دو مکتب در اسلام جلد اول صفحه 347

ابن هشام این حدیث را آورده ، ولی نگفته است آن کس که برای عمار مزاحمت ایجاد کرده بود چه کسی بوده ، اما ابوذر خشنی (م 770 ق ) در شرحی که بر سیره ابن هشام نوشته آن شخص را عثمان بن عفان معرفی کرده است و ما تفصیل آن را در کتاب نقش عایشه در تاریخ اسلام آورده ایم .

اما درباره شخص ابوذر، این مطلب محقق است که رسول خدا(ص ) درباره او فرموده است :

ما اظلت الخضراء، و ما اقلت الغبراء، من رجل اصدق لهجه من ابی ذر. یعنی آسمان سایه نینداخته و زمین بر پشت خود برنداشته مردی راستگوتر از ابوذر را. (667)

مقایسه اخبار سیف در مساله آشوبها با اخبار دیگران

اشاره

ذهبی در تاریخش (668) اخبار فتنه و آشوبهای زمان عثمان را چنین آورده است :

زهری می گوید عثمان به خلافت نشست و در مدت شش سال نخست زمامداریش هیچکس بر او و کارهایش خرده نگفت و لب - شکایت نگشود. مردم او را از عمر بیشتر دوست می داشتند، زیرا عمر بر مردم سخت می گرفت ، ولی عثمان چون به حکومت نشست ، با آنان به مدارا رفتار کرد و به حالشان رسیدگی می نمود.

اما پس از این مدت ، در شش

سال آخر حکومتش به کارهای مردم رسیدگی نمی نمود و نزدیکان و خانواده خود را مصدر امور قرار داد، و طی حکمی ویژه ، خمس غنائم مصر یا آفریقا را به مروان بخشید! و ثروت و اموال عمومی را به نزدیکان خود واگذار نمود و دیگر مسلمانان را از آن محروم ساخت ! و کار خود را چنین توجیه کرد که طبق فرمان خدا صله رحم می کند!

عثمان اموال را از مردم می گرفت و سپس خود به عنوان قرض آن را از بیت المال برمی داشت و می گفت :