دو مکتب در اسلام جلد دوم صفحه 6

ب بدعت

کلمه البدع در لغت به معنای تازه و نو ظهور و بی سابقه است (10). بدعت در دین به معنای انجام کار و سخنی است که گوینده و کننده آن از صاحب شریعت پیروی نکند (11) یعنی برخلاف سنت باشد.

سنت ، از مصادر تشریعی اسلام

سنت رسول خدا (ص ) از مصادر تشریعی اسلام است . زیرا که خداوند می فرماید: ماء اتاکم الرسول فخذوه و مانها کم عنه فانتهوا . یعنی آنچه را که پیامبر به شما می دهد بپذیرید و از آنچه که بازتان می دارد دوری کنید. (حشر / 7). و نیز فرموده است : و ما ینطق عن الهوی ان هو الا وحی یوحی . یعنی پیامبر سخن از هوای دل نگوید، و سخنش غیر وحی خدا نیست . (النجم / 3-4). و یا آنجا که می فرماید: لقد کان لکم فی رسول الله اءسوه حسنه لمن کان یرجوا الله و الیوم الآخر و ذکر الله کثیرا . یعنی شما را در اقتدار به رسول خدا خیر و سعادت بسیار است آن کس که به ثواب روز قیامت امیدوار بوده ، خدا را بسیار یاد کند. (احزاب /21). و یا آنجا که می فرماید: قل ان کنتم تحبون الله فاتبعونی یحببکم الله و یغفر لکم ذنوبکم . یعنی بگو اگر خدای را دوست دارید مرا پیروی کنید، تا خدا دوستتان بدارد، و گناهانتان را

بیامرزد. (آل عمران 31/). و یا: فامنوا بالله و رسوله النبی الاءمی الذی یؤ من بالله و کلماته و اءتبعوه . یعنی پس به خدا و پیامبر درس ناخوانده ای ایمان بیاورید که به خدا و کلماتش ایمان آورده است . (اعراف / 158) و آیات متعدد دیگر.

احادیث بسیاری هم از پیامبر خدا (ص ) آمده که مسلمانان را به پیروی از سنتش ترغیب ، و از مخالفت با آن بر حذر داشته است . مانند این حدیث که می فرماید:

من رعب عن سنتی فلیس منی(12). یعنی هر کس که سنت مرا پیروی نکند، از من نیست .

پس با توجه به آنچه گفته شد، سنت یک مصطلح اسلامی و حقیقتی شرعی است ، و تنها راه دستیابی ما به سنت پیغمبر (ص )، یعنی رفتار و روش و حدیث و تقریر آن حضرت ، روایاتی است که از وی آورده ، و در زمان ما در کتابهای حدیث و سیره و تفسیر و دیگر منابع و مصادر اسلامی نقل و ثبت شده اند. مانند روایات زیر: از عایشه آمده است که گفت : رسول خدا (ص ) فرمود:

النکاح سنتی ، فمن لم یعمل بسنتی فلیس منی (13) یعنی ازدواج سنت من است ، و هر کس که به سنت من عمل نکند از من نیست .

یا اینکه عمرو بن مزنی گفته است که رسول خدا (ص ) فرمود: