و نیز به آنها نوشت : دستور دهید تا هواداران و طرفداران و دوستداران عثمان را شناسایی کرده مورد توجه و عنایت خود قرار داده
، کسانی را که در فضایل و مناقب او حدیثی روایت کنند، همدم و ندیم خود نموده به خود نزدیک کنید و مورد اکرام و لطف خود قرار دهید. و آنچه را که هر یک از ایشان روایت نموده ضمن نام او و پدرش و خانواده اش برایم بفرستید.
آنان نیز فرمان بردند، تا جایی که روایت حدیث در فضایل و مناقب عثمان رو به فزونی نهاد. و معاویه نیز در مقابل این خوش خدمتی ، از جامه و خواسته جایزه می فرستاد و ایشان را به خود نزدیک ساخته ، زمین و مال به آنان ارزانی می داشت و نتیجه کار ایشان را در میان عرب و غیر عرب انتشار می داد! این بود که دنیا پرستان در ساختن اخبار و احادیث بی اساس در فضایل و مناقب عثمان ، برای رسیدن به عزت و مقام و مال و منال روی دست هم برخاسته و به رقابت با یکدیگر پرداختند!
در این میدان رقابت و همچشمی ، هیچ فرد گمنامی نبود که به نزد یکی از کارگزاران معاویه بیاید و حامل حدیث و یا خبری در فضل و منقبت عثمان باشد و دست خالی بازگردد! بلکه نامش جزء مقربان درگاه ثبت می گردید و شفاعتش در باره دیگران مورد قبول واقع می شد و خود اکرام و احترام می یافت . مدت زمانی بر این منوال سپری گردید. تا اینکه معاویه طی بخشنامه ای دیگر به عمال و کارگزارانش چنین فرمان داد: حدیث درباره عثمان بسیار شده شده و در هر شهر و دیاری بر سر زبان مردمان افتاده است . اینک با دریافت این فرمان
از مردم بخواهید تا درباره فضایل صحابه و خلفای نخستین تا می توانند حدیث روایت کنند، و حتی یک خبر را که فرد مسلمانی درباره ابو تراب روایت کرده از دست ننهند. مگر اینکه نقیض آن را در حق دیگر اصحاب ساخته برایم بیاورید. و به خاطر داشته باشید که این موضوع سخت مورد علاقه من و مایه روشنائی چشم و قاطعترین دلیل علیه ابوتراب و شیعیانش بوده ، برایشان از نشر فضایل عثمان دردناکتر خواهد بود!
فرمان معاویه را بر سر هر کوی و زبانی برای مردم قرائت کردند و آن را به گوش همگان رسانیدند. به سبب چنین دستوری ، اخبار دروغین بسیار در فضایل و مناقب اصحاب ساخته شد و مردم در ساختن و پرداختن چنان اخبار و احادیثی سخت به تکاپو افتادند و نتیجه این شد که همان اخبار و احادیث ساختگی بر سر منابر مسلمانان عنوان گردید و از آنجا به معلمان و آموزگاران مکاتب رسید. و آنها هم همانها را با کوشش پیگیر به فرزندان و دانش آموزان خود آموختند و ایشان هم آنها را، همان گونه که قرآن را فرا می گرفتند، به خاطر سپرده یاد گرفتند.
زنان و دختران و خدمتگزاران و حواشی هر خانه را نیز از آن بی بهره نگذاشتند و همانها را به ایشان هم تعلیم دادند و دیر زمانی نیز بر این منوال بگذشت .
این چنین بود که احادیث و اخبار ساختگی بسیاری رایج گردید، و بهتان و افترا، بازاری گرم و انتشاری تمام یافت . و داوران و فقیهان و فرمانداران بر اساس آن به قضاوت و فتوی می پرداختند.
در این میان قاریان
ریا کار بی مایه و متظاهر به پرهیزگاری و دینداری ، بیشتر از دیگران در این گرداب خطرناک درافتاده ، به آزمون سختی مبتلا گردیدند. زیرا همین ریا کاران ظاهر فریب برای تقرب به درگاه حکام و فرمانداران و برخورداری از انعام و صله ایشان و به دست آوردن اصولا و املاک و رتبه و مقام ، احادیث و اخبار فراوانی را ساختند و به پیشگاه معاویه و فرماندارانش تقدیم نموده ، در انتشار آنها به جان کوشیدند، تا اینکه آن اخبار و احادیث ساختگی به دست دینداران و کسانی که دروغ و بهتان را روا نمی دانستند افتاد. آنها بر این باور که آن اخبار و احادیث همگی راست و درست می باشند، به سهم خود به نقل و اشاعه آنها پرداختند. و اگر می دانستند که آنها همه ساختگی و دروغند، هرگز نمی پذیرفتند و آنها را بر زبان نمی آوردند (116).