خورشید شب صفحه 53

از زیدیه جارودیه(1) به او پیوستند.(2)

درباره ی علّت اولیه قیام او گفته شده است که هنگامی که برای او نامه ای را خواندند که در آن شخصی به حضرت فاطمه J و دیگر اهل بیت (علیهم السلام)  دشنام داده بود، غضبناک شده و بلافاصله به داخل خانه ی خود رفته و با لباس جنگی بیرون آمد.(3)

او در آغاز یعنی در سال 199 ه . ق در مکه و دیگر مناطق حجاز دعوت خود را به طرفداری از ابن طباطبا آغاز کرد و پس از وفات ابن طباطبا، خود را امیرالمؤمنین خوانده و مردم را به سوی خود فرا خواند.(4)

به نظر می رسد این قیام از جهات مختلفی همچون رهبری نیروهای جنگی، سازماندهی و قدرت نظامی در وضعیت مناسبی قرار نداشته است.(5) به عنوان مثال درباره ی نیروهای او گفته شده است که عده ای از طبقات پایین مکه، اعراب بیابانی و سیاهانی که در کار آب رسانی به مکّه مشغول بودند، به او پیوسته بودند.(6)

از همین رو، در مقابل قوای عباسی که رهبری آن را اسحاق بن موسی عباسی فرماندار یمن به عهده داشت، تاب مقاومت نیاورده و به زودی شکست خوردند و محمد پس از مدتی جنگ

1- جارودیه زیر فرقه ای اززیدیه بودند که قایل به خروج با شمشیر بوده و شرط پذیرشادعای امامت را فقط قیام با شمشیر می دانستند.آنها از دو خلیفه ی نخست برائت جسته و آنها را کافر می دانستند(برای اطلاع بیشتر مراجعه شود به مقاله جارودیهدر دانشنامه جهان اسلام، محمد کاظم رحمتی، ج9، ص 239- 242.)

2- الارشاد، ص 557.

3- مقاتل الاطالبیین، ص 538.

4- مروج الذهب، ج 4، ص 27، مسعودی در این جاتذکر می دهد که در میان قیام کنندگان آل محمد نه قبلاز او و نه بعد از او کسی خود را امیرالمؤمنین نخوانده است.

5- جهاد الشیعه، ص 369 و 341.

6- جهاد الشیعه، ص 369 و 341.