دو مکتب در اسلام جلد دوم صفحه 185

پس عثمان به علی گفت : تو چنین و چنانی ! و در روایت دیگر آمده است که شعبه گفت : من از قتاده پرسیدم : مگر از چه می ترسیدند؟ قتاده گفت : نمی دانم (692)!

دانشمندان در این حدیث سخن عثمان را به علی (ع ) تغییر داده اند؛ به این معنی که در یک جا نوشته اند تو چنین و چنانی ، و در جای دیگر آورده اند که عثمان به علی سخنی گفت : اما این سخن خلیفه عثمان به علی (ع ) که درست است اما ما می ترسیدیم مطلبی است که نه تنها قتاده مورد آن را ندانسته ، که ما هم ندانستیم ، بلکه هیج منجمی هم با رمل و اسطرلابش نمی داند که از چه می ترسیده اند! پیامبر خدا (ص ) آنان را در حجه الوداع به انجام عمره تمتع فرمان داد و آنها هم در آخرین سال زندگانی رسول خدا (ص ) آن را انجام دادند، و این ، زمانی بود که اسلام در جزیره العرب انتشاری تمام یافته و آثار شرک برای همیشه از آن سرزمین رخت بر بسته بود.

ابن کثیر هم می گوید: من هم ندانستم این ترس را به چیز حمل کرده اند و از چه جهت بوده است ؟

همچنین او پیش از این مطالب نوشته است : برای چنین ادعایی هیچ موردی وجود ندارد؛ زیرا که خداوند اسلام را برای پیامبرش در جزیره العرب تثبیت کرد و مکه را گشوده و در پهنه منی در سال گذشته اعلام کرده بود: از این به بعد، هیچ مشرکی حق گزاردن حج را ندارد و

هیچکس مجاز نیست عریان به گرد خانه خدا طواف کند.

در حدیثی که گذشت عثمان دلیل درستی فتوایش را چنین آورده است : ما چون می ترسیدیم عمره تمتع به جا آوردیم ! اما در احادیث زیر دلیلی نمی آورد و با زور و درشتی برخورد می کند. توجه کنید:

در صحیح مسلم و بخاری ، و سنن نسائی و مسند طیالسی و احمد، از قول سعید بن مسیب آمده است :

علی و عثمان در عسفان (693) کنار یکدیگر قرار گرفتند. عثمان قبلا انجام عمره تمتع را منع کرده بود. در اینجا علی رو به عثمان کرد و پرسید: چرا کاری را که پیامبر خدا (ص ) به انجامش فرمان داده است منع می کنی ؟! عثمان جواب داد: دست از سرمان بردار! و علی پاسخ داد: نمی توانم تو را به حال خود بگذارم . این بگفت و به عمره و حج با هم تلبیه گفت (694).

و در صحیح بخاری ، سنن نسائی ، دارمی و بیهقی ، و مسند احمد و طیالسی و دیگر منابع از قول مروان بن حکم آمده است که گفت : عثمان و علی را کنار هم دیدم . عثمان از عمره تمتع و انجام آن با حج نهی کرده بود. چون علی چنین دید، به انجام هر دوی آنها با هم تلبیه گفت و اظهار داشت که من سنت پیغمبر (ص ) را به خاطر سخن کسی ترک نمی کنم .

سخن نسائی در این حدیث از قرار ذیل است : عثمان از به جا آوردن عمره تمتع با حج منع کرده بود. پس رو به علی کرد و پرسید: با