راه وحدت امت اسلامی صفحه 99

آنگاه عمر به او دستور داد که این جمله را در اذان صبح قرار دهد» . (1)

علامه زرقانی وقتی در شرح موطا به این حدیث می رسد می گوید: «عمر به مؤذن خود دستور داد، وقتی در اذان رسید به «

حی علی الفلاح » ، بگوید: «

الصلاه خیر من النوم، الصلاه خیر من النوم » . (2)

ابن شیبه نیز، در حدیث هشام بن عروه آن را نقل کرده است. (3)

همان طور که می دانید در کیفیت اذانی که از جانب رسول الله (ص) رسیده است (4)اثری از این جمله نیست!

برای مشروعیت چنین اذانی هم، داستانی را نقل می کنند که شیعه امامی، آن را قبول ندارد و اما داستان از این قرار است که شبی عبدالله بن زید ثعلبه انصاری، خواب دید که شخصی اذان و اقامه به او تعلیم می دهد. قبل از اذان، از خواب بیدار شد و ماجرای خواب خود را برای رسول خدا (ص) بازگو کرد، پیامبر (ص) به او دستور داد چیزی را که در خواب دیده است به بلال بیاموزد. سپس به بلال دستور داد که اول فجر صبح، اذان بگوید و آنها این گونه اذان گفتند و بدین ترتیب اذان تشریع شد. (5)

با کمی دقت درمی یابیم در اذانی که عبدالله به بلال آموخته، جمله «نماز از خواب بهتر است» نیامده و طبق مدارک فراوانی که وجود دارد، معلوم می شود چنین دستوری نه از جانب خداوند است و نه از سوی رسول خدا (ص) .

1- الموطأ، ج ١، ص ٧٢، کتاب الصلاه، ح ٨.
2- شرح الزرقانی علی الموطأ، ج ١، ص ٢١١.
3- المصنف لعبد الرزاق، ج ١، ص 4٧4، ح ١٨٢٩.
4- ر. ک: صحیح مسلم، ج ١، ص ٣65، باب ٣ «صفت اذان» ، کتاب الصلاه، ح 6؛ صحیح بخاری، ج ١، ص ٢٣٠ -.
5- المصنف لابن شیبه، ج ١، ص ١٨٩، ح ٢١5٩؛ ابن عبدالبر، الاستیعاب، ج ٣، ص ٩١٢، شماره ١5٣٩.