات ملی: 181
- 5- ترویج زبان پشتو: 181
- عبدالرحمن خان و دفاع شیعیان 182
- اعلان جهاد علیه هزاره ها در سراسر افغانستان 184
- اسرای هزاره در بازارهای افغانستان 188
- به آتش کشیدن هزاره جات 188
- مهاجرت شیعیان به خارج: 195
- مهاجرت تدریجی شیعیان به شهرها 198
- حبیب الله خان و شیعیان 199
- امان الله خان و شیعیان 201
- افغانستان 203
- محمد نادرشاه و شیعیان 205
- برخورد نادرشاه با شیعیان 207
- محمدظاهرشاه و شیعیان 208
- جمع بندی: 211
- داودخان و شیعیان 214
- شیعیان 221
- روی کار آمدن کمونیست ها و عکس العمل شیعیان 223
- اشاره 223
- حفیظ الله امین و شیعیان 226
- سقوط حفیظ الله امین و روی کارآمدن کارمل 231
- داکتر نجیب و شیعیان: 232
- علل حمله شوروی به افغانستان 233
- 1- شورش سراسری افغانستان و تضعیف رژیم کمونیستی 233
- 2- پیروزی انقلاب اسلامی ایران 234
- 4- دفاع از ایدئولوژی مارکسیسم 234
- 3- رسیدن به آبهای گرم جنوب 234
- 5- حفظ مرزهای شوروی 235
- آغاز اولین قیام مسلحانه در افغانستان 235
- قیام شیعیان علیه دولت 238
- قیام شیعیان در مناطق مرکزی 240
- علل خروج نظامی شوروی از افغانستان 245
- سقوط رژیم نجیب الله 246
- دولت مجاهدین و سهم شیعیان 250
- جنگ احزاب در کابل 251
- طالبان و شیعیان 253
- اسامه بن لادن رهبر حزب القاعده 258
- برخی اقدامات طالبان 261
- دولت اسلامی و شیعیان 264
- قانون اساسی و شیعیان 267
- لویه جرگه 273
- الف) اتحاد هفتگانه 274
- ب) احزاب شیعه 275
- پاسداران جهاد اسلامی افغانستان 276
- حرکت اسلامی افغانستان 277
- دعوت اسلامی افغانستان 278
- حزب اسلامی رعد افغانستان 278
- سازمان نیروی اسلامی افغانستان 279
- نهضت اسلامی افغانستان 279
- شورای انقلابی اتفاق اسلامی افغانستان 280
- جبهه آزادی بخش انقلاب اسلامی افغانستان 281
- شورای ائتلاف اسلامی افغانستان 282
- اسلامی افغانستان 282
- ائتلاف چهارگانه 282
- حزب وحدت اسلامی افغانستان 283
- احزاب غیر اسلامی 285
- 1- حزب دموکراتیک خلق افغانستان 285
- 3- ساما 286
- 4- شعله جاوید 286
- 5- ستم ملی 287
- احزاب سیاسی و رهبران آن 288
- جایگاه اهل بیت علیهم السلام در افغانستان 293
- الف) هجرت اهل بیت علیهم السلام به افغانستان 294
- هجرت عبدالله به هرات 295
- ب) راویان احادیث اهل بیت علیهم السلام در کابل 296
- بارگاه امامزاده علی بن ابیطاب در بلخ 296
- اعتقادات دینی شیعیان افغانستان 298
- عزاداری برای اهل بیت علیهم السلام در افغانستان 300
- جشن و اعیاد اسلامی در افغانستان 302
1- ([1]) ر.ک هاجسن، مارشال، س، فرقه اسماعیلیه، ترجمه فریدون بدره ای ص 16.
2- ([2]) محمدحسین طباطبایی، شیعه در اسلام به تصحیح محمد علی کوشا 84.
نزدیک به سه قرن (از 297 تا 567 ه- . ق) حکومت کردند. سرانجام به دست صلاح الدین ایوبی برچیده شدند.
یکی دیگر از مراکز قدرت اسماعیلیه قلعه «اَلَموُت» در نزدیکی قزوین است که حسن صباح آن را در سال 483 گرفت و تا سال 654 که به وسیله نیروهای هلاکوخان مغول فتح شد، توسط او و طرفدارانش اداره می گردید. هم اکنون اسماعیلیه در کشورهای سوریه، لبنان، پاکستان، هندوستان، تاجیکستان، افغانستان و ایران زندگی می کنند.
تشیع در هزاره جات:
مهمترین مرکز سکونت شیعیان مرکز افغانستان است، که هزاره جات و یا هزارستان نامیده می شود. هزاره جات در قدیم منطقه بسیار وسیعی بود از شرق به ولایت چتران و جبال بدخشان، از غرب به ملک خراسان (خراسان ایران) از جنوب به زابل و کابل و از شمال به ارض طخارستان می رسید.((1))
ولی حکام متعصب به جهت نابودی تشیع در افغانستان جنگهای مکرری را علیه آنان راه انداختند و فشارهای گوناگون سیاسی، اقتصادی و مذهبی وارد کردند که در اثر این فشارها عده ی زیادی از هزاره ها نابود شدند، و تعداد زیادی از سرزمین شان کوچ داده شدند و زمینهایشان به مردم افغان واگذارشد. بدین ترتیب هزاره جات امروزه به مراتب کوچک تر از یک الی دو قرن پیش است.
هزاره جات از نظر جغرافیایی و فرهنگی یک حوزه مستقل و متمایز است و از نظر مذهبی مرکز اصلی