- پیشگفتار 1
- پگاه سخن 4
- اهمیت و ضرورت اتحاد و به هم پیوستگی اسلامی 11
- تفرقه و دوگانگی، عامل از همگسیختگی اجتماعی 15
- تفرقه و اختلاف، درد کهنه جامعه اسلامی 19
- راههای نزدیک سازی اندیشههای فکری و عقیدتی 24
- ضرورت اتحاد کشورهای اسلامی و پرهیز از اختلاف 28
- فصل اول: اتحاد ملی و همبستگی اسلامی از دیدگاه امام خمینی رحمه الله 28
- اتحاد اصناف و مذاهب 33
- دسته بندی وحدت 36
- 1. وحدت میان همه گروههای کشور 36
- اشاره 36
- 2. وحدت میان همه کشورهای اسلامی و همه مسلمانان جهان 36
- اشاره 39
- بایستههای وفاق ملی 39
- 3/ 1. برنخاستن اختلافها از انگیزه نفسانی 42
- 3/ 2. جایز بودن وفاق در اصول و اختلاف در روش 43
- 3/ 3. پایبندی همگانی به قانون 44
- حدود اختلافورزی 45
- اندیشه فراملی 46
- خطرهای ملیگرایی افراطی 48
- رهایی ملتهای اسلامی در پرتو اتحاد 52
- اشاره 54
- شاخصهای اتحاد و همبستگی 54
- الف) تشکیل حکومت اسلامی 55
- ب) برقراری روابط حسنه دولت اسلامی با دولتها و ملتهای مسلمان 57
- ج) تلاش برای رفع اختلاف میان امت اسلامی و مسؤولیت علمای اسلام 59
- د) هشیاری در برابر توطئههای مخالفان وحدت اسلامی 62
- ه) لزوم تعامل برادرانه پیروان مذاهب اسلامی با یکدیگر 64
- و) مبارزه با ملیگرایی افراطی 66
- ز) اشتراکات؛ زمینهساز وحدت مذاهب اسلامی 68
- ح) تعیین روز جهانی قدس 70
- ط) تعیین هفته وحدت در پرتو انقلاب اسلامی 71
- م) همبستگی مذاهب اسلامی؛ آرمان حضرت امام 72
- ن) دعوت دولتهای اسلامی به اتحاد و همبستگی 74
- فصل دوم: اتحاد ملی و انسجام اسلامی از دیدگاه رهبری 76
- اشاره 76
- اشاره 80
- بخش اول: اهمیت وحدت ملی 80
- مفهوم وحدت ملی 83
- محورهای وحدت ملی 83
- وحدت و تفرقه، کارکردها و پیامدها 85
- عوامل و زمینههای تفرقه 86
- 1- تحرکات دشمن خارجی 86
- 2- غفلت و کوتاهی خودیها 87
- 3. فتنهانگیزی بزرگان و رهبران سیاسی مورد اعتماد مردم 89
- 4- نقش موثر رسانهها در اختلاف افکنی و تفرقه 90
- یک خاطره از امام (ره) 93
- وحدت کلمه، ضامن سلامت، رشد و سربلندی جامعه اسلامی 93
- 1- همدلی و هماهنگی مسئولان 95
- اشاره 95
- زمینهها و عوامل موثر بر وحدت و اتحاد ملی 95
- الف: هشیاری مسئولان در مقابل نیروهای نفوذی 99
- ب: جلوگیری مسئولان از علنی شدن اختلافات در افکار عمومی 101
- ج: حمایت از یکدیگر در مواضع کلان نظام 103
- 2- وحدت و همدلی گروهها و جناحهای سیاسی 104
- بخش دوم: انسجام اسلامی 108
- اشاره 108
- جایگاه و ضرورت وحدت مذاهب اسلامی 109
- گناه تاریخی 109
- مفهوم وحدت اسلامی 110
- توجه به وحدت شیعی 116
- نسبت وحدت شیعه و سنّی و وحدت ملی 117
- دشمنان وحدت و انسجام اسلامی 118
- ترفندهای تفرقه انگیز دشمنان 121
- 1- تحریف انقلاب اسلامی و اهداف و آرمانهای آن 121
- 2- تفرقه شیعه و سنّی، سمّ مهلک دنیای اسلام 122
- اشاره 129
- 3- غدیر و استفاده ابزاری 129
- ایجاد اختلاف در عراق 130
- 4- تبلیغات مسموم و استخدام نیروهای نفوذی 131
- اشاره 132
- 5- ترویج ملی گرایی و ناسیونالیسم 132
- نتایج شوم و زیانبار تفرقه و جدایی ملتها و دولتهای اسلام 134
- وجوب دفاع مسلمانان و جهان اسلام در برابر توطئه تفرقهافکنی 136
- ضرورت اتحاد مسلمانان 137
- اشاره 138
- 1- توحید مبنای وحدت اسلامی 138
- محورهای مشترک برای وحدت و انسجام اسلامی 138
- 2- وجود مبارک رسول اکرم صلی الله علیه و آله 141
- 3- اهل بیت علیهم السلام 143
- 4- ولایت 144
- فلسطین، مسئله دنیای اسلام 147
- 1- برادری اسلامی و پرهیز از اختلاف اختلاف و دعوا 148
- وظیفه جامعه تشیع و جامعه تسنن 148
- 2- دشمنشناسی 151
- 3- عبرتآموزی از تاریخ 152
- 4- مسؤولیتشناسی علماء و روشنفکران مسلمان 153
- 5- استفاده طلاب از فرصت حج برای ایجاد و تحکیم وحدت اسلامی 154
- اشاره 161
- 6- تقریب مذاهب 161
- 6/ 2. تقریب عملی مهمتر از همه نتایج تقریب 162
- 6/ 1. فتواهای مشترک 162
- 6/ 3. توجه به مشترکات اسلامی به عنوان پایههای تقریب 163
- 6/ 4. جلوگیری از نشر آثار تفرقهانگیز 164
- 7- تهیه منشور وحدت 165
- درآمد 168
- فصل سوم: حج و انسجام از منظر امام رحمه الله و رهبری 168
- فلسفه و اهداف سیاسی و اجتماعی حج 171
- اشاره 171
- الف: حج از نگاه امام خمینی رحمه الله 171
- 1. پیشرفت معنوی وسیاسیمسلمانان ورفعمشکلاتجهان اسلام 171
- 2. متحدسازی مسلمانان در برابر جهان کفر و استکبار 173
- 4. تحکیم برادری مسلمانان 178
- 3. بیداری مسلمانان 178
- نقشها و وظایف زائران و حجگزاران 179
- 1- تبادل نظر مسلمانان در حج 179
- 2- برائت از مشرکان در حج 180
- 3. هشیاری در برابر توطئه اختلافافکنی مسلمانان 181
- اشاره 183
- ب: حج در دیدگاه مقام معظم رهبری 183
- حج؛ رمز وحدت و نماد عظمت 183
- فلسفه و اهداف حج ابراهیمی 185
- 1. امید و گشایش برای مسلمانان 185
- 2. صفا و پاکی روح فردی و جمعی 185
- 3. وحدت و اتحاد مسلمانان 186
- 4. برائت از کفر و شرک و طاغوت 187
- 6. نمایش اقتدار و عزت مسلمانان 188
- 5. تبادل نظر و انتقال تجارب 188
- 7. ایجاد و احیای هویت مشترک 190
- نقشها و وظایف زائران و حجگزاران 193
- 1. دعوت مسلمانان به وحدت 193
- 2. تبادلنظر پیرامون مسائل و مشکلات جهان اسلام 194
- 3. برادری اسلامی و پرهیز از اختلاف و خشونت 195
- تهدیدات و لزوم هشیاری زائران و روحانیون 196
- 4. برائت از دشمنان اسلام و مسلمین و حمایت از محرومان و مستضعفان 196
- کتاب نامه 201
- مقالات 202
جغرافیایی و تفاوتهای نژادی، زبانی و قومی قرار میگیرند و فارغ از هر مذهب، پیرو دین اسلام هستند. طرح مفاهیمی همچون امت اسلام، بسیج جهانی مستضعفین، ید واحده و اخوت بین مسلمانان، احیای فلسفه واقعی کنگره عظیم حج، اعلام روز جهانی قدس و مانند آن در راستای همین نگرش ارزیابی میشوند. البته امام به قومیت، حب وطن و احساسات پاک ملی گرایانه تا زمانی که در مقابل ایدئولوژی اسلامی قرار نمیگرفتند، ارج مینهاد:
آن چیزی که آنها اصرار به آن دارند این است که ما با هم مجتمع نشویم، ما با هم برادر نباشیم، مسلمانها در هرجا که هستند، با اشکال مختلفه (باشند)، یک شکل آن ملیگرایی [است.] آن میگوید ملت فارس، آن میگوید ملت عرب، آن میگوید ملت ترک. این ملیگرایی که به این معناست که هر کشوری، هر زبانی بخواهد مقابل کشور دیگر و زبان دیگر بایستند، این آن امری است که اساس دعوت پیغمبرها را به هم میزند.صحیفه نور، ج 15، ص 278.
خطرهای ملیگرایی افراطی
استعمارگران، مروّج ملیگرایی از نوع افراطی هستند. حضرت امام خمینی رحمه الله در آشکار ساختن این توطئه فرموده است:
این تبلیغات که این عرب است، آن ترک است و یا فارس یا کرد، تبلیغاتی است که اجانب برای چپاول مخازنی که در این ممالک است، رواج میدهند که مسلمانان را از هم جدا کنند. مسلمین باید