دو مکتب در اسلام جلد سوم صفحه 276

کلینی در بخش ما یمتحن به من یصاب ... در کتاب کافی ، از علی بن ابراهیم از محمد بن عیسی ، از یونس آورده است که یونس گفت : من کتاب دیات را به امام رضا (ع ) عرضه داشتم ، فرمود: صحیح است . و آن وقت آن قسمت از کتاب را که مخصوص چگونگی آزمایش کسی است که به

یکی از دو چشمش صدمه وارد شده ، آورده است . (358)

شیخ طوسی نیز از او پیروی کرده و آن را با همان عبارات کلینی در سند و متنش ، در باب دیات الاعضاء و الجوارح ... در کتاب تهذیب آورده است . (359)

گفتنی است بزرگان علم حدیث هر دو سند را در اکثر روایاتشان از کتاب دیات از حضرت امام رضا (ع ) با هم جمع می کنند. مثلا می گویند: کلینی و شیخ طوسی هر دو گفته اند که از علی بن ابراهیم ، از محمد بن عیسی ، از یونس از ابوالحسن (ع ) و نیز از او پدرش از ابن فضال آمده است که گفت : من کتاب دیات را به امام رضا (ع ) عرضه داشتم ، آن حضرت فرمود: درست است ... .

و در نمونه دوم می گوید: علی بن ابراهیم ، از محمد بن عیسی ، از یونس از پدرش از ابن فضال ، و همه آنها از ابوالحسن علی بن موسی الرضا (ع ). یونس گفته است : من کتاب دیات را به آن حضرت نشان دادم و آن حضرت فرمود: درست است ....

همین روش را کلینی در باب دیگری از کتاب دیات به کار برده و گفته است :

علی بن ابراهیم ، از پدرش ، از ابن فضال ، و محمد بن عیسی از یونس و همه می گویند که این دو نفر (ابن فضال و یونس ) گفته اند که ما کتاب فرائض امیرمؤ منان (ع ) را به امام ابوالحسن علی بن موسی الرضا (ع ) عرضه داشتیم و آن حضرت فرمود: درست

است ... آنگاه قسمت زیادی از کتاب دیات را در همین بخش آورده است . (360) و شیخ طوسی نیز در آوردن یکی از اسناد کلینی که درباره دیه زخم وارد بر پلک چشم و از بین رفتن ابرو آمده ، از کلینی پیروی کرده است . (361)

شیخ کلینی همچنین در بخش ویژه القسامه آنچه مربوط به سوگند می باشد، با هر دو سند یاد شده از کتاب دیات در کتاب کافی آورده است .(362)

کلینی در باب ما تجب فیه الدیه کامله من الجراحات ... می گوید: علی بن ابراهیم ، از محمد بن عیسی ، از یونس ، و گروهی از اصحاب ما، از سهل بن زیاد، از محمد بن عیسی ، از یونس آورده اند که یونس کتاب دیات را که در آن از موضوع از دست دادن گوش (کر شدن ) سخن رفته بود، بر امام رضا (ع ) عرضه داشته است ... آنگاه کلینی ، آنچه را مخصوص آن باب بوده ، آورده و در پایان گفته هایش نوشته است : علی ، از پدرش ، از ابن فضال ، از امام رضا (ع ) نیز مانند آن را آورده است . (363)