دو مکتب در اسلام جلد دوم صفحه 36

و نیز آورده اند که مردی از انصار در مجلس رسول خدا (ص ) می نشست و به سخنان پیغمبر گوش می داد و از آنها در شگفت می شد و لذت می برد، ولی هیچکدام آنها در خاطرش باقی نمی ماند. پس شکایت حال خود را به پیغمبر (ص ) برد و رسول خدا (ص ) به او فرمود: از دستت کمک بگیر، و اشاره به دست او کرد. یعنی آنها را بنویس (143).

و از عمرو بن شعیب ، از پدرش از جدش ، آورده اند که گفت به رسول خدا عرض کردم : ای رسول خدا! اجازه می فرمایی تا آنچه را که از

حضرتت می شنوم یادداشت کنم ؟ فرمود: آری . پرسیدم : هر سخن تو را، چه از روی خشم و چه از روی رضا و خشنودی ؟ فرمود: آری ، زیرا که من در هر حالی جز به حق سخن نمی گویم .

و در روایتی دیگر همین موضوع چنین آمده است : من چیزهایی را که از شما می شنوم اجازه می فرمایید که آنها را بنویسم ؟ فرمود: آری (144).

و از عبدالله بن عمرو عاص روایت شده است که گفت :

من هر چه را که از پیغمبر خدا (ص ) می شنیدم ، برای اینکه آن را با خود داشته باشم ، یاد داشت می کردم ، تا اینکه قریش مهاجران قریشی مرا از این کار مانع شده و گفتند: تو هر چه را که از پیغمبر خدا (ص ) می شنوی می نویسی ، در صورتی که پیامبر خدا هم بشر است و سخن از سر خشنودی و خشم می گوید! این بود که از نوشتن احادیث پیغمبر دست برداشته ، ماجرا را با رسول خدا (ص ) در میان گذاشتم . آن حضرت با اشاره به دهان مبارکش به من فرمود: بنویس ، که به خدایی سوگند که جانم در دست قدرت اوست ، از اینجا بجز حق چیزی بیرون نمی آید (145). و در روایت دیگر بعد از این آمده است :

عبدالله به خدمت رسول خدا (ص ) آمد و گفت : ای پیامبر خدا! به خاطر اینکه احادیث تو را بازگو کنم قصد آن دارم که آن را بنویسم و به خاطر بسپارم . آیا شما موافقت کرده اجازه چنین

کاری را به من می دهید؟ آن حضرت فرمود: حدیثم را بنویس و به خاطر بسپار (146).

و از عمرو بن شعیب ، از پدرش از جدش ، آمده است که گفت من به پیامبر خدا (ص ) گفتم : ای رسول خدا! ما احادیثی را از شما می شنویم ، ولی به خاطر ما باقی نمی ماند. آیا آنها را بنویسیم ؟ فرمود: آری آنها را بنویسید (147).

اکنون این سوال مطرح است که : اگر همان طور که در احادیث صحیح گذشته آمده است که پیغمبر (ص ) مردم را امر و تشویق کرده که احادیثش را بنویسند و انتشار دهند، پس چگونه آن احادیثی که گویای نهی پیغمبر از نوشتن احادیثش می باشد، و پیشتر بدانها اشاره کردیم ، از آن حضرت روایت شده اند؟ پاسخ این است که قریش ، و یا مهاجران قریشی ، که از نوشتن احادیث رسول خدا (ص ) بشدت جلوگیری می کردند، همانهایی بودند که مانع نوشتن وصیت پیغمبرش پیش از وفات او شدند، و پس از آن هم خلیفه دوم قرشی ، با تمام نیرو از نوشتن حدیث پیامبر جلوگیری به عمل آورد، و احادیثی را هم که نوشته شده بود یکجا جمع آورده همه را به آتش کشید. و بدینسان مانع انتشار حدیث شد، و اصحابی را هم که با این عمل وی مخالف بودند در مدینه بازداشت کرد!