دو مکتب در اسلام جلد دوم صفحه 271

از هر یک از این چهار نفر: حمران بن اعین (995) و ابو بصیر (996) و ابوالاءعز و حماد بن عثمان (997) نیز آمده است (998).

همچنین از یعقوب بن شعیب (999) با دو سند از امام صادق (ع ) آمده است که فرمود: خدای تعالی پیامبرش را قرآن آموخت و به غیر از قرآن چیز دیگری هم به او یاد داد، آنگاه هر چه را خداوند به پیامبرش آموخته بود، آن حضرت همه آنها را به علی (ع ) یاد داده است (1000).

و از محمدالحلبی (1001) به نقل از امام صادق (ع ) آمده است که فرمود: آنچه را پیغمبر می دانسته ، علی هم آن را می دانسته ، و خدا چیزی را به پیغمبرش نیاموخته ، مگر اینکه پیامبر آن را به علی یاد داده است (1002).

و از سلیم بن قیس (1003) از امیرالمؤ منین علی (ع ) آمده است که آن حضرت فرمود: هر وقت از رسول خدا (ص ) پرسشی می کردم ، آن حضرت مرا پاسخ می داد، و اگر پرسشهایم به پایان می رسید، خود پیغمبر آغاز به سخن می کرد. و به این ترتیب هیچ آیه ای در شب یا در روز، و یا درباره آسمان یا زمین ، و دنیا و آخرت ، و بهشت و دوزخ ، و کوه و بیابان ، و روشنایی و تاریکی بر آن حضرت نازل نشده ، مگر اینکه حضرتش آن را بر من خوانده و آن را به من دیکته کرده و من به دست خود آن را نوشته ام . تاءویل و تفسیر، محکم و متشابه و خاص و

عام قرآن را به من آموخته و مرا از آن آگاه ساخته که چگونه نازل شده و در کجا، و درباره چه کسی تا روز قیامت نازل شده است . و حضرتش از خدا خواسته که به من فهم و قدرت حفظ عطا کند. این است که من حتی یک آیه از کتاب خدا را از یاد نبرده ام و آیه ای نیست که درباره کسی نازل شده باشد، مگر اینکه پیامبر خدا (ص ) آن را به من املا فرموده است . (1004)

حدیثی را که گذشت ، احادیث سه گانه زیر، که آنها را از طبقات ابن سعد و از مصادر مکتب خلفا گرفته ایم تایید می کند:

1. از محمد بن عمر بن علی (ع ) آمده است که گفت :

از علی پرسیدند چگونه است که تو بیش از دیگر اصحاب پیغمبر خدا (ص ) از آن حضرت حدیث می دانی ؟ فرمود: من هر وقت که از حضرتش سؤ ال می کردم ، به من پاسخ می داد، و چون خاموش می شدم ، آن حضرت آغاز به سخن می کرد.

2. از سلیمان احمسی از پدرش آمده که امیرالمؤ منین علی (ع ) فرموده است : به خدا سوگند که فرود نیامده ، مگر اینکه دانسته ام درباره چه چیز، و در کجا، و علیه چه کسی نازل شده است . پروردگار مرا دلی آگاه و زبانی گویا عطا کرده است .

3. از ابوطفیل آورده اند که علی (ع ) فرموده است :