دو مکتب در اسلام جلد دوم صفحه 203

ابن حزم در جای دیگر از کتابش ، روایاتی را که گویای این هستند که فسخ حج به عمره ویژه اصحاب رسول خدا (ص ) بوده است آورده ، و در بطلان آنها به داستان سراقه بن مالک استشهاد می کند که هنگامی که پیامبر خدا (ص ) امر به فسخ حج به عمره داد، سراقه از حضرتش پرسید: ای رسول

خدا! این فسخ برای امسال ماست یا برای همیشه ؟ و آن حضرت فرمود: برای همیشه است . آنگاه می نویسد: و بدین ترتیب مساله تخصیص و نسخ برای همیشه منتفی است . و به خدا سوگند هر کس که این خبر را بشنود و در برابر امر پیامبر خدا (ص ) سخن شخص دیگری را بیاورد، اگر چه ام المؤ منین عایشه و یا ام المؤ منین حفصه و یا پدران ایشان رض باشند، خود را به هلاکت انداخته است ؛ تا چه رسد به دروغهای بی پایه و اساسی که مانند تارهای عنکبوت سست و لرزان بوده ، و از سوی کسانی چون حارث بن بلال و دیگران در میان مردم پراکنده شده که در میان ایشان پایگاهی هم ندارند.

و کسی را هم نمی رسد که تنها به این سخن پیغمبر (ص ) که عمره تا روز قیامت داخل در حج شده است اکتفا کند و بگوید: منظور آن حضرت جواز انجام عمره در ماههای حج بوده است . و گفته جابر و ابن عباس را که تصریح کرده اند پیامبر فرمان فسخ حج به عمره را از اینکه ویژه اصحابش بوده و یا برای همان سال باشد، رد کرده است ، نادیده بگیرد و هر کس که چنین کند، آشکارا به پیامبر خدا (ص ) دروغ بسته است .

سپس ابن حزم می نویسد: برخی جسارت ورزیده و با اشاره به خبر ثابت شده از ابن عباس که مشرکان انجام عمره را در ماههای حج از زشت ترین گناهان روی زمین می دانستند، گفته اند: اینکه پیامبر خدا (ص ) چنین دستوری

را داده است به خاطر آن بوده که قولا و عملا آنان را از مجاز بودن عمره در ماههای حج آگاه کرده باشد. و این خطایی است بس بزرگ ؛ زیرا نخست به پیامبر خدا (ص ) دروغ نسبت داده که ادعا می کند حضرتش امر به فسخ حج در عمره داده تا از جواز آن در ماههای حج مردم را آگاه کرده باشد! و بفرض اینکه چنین باشد - که پناه به خدا اگر چنین باشد - می پرسیم : آیا پیغمبر (ص ) بحق چنین فرمانی را صادر کرده است یا به باطل ؟ اگر بگویند بر باطل ، که کفر ورزیده اند. و اگر بگویند بحق ، می گوییم با این حساب فرمان آن حضرت به هر صورتی که صادر شده باشد، پس از صدور، اطاعتش واجب و لازم الاجرا خواهد بود. و اگر همه اینها به همین آشفتگی که می گویند باشد، پس چرا تنها ویژه کسانی باشد که قربانی به همراه ندارند و آن را که قربانی به همراه دارد شامل نمی شود؟

از همه اینها دردناکتر اینکه گوینده نادان خودش پذیرفته و می دانسته که پیامبر خدا (ص ) همه ساله در ماههای ذی قعده و پیش از سال فتح مکه با اصحابش عمره به جا می آورده است . و در ذی قعده همان سال فتح مکه نیز عمره گزارده ، و در حجه الوداع در ذو الحلیفه به ایشان گفته است : هر کدامتان که بخواهید، می توانید عمره به جا آورید، و هر کدام هم که بخواهید، لبیک حج و عمره بگویید و آن کس که بخواهد

می تواند لبیک به حج بگوید (766) که همراهانش نیز چنان کردند.

با این همه ، خداوند! ای مسلمانان ! آیا اصحاب آن حضرت - رضی الله عنهم - را گیجی و بلاهت و نادانی فرا گرفته بود که با تمام این احوال ندانستند که انجام عمره در ماههای حج رواست ؟ با اینکه همه ساله آن را با حضرتش و در ماههای حج به جا می آورده اند؟ تا اینکه نیازمند فرمان فسخ حج به عمره باشند، و از آن راه مجاز بودن آن را درک کنند؟

قسم به خدا که نادان هم به کمتر از این ، حقیقت را باز می شناسند! و چه مایه جراءت و جسارت می خواهد که شخص به خاطر دفاع از تقلید کور کورانه ، با سنت های اصیل و ثابت به مبارزه بر خیزد، یک بار به دروغ رسوا کننده متشبث شود و یک بار خود را به نادانی و بلاهت بزند و دست آخر مطالب خشک و بی اساس و سرد سر هم نماید؟! حسبنا الله و نعم الوکیل .

مولف گوید: ابن قیم و ابن حزم و دیگر پیروان مکتب امام احمد بن حنبل غافل از این بوده اند که علت انکار منکران عمره تمتع نه به خاطر نادانیشان به روایات صحیح متواتر از رسول خدا (ص ) می باشد تا به راهنمایی نیاز داشته باشند، و یا نه از آن جهت است که ذهن آنها کشش درک معنی و مفهوم آن روایات را ندارد تا لازم باشد که ایشان را به مدلول آنها هدایت و راهنمایی نمود، بلکه علت اصلی ، هدفی است که آنها پیش گرفته