- پیشگفتار 1
- اشاره 6
- اشاره 8
- رعایت حق و پیمان 11
- وفای به عهد 11
- کرامت و گذشت 11
- انس با دانش 12
- بزرگی ارزش انسان 13
- شجاعت 13
- ارزش انسان 13
- نردبان ترقی و سقوط 14
- شرافت 14
- تفاخر 14
- آرزوهای بلند 14
- دعا برای بدست آوردن همّت والا 15
- مقایسه صاحبان همّت 15
- چگونه به اوج همّت برسیم ؟ 15
- توکّل بر خدا 16
- دوری از دون همّتی 16
- خداوند 16
- همّت به سوی خدا خواهی 17
- بردباری و وقار 19
- طمع نداشتن 19
- عزّت و سربلندی 19
- شجاعت 20
- اندوه 20
- همّت مؤمن کار و تلاش 20
- رو آوری به جوانمردان 21
- کم شدن اهتمام دنیائی 22
- اشاره 23
- تنگ حالی 24
- رنج روحی 25
- اندوه 25
- همّت نردبان عظمت 26
- همت والا مقصد عالی 26
- انجام وظیفه، روزی با خدا 28
- اشاره 30
- الف: نشانۀ همّت های ناپسند و زیان بار 31
- همّت برای خوراک 31
- همّت برای شکم 31
- پرخوری گوش همّت را کر می کند 31
- همّت منافق 32
- حسرت بر داشته های دیگران 32
- امور احمقانه 32
- نداشتن مردانگی 33
- از بین رفتن فضیلت ها 33
- امور بی ارتباط با انسان 33
- دوری از خدا 34
- همّ و غم دنیایی 34
- ب: آثار و پیامدهای همّت باطل و پست 34
- فقر و نیازمندی 35
- گناه 35
- خُسران 35
- ادا نکردن فرائض 36
- طولانی شدن اندوه های قیامت 36
- خروج از دایرۀ مسلمان 37
- عدم دستیابی به پیروزی 37
- همّت برای امور بی فایده 38
- اظهار تنگ دستی 38
- نفرت پیامبر صلی الله علیه و آله 39
- الف: همّتهای مطلوب چیست ؟ 40
- خدا 40
- اشاره 40
- اطاعت خدا 41
- اصلاح نفس 42
- نماز، روزه و عبادت 43
- دور اندیش 43
- پس از مرگ 44
- نجات از بلا و عذاب 44
- اموری که در آخرت همراه انسان است 45
- اصلاح آخرت 46
- دنیا و آخرت 46
- همّت در امر لازم 47
- همّت برای مایحتاج 47
- اهتمام به امور مسلمین 48
- اندوه برای رفع حاجت برادر مؤمن 48
- نجات از آتش 49
- ب: نتایج پایبندی به همّت های ارزشمند 49
- رسیدن به اوج خوبی 49
- کفایت امور دنیا و آخرت 50
- عزّت و بی نیازی 50
- دریافت کامل روزی دنیا 51
- بهره مندی از عنایت خاص خدا 52
- اصلاح عیوب 53
- فرمانبری از خدا 53
- اشاره 58
- امور جاویدان 59
- شناخت خدا 59
- حکمت اختلاف همّت ها 60
- اثبات خدا 60
- خواسته های مردم در دنیا 62
- پرهیز از اجیر شدن (خود اشتغالی) 64
- قناعت در مصرف 64
- همّت کم و پائین 64
- اشاره 66
- الف - موجب تقویت و آرامش دل 68
- ب - موجب وسعت رزق 68
- اشاره 70
- دوست خدا 70
- آمرزش از گناه 71
- تجارت برکت خدا 71
- فزونی عقل 72
- کمک از جانب خدا 72
- روحیه خود باوری 73
- بی نیازی از مردم 73
- صورتی چون ماه 74
- ثواب جهاد در راه خدا 74
- برترین عبادت 75
- اشاره 76
- کار کردن امام کاظم علیه السلام در شدّت گرما 77
- کرامت کارگر: 81
- بیمه کارگران 83
- پاداش کارگر برتر از مجاهد در راه خدا 84
- توجه حکومت به کارگران 84
- در مشقّت ها و سختی ها هم از کار دست مکش 88
- راه چاره را نباید بسته دید 89
- کار وسیله، روزی با خدا 90
- کارگر محبوب خدا 92
- میانه روی در کار 92
- از دست رفتن سرمایه 94
- اشاره 94
- الف: پیامدهای منفی نداشتن شغل 94
- بیکار دین فروشی می کند 95
- بیزاری خداوند 96
- مستجاب نشدن دعا 96
- ناراحتی امام علیه السلام 97
- کاهش خرد 98
- نابودی خرد 98
- ب: آثار مخرّب رها نمودن حرفه 98
- زائل شدن دو سوم عقل 100
- ترک تجارت کار شیطان است 101
- بی اعتباری 102
- دشمنی و جنگ با خود 102
- اشاره 106
- انگیزه ای کار 107
- دین فروشی نکنید 108
- کاسب راستگو 108
- اخلاص در کار 108
- کار کردن با وضو 109
- صبح زود به دنبال کار رفتن 110
- کار، تا سر حدّ توانایی 111
- مداومت در کار 111
- در هر کاری معیار و الگو لازم است 112
- مداومت با آگاهی 112
- کارگزار باید متخصصّ و تعهّد عمل داشته باشد 112
- کار را به کاردان بسپارید 113
- اتقان در کار 113
- کار در شهر خود 114
- ترک وطن در طلب رزق 114
- کار کردن در سایه 115
- کارهای ناچیز را به دیگران بسپارید 115
- بیرون رفتن از خانه 116
- کار اطاعت خداست 117
- اشاره 117
- بکارگیری سرمایه را خدا دوست دارد 119
- کار آبرومندی است 120
- اشاره 123
- بافندگی 127
- اشاره 129
- کشاورزی 131
- احیاء زمین 133
- حفظ گیاهان 134
- باغبانی و کشاورزی 134
- کشاورزان گنج های مردم 136
- کشاورزی، خیاطی 136
- کشاورزی و دامداری 138
- تولید نخل 140
- کاشتن درخت صدقه 141
- کاشت درخت صدقه جاریه 142
- درخت را قطع نکنیم 143
- آسیابانی 144
- تدریس قرآن و معارف 144
- به کاری که یک بار از آن بهره برده ای بپرداز 145
- یافتن شغل پر درآمد 146
- صرّافی 146
- برده فروشی 148
- خیاطی رسول خدا صلی الله علیه و آله 149
- خیاطی و ریسندگی 149
- ریسندگی برای زنها 149
- حکمت کار کردن 150
- تجارت 153
- اصول صنعت گری 156
- بهره مندی از خوبی ها 157
- مردانگی 157
- کسب حلال همراه رحمت الهی 158
- ایمان 158
- باز داشتن از ستم 159
- اشاره 162
- دشمن کار 163
- الف: مذمّت سُستی کردن 163
- پرهیز از تنبلی و بی حوصلگی 163
- کاهلی نکنید 163
- تنبلی فرزند... 164
- فقر، فرزند کاهلی و ناتوانی 164
- از تنبل یاری مخواه 164
- ب: نتایج سُستی ورزیدن در امور زندگی 165
- بی بهره گی از دنیا و آخرت 165
- تباهی آخرت 166
- آفت موفقیّت 166
- ادا ننمودن حقوق دیگران 166
- ناکامی در آرزو 167
- زیان به آخرت 168
- مستجاب نشدن دعا 169
- نشانه های تنبل 169
- زوال دین و دنیا 171
- غضب خداوند 171
- تن دادن به کار 172
- چرا راه تأمین رزق معلوم نیست ؟ 172
- قطع روزی از آسمان 172
- به آنچه امید نداری امیدوارتر باش 173
- تأمین رزق مایه آرامش 174
- اهمّیت نان در زندگی 174
- هیچ گاه درب روزی بسته نیست 174
- روزی را از دست نده 175
- حسنه چیست ؟ 175
- دنیا و آخرت را داشته باش 176
- دنیا یاور آخرت 176
- توانگری یاور تقوا 177
- برادر خود را در جریان بگذارید 177
صاحِبُها، وَتأبیٰ إلّاارْتِفاعاً(1).
صاحب همّت هر چند خود را پائین آوَرَد امّا بر آید، همچون شعله آتش که صاحبش آن را پنهان می کند امّا سر می کشد.
اندوه
24 -امام علی علیه السلام: عَلیٰ قَدرِ الهِمَمِ تَکُونُ الهُمُومُ(2).
اندوه ها به اندازۀ همّت هاست.
شجاعت
25 -امام علی علیه السلام: شَجاعَهُ الرَّجُلِ عَلیٰ قَدرِ هِمَّتِهِ(3).
شجاعت مرد، به اندازۀ همّت اوست.
همّت مؤمن کار و تلاش
26 -مولای متّقیان امام علی علیه السلام: المُؤمِنُ، الدُّنیا مِضمارُهُ، وَالعَمَلُ هِمَّتُهُ، وَالمَوتُ تُحفَتُهُ، وَالجَنَّهُ سُبقَتُهُ .
1- (1)) - شرح نهج البلاغه، ابن أبی الحدید، ج 20، ص 289..
2- (2)) - میزان الحکمه، ج 14، ص 6680..
3- (3))