کتابخانه بالقرآن

راه وحدت امت اسلامی صفحه 55

صفحه 55

می گوید: من هرگز اهل اهوا را به خاطر گناهی تکفیر نمی کنم» .

و در روایت دیگری از او نقل شده است که: «من اهل قبله را هرگز به خاطر گناهی محکوم به کفر نمی نمایم» و در روایت دیگری نیز، آمده است: «اهل تأویل و اجتهادی که برخلاف ظاهر فتوی می دهند، تکفیر نمی کنم» . (1)حتی علمای شافعی اجماع نظر دارند بر اینکه خوارج هم کافر نیستند و از جانب آنها عذر آورده اند!

در خاتمه کتاب صواعق می گوید: «آنان مطلب را تأویل کرده اند و عمل آنان شبهه ای است که بطلان آن قطعیت ندارد» . (2)

علامه ابن عابدین در باب مرتد در حاشیه معروف رد مختار می گوید:

در کتاب فتح القدیر آمده است که خوارج، کسانی هستند که ریختن خون مسلمان را حلال و خوردن اموال آنها را مباح دانسته، صحابه پیغمبر (ص) را

1- الیواقیت و الجواهر، ص 5٣٢.
2- خاتمه الصواعق، ص ٢54، باب التخییر و الخلافه، و بخاری روایتی از ابوسعید خدری نقل کرده و در بحث «خوارج» از پیامبر (ص) روایت نموده: «گروهی از دین خارج می شوند، همان طوری که تیر از بدن شکار خارج می شود. . .» . بخاری می گوید ابوسعید گفت: «خدا را شاهد می گیرم که من خود از پیغمبر (ص) شنیدم و علی (ع) آنان را کشت و من در خدمت او بودم که مردی را آوردند و همان نشانه هایی که پیامبر درباره او فرموده بود، در او وجود داشت. صحیح بخاری، ج 6، ص ٢54١، ح 65٣4. مسلم نیز، در کتاب زکات «صحیح» از ابوذر نقل می کند که پیامبر (ص) فرمود: «اِنَّ بَعْدی مِنْ اُمَّتِی قوماً یَقْرَأونَ القُرآنَ لایُجاوزُ حَلاقِیمَهم، یَخرُجُونَ مِنَ الدّینِ کَما یَخْرُجُ السَّهْمُ مِنْ رمیهِ، ثُمَّ لایَؤُدُونَ فیه، هُم شَرُّ الْخَلْقِ وَ الخَلیقَهِ» . صحیح مسلم، ج ٢، ص 445، کتاب الزکاه، باب 4٩، ح ١5٨. احمدبن حنبل نیز، در ج 4، ص 446، ح ١٣٣٧٧، مسند از انس و سعید نقل می کند که پیامبر (ص) فرمود: «در آینده نزدیکی در امت من، اختلاف به وجود می آید و جمعیتی به وجود می آیند که خوب حرف می زنند اما بد عمل می کنند و از دین خارج می شوند، مانند تیر از بدن صید و دیگر بازنمی گردند؛ آنان بدترین مخلوق هستند! !» .