- مقدمه ناشر 1
- اشاره 1
- میزان در توحید و شرک 1
- فتاوای وهابیان در مصادیق شرک 2
- توحید، اساس دعوت انبیا 3
- مراحل توحید 3
- توضیح 4
- 1 - توحید در الوهیت 4
- 2 - توحید در خالقیت 5
- 3 - توحید در ربوبیّت 5
- 4 - توحید در عبادت 5
- بررسی مفهوم عبادت 6
- اشاره 9
- الف) اعتقاد به الوهیت کسی که بر او خضوع کرده است 9
- ارکان عبادت 9
- اعمال به نیت است 10
- ب) اعتقاد به ربوبیت کسی که بر او خضوع کرده است 10
- عقیده مشرکان 11
- تقسیم توحید نزد وهابیان 12
- شرک 13
- اقسام شرک 14
- اشاره 14
- توضیح 14
- 2 - شرک خفی 14
- 1 - شرک جلی 14
- شرک در خالقیت 15
- حکم شرک به خداوند 15
- شرک در ربوبیت 15
- شرک در عبادت وطاعت 15
- اشاره 15
- شرک در الوهیت 15
- 1 – شرک ، گناهی نابخشودنی 16
- 4 - مشرک در آتش است 16
- 3 - شرک موجب سقوط از مقامات عالی است 16
- 2 - شرک، ظلمی بزرگ است 16
- 5 - مشرک در گمراهی است 17
- 6 - مشرک بدون برهان است 17
- 9 - خباثت مشرک 17
- 7 - شرک موجب حبط عمل است 17
- 8 - نهی از شرک، محور گفت و گوی ادیان 17
- توضیح 18
- 10 - خداوند از مشرک بیزار است 18
- 11 - نفی شرک، هدف بعثت انبیا 18
- سرچشمه های شرک 18
- 1 - پیروی از اوهام 19
- 2 - حس گرایی 19
- 3 - منافع خیالی 20
- 4 - تقلید کورکورانه 20
- 1 - اعتقاد به سلطه غیبی برای غیر خداوند 21
- اشاره 21
- پاسخ 21
- ملاک های شرک نزد وهابیان 21
- پاسخ 22
- 2 - تأثیر مرگ در تحقق مفهوم شرک 22
- پاسخ 23
- ایمان و کفر 23
- 3 - دعا نوعی عبادت است 23
- ایمان در لغت و اصطلاح 24
- اشاره 24
- اموری که ایمان به آن ها واجب است 25
- کفر در لغت و اصطلاح 26
- اقسام کفر 27
- تکفیر اهل قبله 28
- اجتناب از گزافه گویی در تکفیر 29
- تکفیر مسلمانان از دیدگاه روایات 29
- 1 - اسلام در مقابل ایمان 30
- توضیح 30
- فرق بین اسلام و ایمان 30
- 2 - تسلیم زبانی وتصدیق قلبی 31
- غلوّ محمّد بن عبدالوهاب در تکفیر 31
- اشاره 31
- 3 - تسلیم، ورای تصدیق قلبی 31
- 1 - توحید انحصاری 31
- 2 - نسبت شرک به علمای اسلام 32
- 3 - تکفیر اشخاص 32
- 5 - نسبت انکار معاد به غالب مردم 33
- 4 - مقایسه بین افراد 33
- 6 - تکفیر شخصی 33
- 9 - تکفیر کسی که صحابه را ناسزا می گوید 34
- 8 - تکفیر امامیه 34
- 7 - کفر تمام دیار 34
- 10 - تکفیر اهل مکه 34
- 11 - تکفیر اهالی برخی مناطق 35
- 12 - تکفیر ابن عربی 36
- 13 - تکفیر اکثر مسلمانان 36
- 17 - تکفیر متکلمین 37
- 14 - بت پرستی در نجد 37
- 15 - تکفیر فخر رازی 37
- 16 - نسبت شرک به علم فقه 37
- نظری گذرا به کتاب «کشف الشبهات» 38
- اشاره 38
- 18 - دیدگاه محمّد بن عبدالوهاب نسبت به مسلمانان معاصر 38
- پاسخ 39
- نقد دوم 39
- نقد اوّل 39
- پاسخ 40
- نقد چهارم 41
- پاسخ 41
- پاسخ 41
- نقد سوم 41
- حیات برزخی 42
- اشاره 43
- ترکیب انسان از روح و جسم 43
- توضیح 43
- فتواهای وهابیان 43
- استمرار حیات بعد از انتقال از دنیا 44
- الف) آیات 46
- وجود ارتباط بین حیات برزخی و حیات مادّی 46
- توضیح 46
- ب) روایات 47
- حیات انبیا در عالم برزخ 48
- کرامات اولیا در عالم برزخ 50
- حکم قرائت قرآن بر مردگان 51
- 1 - آیات 53
- بهره مندی اموات 53
- اشاره 53
- 2 - روایات 54
- اشکال اوّل 55
- پاسخ 55
- بررسی اشکالات وهابیان 55
- اشکال دوم 55
- سنّت و بدعت 56
- پاسخ 56
- اشاره 57
- فتاوای وهابیان در مصادیق بدعت 57
- تحجّر وهابیان 62
- نمونه هایی از انحراف فکری 63
- ادله وهابیان بر حرمت این مصادیق 63
- پاسخ اجمالی 64
- سنّت در لغت و اصطلاح 65
- بدعت در اصطلاح 67
- بدعت در لغت 67
- تشویش در مفهوم بدعت 68
- حرمت بدعت 69
- ارکان بدعت 69
- نمونه هایی از عمومات قرآنی 70
- نمونه هایی از عمومات حدیثی 72
- شواهد تاریخی بر تطبیق 73
- وسعت دایره حلال 74
- شمولیّت و عمومیّت تشریع اسلامی 74
- نقدِ میزان بودن فعل سلف 76
- بدعت حَسن و قبیح از نظر اهل سنّت 76
- اصل عملی اباحه در اشیا و افعال 76
- اشاره 77
- پاسخ 77
- الف) بدعت های خلیفه اوّل 79
- مصادیق واقعی بدعت 79
- توضیح 79
- ج) بدعت های عثمان 80
- ب) بدعت های خلیفه دوم 80
- عوامل پیدایش بدعت 81
- 2 - متابعت از هوای نفس 81
- 1 - مبالغه در تعبّد انسان نسبت به خداوند 81
- اشاره 81
- 3 - نبود روحیه تسلیم 82
- ب) خطّ تسلیم وتعبّد محض 82
- حجیت سنّت اهل بیت علیهم السلام 82
- توضیح 82
- اشاره 82
- الف) خطّ فکری اجتهاد در مقابل نصوص 82
- 2 - حدیث ثقلین 83
- 1 - آیه تطهیر 83
- تعریف غلوّ 84
- غلوّ 84
- توضیح 84
- نشانه های غلوّ 85
- پدیده غلوّ در جهان اسلام 85
- موضع ائمه اهل بیت علیهم السلام در برابر غالیان 86
- مخالفت متکلّمان امامیه با غلوّ و غالیان 86
- اعتراف به حق 88
- حدّ و میزان در غلوّ چیست؟ 88
- عوامل پیدایش نظریه همسانی تشیع و غلو 91
- اعتقاد ما درباره اولیای الهی 92
- 1 - شفاعت 94
- امور مشترک بین خالق و مخلوق 94
- اشاره 94
- 2 - علم غیب 94
- تعظیم اولیای الهی 95
- 3 - هدایت 95
- 4 - رأفت و رحمت 95
- سلسله کتاب های پیرامون وهابیت 96
- پی نوشت ها 97
- 1 تا 150 97
- 151 تا 310 112
- 311 تا 423 128
و امّا اعتقادهایی که دلیل قطعی - از عقل یا نقل - بر آن ها اقامه شده؛ از قبیل: اعتقاد به عصمت اهل بیت علیهم السلام، و وصایت و خلافت بلا فصل امیرالمؤمنین علیه السلام و بعد از او ائمه اهل بیت علیهم السلام، اعتقاد به رجعت، علم لدنّی امام و دیگر اعتقادهای شیعه که برای هر
یک دلیل محکم و متقنی اقامه نموده است، نمی توان آن را غلوّ و تجاوز از حدّ نامید، بلکه عین حقّ و حقیقت است.
موضع ائمه اهل بیت علیهم السلام در برابر غالیان
ائمه اهل بیت علیهم السلام با پدیده غلوّ و غالیان به شدّت مخالفت نموده اند:
امام صادق علیه السلام فرمود: «بر جوانان خود از خطر غالیان بیمناک باشید، مبادا عقاید آنان را تباه سازند؛ زیرا غلات بدترین خلقِ خدایند. عظمتِ خدا را کوچک دانسته و برای بندگان خدا قایل به ربوبیّتند».(364)
امام علی علیه السلام از غلات به درگاه خدا تبرّی جسته و عرض می کند: «بار خدایا! من از غلات تبرّی می جویم، همان گونه که عیسی بن مریم از نصارا تبرّی جست. بار خدایا! آنان را تا ابد خوار و ذلیل گردان و هیچ یک از آنان را یاری مکن».(365)
امام صادق علیه السلام فرمود: «لعنت خدا بر عبداللَّه بن سبأ باد که در مورد امیرالمؤمنین علیه السلام قایل به ربوبیت شد. سوگند به خدا که امیرالمؤمنین بنده مطیع خدا بود. وای بر کسی که به ما نسبت دروغ دهد. گروهی در مورد ما مطالبی می گویند که ما قایل به آن نیستیم».(366)
امام صادق علیه السلام در جای دیگر می فرماید: «لعنت خدا بر کسی باد که ما را پیامبر بداند».(367)
مخالفت متکلّمان امامیه با غلوّ و غالیان
دانشمندان و متکلّمان امامیه نیز به مقابله با غالیان پرداخته و آنان را کافر و مشرک دانسته و از آنان تبرّی جسته اند.