- سخن مترجم 1
- نخستین گفتار: قیام امام حسین(ع) علیه انحرافاتی که بر اثراجتهاد وعمل به راءی در سنت پیغمبر(ص) پدیدآمده بود 4
- بخش اول : اوضاع مسلمانان پیش از قیام حسینی 4
- توضیح 4
- دو دستگی امت 7
- نتیجه کوششهای معاویه 9
- امام از بیعت با یزید سر باز می زند 10
- یزید در آیینه رفتار و گفتارش 11
- قسمت اول 11
- قسمت دوم 17
- بخش دوم : خبر از رویداد کربلا پیش از وقوع آن 24
- مقدمه 24
- 1. خبر راءس الجالوت 24
- 2. خبر کعب 25
- 3. حدیث اسماء بنت عمیس 26
- 4. حدیث ام الفضل 26
- 5 . و در مقتل خوارزمی آمده است 28
- 7. حدیث انس بن مالک 29
- 6. روایت زینب دختر جحش 29
- 8 . حدیث ابوامامه 30
- 9. روایات ام سلمه 30
- 10. روایات عایشه 33
- 12. روایت سعید بن جمهان 35
- 11. روایت معاذ بن جبل 35
- 13. روایات ابن عباس 36
- قسمت اول 36
- 14. روایات امیرالمؤ منین علی (ع ) 36
- قسمت دوم 39
- 15. روایت انس بن حارث و شهادتش 43
- 16. مردی از بنی اسد 44
- حسین (ع ) و بیعت با یزید! 45
- وصیتنامه امام حسین (ع ) (91) 50
- حرکت امام به سوی مکه 51
- بخش سوم : ماءموریت مسلم بن عقیل به کوفه 54
- توضیح 54
- امام آماده عزیمت به عراق می شود 58
- نامه امام (ع ) به بنی هاشم 59
- حسین (ع ) و ابن عباس 59
- جلوگیری از حرکت امام 60
- امام با برادرش محمد بن حنفیه 60
- عبدالله بن جعفر و نامه فرماندار 61
- نامه ای از عمره ، دختر عبدالرحمان 62
- سخنرانی امام 63
- حرکت به سوی عراق 63
- حسین (ع ) و فرزند عمر 63
- فرمانهای یزید! 64
- دیدارهای میان راه 65
- دیدار امام با فرزدق شاعر 65
- چه کسی باور داشت حسین (ع ) کشته نمی شود! 66
- دیدار امام (ع ) با عبدالله بن مطیع 66
- امام و خبر کشته شدن مسلم و هانی 67
- دیدار با پیامگزاران ابن اشعث و ابن سعد 68
- امام (ع ) همراهان را از کشته شدن مسلم آگاه می کند 68
- دیدار با مردی از قبیله بنی عکرمه 69
- بیم دهنده ای دیگر 70
- برخورد امام حسین (ع ) با حر و سپاهیانش 70
- سخنرانی امام در میان سپاهیان 73
- خطبه ای دیگر از آن حضرت 74
- رسیدن یارانی از کوفه 75
- بار دیگر آب اضافی 78
- ابو مخنف می گوید 79
- بخش چهارم : ورود خاندان پیغمبر (ص ) به سرزمین کربلا 79
- سرزمین کربلا 79
- عمر سعد به کربلا وارد می شود! 81
- ابن سعد علت آمدن امام را جویا می شود 82
- گزارش عمر سعد به ابن زیاد 83
- ابن زیاد بسیج عمومی می دهد! 84
- آب را به روی فرزندان پیغمبر می بندند! 86
- جنگ بر سر آب 87
- اتمام حجت امام پیش از آغاز جنگ 88
- ممانعت ابن زیاد از بازگشت امام (ع ) 90
- شمر برای عباس و برادرانش امان نامه می گیرد! 91
- شام عاشورا 92
- پیشروی سپاه عمر سعد به سوی خیام حسینی 92
- مهلت خواستن حسین (ع ) از یزیدیان 93
- پاسخ یاران و بستگان امام 95
- سخنرانی امام (ع ) در شب عاشورا 95
- ضحاک مشرقی و شرط او! 96
- امام خواهرش را به شکیبایی فرمان دهد 97
- شام عاشورا و خاطره ضحاک شرقی 99
- بخش پنجم : روز عاشورا 101
- توضیح 101
- شادمانی یاران حسین (ع ) به خاطر شهادت 102
- دعای امام حسین (ع ) در روز عاشورا 102
- نخستین سخنرانی امام 103
- یاوه سراییهای شمر 105
- سخن زهیر بن قین با سپاهیان 106
- به خود آمدن و توبه حر 107
- دومین سخنرانی امام (ع ) 109
- اندرز حر به کوفیان 109
- نفرین امام درباره ابن حوزه 112
- یورش سپاهیان خلافت به اردوگاه امام 113
- طبری از قول حمید بن مسلم در تاریخ خود می نویسد 113
- حمله جناح راست سپاهیان ابن سعد و درخواست کمک 115
- حمله جناح چپ عمر و شهادت کلبی و همسرش 117
- حمله جناح راست عمر و شهادت مسلم بن عوسجه 117
- تیرانداز ماهر امام (ع ) 118
- در خیل شهیدان 118
- چهار شهید همراه در یک جا 119
- شهادت بریر 120
- عمرو بن قرظه انصاری 124
- جنگ حر با یزید بن سفیان 124
- به آتش کشیدن خیمه های امام توسط ابن سعد 125
- نماز خوف در برابر تیر و شمشیر 126
- شهادت حبیب بن مظاهر 126
- شهادت سعید حنفی 130
- شهادت زهیر بن قین 131
- شهادت نافع بن هلال جملی 132
- دو نوخاسته جابری و حنظله 136
- دو رزمنده غفاری 136
- عابس بن ابی شبیب و شوذب 137
- فرار ضحاک مشرقی 139
- 1. عمرو بن خالد 140
- شهدایی دیگر 140
- 2. سعد بن حنظله 141
- 3. عبدالرحمان بن عبدالله یزنی 142
- 4. قره بن ابی قره 143
- 5. عمرو بن مطاع 144
- 6. چون غلام ابوذر 145
- 8 . حجاج بن مسروق 147
- 7. انیس بن معقل 147
- 9. جناده بن حرث 148
- 10. عمرو بن جناده 149
- 11. نوجوانی یتیم 151
- اشاره 153
- بخش ششم : شهدا از عترت پیامبر خدا (ص ) 153
- نخستین شهید از خانواده پیغمبر 153
- خیل شهیدان هاشمی 158
- شهادت عبدالله بن مسلم بن عقیل 158
- شهادت جعفر بن عقیل 159
- شهادت عبدالرحمان بن عقیل 160
- شهادت محمد بن عبدالله بن جعفر 161
- شهادت عون بن عبدالله بن جعفر 161
- شهادت فرزندان امام مجتبی (ع ) 162
- 1. عبدالله حسن 162
- 2. شهادت قاسم بن الحسن 163
- شهادت برادران امام (209) 164
- 1 - شهادت کودک شیرخوار امام حسین (ع ) 173
- به شهادت رساندن کودکان از خاندان پیغمبر (ص ) 173
- 2 - شهادت کودکی دیگر از امام 174
- 3 - شهادت کودکی وحشت زده 175
- 4 - شهادت کودکی دیگر از امام حسین (ع ) 176
- آخرین شهید 181
- کشنده حسین جایزه می خواهد! 182
- عزاداران بر امام حسین (ع ) در مدینه 183
- اسب تاختن بر کشته فرزند زهرا (ع ) 183
- نجات یافتن عقبه و اسیر شدن مرقع 183
- بخش هفتم : رویدادهای پس از شهادت امام (ع ) 186
- توضیح 186
- سرهای شهدا در میان افراد سپاه خلافت 187
- سپاه خلافت حرم پیامبر را به اسیری به کوفه می برد! 190
- سخنرانی زینب (س ) در میان کوفیان 191
- سخنرانی فاطمه صغری 193
- سخنرانی ام کلثوم 194
- خانواده پیغمبر در پیشگاه فرزند مرجانه ! 196
- سر امام را در کوچه های کوفه می گردانند! 200
- آگاه شدن مردم مدینه از کشته شدن امام 201
- به خاک سپردن اجساد مطهر خاندان پیامبر 203
- آگاه شدن یزید از کشته شدن فرزند پیغمبر (ص ) 203
- خلیفه و پایتختش آماده پذیرش آل پیامبر می شوند! 204
- سر بریده فرزند پیغمبر پیشاروی خلیفه مسلمین ! 204
- اسرای اهل بیت را به نزد یزید می فرستند 204
- اظهار شادمانی در پایتخت خلافت اسلامی ! 205
- ورود اهل بیت پیغمبر به پایتخت خلافت اسلامی 207
- واردکردن خانواده پیغمبر (ص ) به دربار خلافت 209
- سخنانی که بین امام سجاد (ع ) و یزید رد و بدل شد 211
- پرخاش دانشمند یهودی بر یزید 212
- مرد شامی عترت پیغمبر را به کنیزی می خواهد! 213
- سر فرزند پیغمبر پیشاروی خلیفه مسلمین 214
- خلیفه مسلمانان و ابیات ابن زبعری 216
- سخنرانی زینب نوه پیامبر خدا (ص ) در مجلس خلافت 218
- سر سبط پیامبر به مدینه پیغمبر فرستاده می شود 221
- اظهار شگفتی و ناباوری همسر خلیفه 221
- سخنرانی امام سجاد (ع ) در مسجد دمشق 223
- سوگواری در پایتخت خلیفه 225
- بازگردانیدن ذراری پیغمبر (ص ) به مدینه جدشان 226
- عزاداری در بیرون شهر مدینه 227
- رسیدن خانواده پیغمبر به سرزمین کربلا 227
- پس از ورود کاروانیان اهل بیت به مدینه 229
- چهل سال سوگواری امام سجاد (ع ) 229
- دستگاه خلافت پس از شهادت حسین (ع ) 231
- بخش هشتم : قیام مردم مکه و مدینه 235
- منظور ما از نگارش این مقتل 235
- فرستادگان یزید و عبدالله زبیر 237
- نمایندگان مردم مدینه در خدمت یزید 239
- قیام مردم مدینه و بیعتشان با عبدالله بن حنظله 240
- قیام صحابه و تابعین 240
- نوامیس بنی امیه در پناه امام سجاد (ع ) 241
- استمداد بنی امیه از یزید 242
- سفارشهای خلیفه به فرمانده سپاه 243
- شعر خلیفه مسلمانان 244
- سپاهیان خلافت در راه مکه و مدینه 246
- سپاهیان خلافت حرم پیغمبر را غارت می کنند 248
- بیعت بر اساس بندگی خلیفه ! 249
- سرهای بریده در پیشکاه خلیفه یزید! 250
- سفارشهای فرماندهی نیرو به جانشین خود به هنگام مرگ 253
- سپاهیان خلیفه کعبه را آتش می زنند 254
- بار دیگر، حجاج کعبه را سنگ باران می کند 257
- به آتش کشیده شدن کعبه و نزول صاعقه 260
- شادمانی حجاج در آتش گرفتن کعبه 261
- پایان کار عبدالله زبیر 262
- حجاج بر گردن اصحاب پیغمبر (ص ) مهر بردگی می گذارد! 263
- انقلابیون خلافت را تضعیف ، و ائمه احکام اسلام را احیا کردند 264
- پایان قیام مکه و مدینه و آغاز قیامهای دیگر 264
- دومین گفتار : نتیجه شهادت حضرت سیدالشهداء (ع ) 265
- نتیجه تمام آنچه گذشت 265
- بخش اول : کوشش ائمه (ع ) در نشر سنت پیغمبر (ص ) 265
- چگونگی برداشت نویسندگان از نوشته ها و اصول اصحاب 266
- ظریف بن ناصح و اصل او 266
- اسناد کتاب دیات به روایت ظریف 268
- اسناد مجموعه اول 269
- چهره های نامبرده در این اسناد 271
- اسناد دیگر کتاب دیات که تنها به شخص ظریف می رسد 273
- زنجیره اسناد روایت کتاب دیات تا امام رضا (ع ) 275
- فشرده بحث 278
- اشاره 284
- آشنایی با راویان کتاب دیات 284
- 1. سند شیخ کلینی در کتاب کافی 285
- 2. سند شیخ طوسی 288
- 3 - سند شیخ طوسی تا حسن بن فضال ، و از او تا ظریف . 292
- زنجیره سند شیخ صدوق در کتاب من لا یحضره الفقیه 297
- تداخل و درهم شدن اسانید 303
- پیوستگی زنجیره اسناد بزرگان حدیث در مکتب اهل بیت (ع ) به ایشان 306
- در شرح حال ظریف بن ناصح 309
- پیوستگی بزرگان حدیث به ائمه اهل بیت (ع ) 309
- روش تعلیم در عصر کلینی به بعد 313
- شیخ طوسی پس از انتقال به نجف اشرف 314
- تاسیس حوزه علمیه نجف اشرف 314
- آنگاه در پایان اجاره نامه خود می نویسد 318
- اشتباهاتی نسخه هائی از کتابهای حدیث 321
- اشاره 321
- بخش دوم : اشتباهاتی در پاره ای از کتابهای حدیث 321
- 1 - حدیث هفتم و چهاردهم 322
- 2 - حدیث نهم 323
- 3 و 4 - احادیث شماره 17 و 18 از کتاب الحجه 324
- معیارهای دانشمندان برای شناخت حدیث 332
- توضیح 334
- ارزیابی کتابهای حدیث در مکتب خلفا 334
- بخش سوم : ارزیابی کتابهای حدیث در مکتب خلفاء 334
- ارزیابی کتابهای حدیث در مکتب اهل بیت (ع ) 336
- علمای مکتب اهل بیت در فقه و شناخت حدیث از گذشتگان پیروی نمی کند 337
- سخنی از گوینده ای مجهول 338
- ارزیابی احادیث کتب اربعه 338
- احادیث صحیح از دیدگاه فقهای مکتب اهل بیت 339
- امانت علمی از دیدگاه علمای مکتب اهل بیت 341
- پایان سخن و فشرده ای از دو گفتار 342
- خدا و پیامبرش ، حسین (ع ) را برای احیای دین آماده کرده بودند 345
- چگونه مسلمانان به خود آمدند؟ 345
- اشاره 345
- مسلمانان در عصر امام حسین (ع ) 349
- هدف امام حسین (ع ) و شعار و روش آن حضرت 351
- امام برای اتمام حجت ، دعوت کوفیان را پذیرفت 356
- امام (ع ) برای اتمام حجت به عراق رفت و نه سخنان فرزندان عقیل 357
- حکمتی که امام (ع ) در قیامش به کار برد 358
- امام (ع ) در مدینه از بیعت با خلیفه سرباز زد 358
- به این ترتیب 362
- در میان سپاهیان امام 369
- پیامد شهادت حضرت امام حسین (ع ) 379
- ائمه اهل بیت (ع ) مواریث نبوت را دست به دست می دهند 380
- امام سجاد، میراث نبوت را آشکارا به امام باقر (ع ) می سپارد 381
- فقها به نمایندگی از امام عهده دار تبلیغ هستند 384
- نظر خوانندگان کتاب 385
- 1 تا 39 387
- پاورقی 387
- 40 تا 97 392
- 98 تا 169 398
- 170 تا 250 407
- 251 تا 334 416
- 335 تا 417 425
- 418 تا 476 435
فرار ضحاک مشرقی
طبری از قول ضحاک مشرقی آورده است :
وقتی دیدم یاران حسین (ع ) همگی شهید شدند و بجز اهل بیت او و سوید بن ابی عمرو و بشیر بن عمرو حضرمی کسی دیگر برایش باقی نمانده است ، به حضرتش گفتم : ای پسر پیغمبر خدا! قراری که بین من و شما
بود به خاطر دارید؟ که من گفتم از تو دفاع می کنم ، مادامی که یار و یاور داشته باشی ، و چون کسی برایت باقی نماند، من آزادم که بازگردم و شما هم موافقت فرمودید؟ امام پاسخ داد: آری درست گفتی ؛ ولی چگونه خودت را نجات می دهی ؟ اگر می توانی خود را (از دست این دریای دشمن) نجات دهی ،آزادی .
من هنگامی که در بحبوحه جنگ متوجه شدم که اسبهای همرزمانمان ، از یاران امام ، به وسیله کوفیان پی شده و از پای در می آیند، اسب سواری خود را در یکی از چادرهای یارانمان ، که در قلب دیگر چادرها قرار داشت ، بستم (و به این ترتیب آن را از تیررس دشمنان پنهان داشتم ) و سپس خود پیاده به جنگ با کوفیان پرداختم و دو تن از آنان را در پیش پای امام به خاک هلاک انداختم و دست متجاوز دیگری را هم به ضرب شمشیر از پیکر جدا ساختم . و امام بارها به من فرمود: دست مریزاد، خدا دستت را قطع نکند، خداوند به خاطر اهل بیت پیامبرت تو را پاداش خیر دهاد.
باری ، چون امام مرا رخصت بازگشت داد، اسبم را از میان آن خیمه بیرون کشیدم و بر پشت آن جستم و روی زین قرار گرفتم و تازیانه بر آن زدم و او را به تاخت واداشتم و چون سرعت گرفت ، خود را به سپاه دشمن زدم . دشمن که با حرکت ناگهانی من روبرو شده بود، جا خورد و برایم راه باز کرد و من از آن دریای سپاه بیرون آمدم
؛ اما پانزده نفر از ایشان به تعقیب من پرداختند.
من همچنان پیش می تاختم تا به شفیه ، آبادیی در کنار فرات ، رسیدم . آنجا بود که دنبال کنندگانم به من رسیدند. پس به سویشان برگشتم که از میان آن جمع کثیر بن عبدالله شعبی و ایوب بن شرح خیوانی و قیس بن عبدالله صائدی مرا شناختند و به دیگر یارانشان نشان دادند و گفتند: این ، پسرعموی ما ضحاک بن عبدالله مشرقی است . شما را به خدا سوگند که مزاحم او نشوید. در آن گروه ، سه نفر تمیمی با آنها بودند که با تقاضای اشان موافقت کردند و گفتند: آری ، به خدا که ما پیشنهاد برادران و همپیمانان خود را می پذیریم و مزاحم دوست آنها نمی شویم . بدین ترتیب ، وقتی که تمیمیان با پیشنهاد دوستان قدیمی من موافقت کردند، دیگران هم پذیرفتند و من نجات یافتند!
طبری در اینجا می نویسد آخرین کس از اصحاب حسین که همچنان درباریش پای می فشرد، سوید بن عمرو، نوه ابومطاع خثعمی بود.
مؤ لف گوید تا اینجا شهادت یاران حضرت ابا عبدالله حسین - علیه السلام - را از اخبار طبری در تاریخ او آوردیم ؛ بدون اینکه خود را مقید کرده باشیم که حوادث و رویدادهای آن روز را به ترتیبی که او آورده است ، نقل نماییم . زیرا پیداست طبری آن دقت لازم را در ذکر توالی آن رویدادها ننمود و تنها منظورش ذکر آنها بوده است .