خورشید شب صفحه 7

جریان های سیاسی آن دوره

اشاره

جریان شناسی سیاسی جامعه ی آن روز را می توان در دو بخش جریان حاکم و جریان های مخالف به بررسی گذاشت:

1. جریان حاکم:

1-1. نمایی کلّی:

در برخی از منابع جدید، دوره ی 524 ساله (132- 656 ه . ق) حکومت عباسی را به چهار عصر تقسیم بندی می کنند:

عصر اوّل: دوران نیرومندی، گسترش و شکوفایی (132-233 ه . ق).

عصر دوم: دوران نفوذ ترکان (232- 334 ه . ق)

عصر سوم: دوران نفوذ آل بویه ی ایرانی (334 – 447 ه . ق).

عصر چهارم: دوران نفوذ سلجوقیان ترک (447 – 656 ه . ق).

گرچه ممکن است در برخی از موارد این تقسیم بندی، مناقشه کرد، اما به هر حال به جهت آسان تر شدن تصوری اجمالی از این دوره پذیرفتنی می نماید.

از آن جا که دوره ی بیست ساله امام رضا (علیه السلام) (183- 203 ه . ق) در عصر اول عباسی واقع شده، عمده تکیه این نوشته بر این عصر می باشد.(1)

در مجموع این عصر با فراز و نشیب هایی که در مقاطع

1- دولت عباسیان، ص 27.