هم گرایی جهان اسلام، آسیب ها و راهبردها صفحه 44

صفحه 44

نقش عوامل داخلی و خارجی را نادیده گرفت، ما در اینجا فقط درصدد بیان عوامل خارجی این مسئله هستیم. از این رو، می توان گفت استعمار از دو طریق در جهان اسلام نفوذ کرد.

الف) حضور مستقیم استعمار در جهان اسلام

الف) حضور مستقیم استعمار در جهان اسلام

یکی از شیوه های حضور استعمارگران در کشورهای اسلامی، حضور مستقیم بوده که بیشتر از طریق نظامی صورت پذیرفته است. ماجراجویان پرتغالی، نخستین کسانی بودند که با استفاده از نیروی دریایی نیرومند، توسعه طلبی را آغاز کردند. بدین ترتیب، امپراتوری پرتغال به دست اندازی به کشورها و انحصار تجارت آنان روی آورد. تجارت هند در رأس برنامه های این امپراتوری نو قرار گرفت. در قرن هفدهم، هلندی ها جانشین پرتغالی ها در تجارت هندوستان شدند و کمپانی هند شرقی را در سال 1602م. و بانک آمستردام را در سال 1608م. تأسیس کردند.

پس از هلندی ها، انگلیسی ها و فرانسوی ها روش های استعماری را پیش گرفتند.

ایران به موازات هندوستان، در کانون استعمارگری غربیان قرار گرفت. حمله پرتغال به خلیج فارس و به خلیج گواتر، پیش درآمد استعمار غرب در ایران بود. نخست، پرتغالی ها بر تنگه هرمز چیره شدند و سپس انگلیسی ها و هلندی ها بساط تجارت و همزمان با آن نفوذ سیاسی و فرهنگی خود را در منطقه خلیج فارس گستردند.

بدین طریق بود که امپریالیسم سلطه خود را بر جهان اعلام کرد. ایالات متحده نیز پس از انقلاب صنعتی اروپا وارد جرگه کشورهای صنعتی شد.

کتابخانه بالقرآن کتابخانه بالقرآن
نرم افزار موبایل کتابخانه

دسترسی آسان به کلیه کتاب ها با قابلیت هایی نظیر کتابخانه شخصی و برنامه ریزی مطالعه کتاب

دانلود نرم افزار کتابخانه