دو مکتب در اسلام جلد اول صفحه 285

او در اجرای این سیاست هر کس را که از بزرگان مسلمین از دستورش سرپیچی می نمود شکنجه می داد و در آخر اعدام می کرد. و فرزندش یزید در این زمینه گوی

سبقت را از او ربود، زیرا که در اجرای همین سیاست ، خاندان پیامبر خدا(ص ) را در کربلا به فجیعترین وضعی گرفتار کرد و همه را به قتل رسانید و سرهای آنها را از تن جدا نمود و زنان و کودکان رسول خدا(ص ) را به اسارت گرفت و آنها را همراه با سرهای بریده فرزندان پیامبر در هر شهر و دیاری به تماشا گذاشت ! (617)

گویی با انجام چنان ماموریتی از سوی یزید، وظیفه آل ابوسفیان در این مورد نسبت به خاندان بنی هاشم به سرآمد، که نوبت خلافت اموی از قبیله قریش ، به بنی مروان ، از آل امیه منتقل گردید.

سیاست حکومت مروانیان از آل امیه

سیاست خلفای مروانی در دست به دست کردن حکومت در میان خانواده شان ، و لعن و ناسزای به امیرالمومنین (ع )، و پایین آوردن قدر و مقام آن حضرت ، تا زمان خلافت عمر بن عبدالعزیز، که فرمان به ترک لعن امام (ع ) داد، ادامه همان سیاست معاویه بود. با این تفاوت که در زمان عمر بن عبدالعزیز، مردم به لعن و دشنام به امام (ع ) عادت کرده بودند، و حتی برخی از ایشان آن را فریضه ای می دانستند که ترکش جایز نیست ! و نماز جمعه بدون آن را قبول نداشتند؛ مانند مردم شهر حران که می گفتند: نماز بدون لعن در اصل نماز نیست !! و نیز دوران خلافت عمر بن عبدالعزیز بیش از دو سال و چند ماه نپایید که خانواده اش او را مسموم کردند! و آل امیه بار دیگر به عادت دیرینه خود در لعن و

ناسزای به امام (ع ) تا زمان روی کار آمدن بنی عباس بازگشتند و آن را همچنان ادامه دادند! (618)

سیاست خلفای عباسی

در میان خلفای بنی عباس ، کسانی یافت می شدند که دست بنی امیه را در کشتار خاندان پیغمبر(ص ) و پایین آوردن مقام و منزلت ایشان در میان مسلمانان ، از پشت بسته بودند!! مانند ابوجعفر منصور دوانیقی و هارون الرشید و متوکل . و نیز کسانی که بر خلاف آنها جانب ایشان را نگه داشته و حرمت آنان را رعایت می کردند. (619)

مساله اینجا بود که مردم ، همان گونه که معاویه ایشان را تربیت کرده بود، در دوران خلافت بنی امیه مدت نود سال به لعن و ناسزای به امیرالمومنین (ع ) و بیزاری از او و پایین آوردن قدر و منزلت آن حضرت بار آمده بودند (620) و آثار چنین تربیتی تا اوان خلافت بنی عباس باقی مانده بود و در دوران ایشان دانشمندان و محدثانی چون حریز بن عثمان (م 162 ق ) وجود داشتند که صبحگاهان هفتاد مرتبه ، و شامگاهان نیز هفتاد بار امام علی بن ابیطالب (ع ) را لعن می کردند و احادیث و روایاتی را در مذهب آن حضرت می ساختند و آنها را در بغداد و دیگر شهرهای بزرگ اسلامی بر سر زبانها می انداختند!!

و یا در میان مردم شهرهای مختلف ، مردمان شهری مانند واسط یافت می شدند که عبدالله بن محمد بن عثمان (م 371 ق ) دانشمند و محدث بنام شهرستان را به خاطر بازگویی حدیث الطیر از مسندش بلند کرده ، و به اتهام اینکه چنین شخصی کافر