- فصل اول: مذهب در اروپای قدیم 7
- اشاره 7
- دین های پیش از مسیحیت 7
- 1. مذهب در غرب باستان 7
- اشاره 7
- اشاره 7
- خدایان دنیای قدیم 8
- خدایان یونان باستان 8
- خدایان روم باستان 10
- مسیحیت 11
- ظهور مسیحیت در اروپا 12
- گسترش و نفوذ مسیحیت 13
- اشاره 17
- عصر واپس گرایی دینی و جاهلیت فرهنگی 17
- کلیسا در قرون وسطا 18
- جنایت های کلیسا به نام دین 19
- دوره شکوفایی علم (تجربی) 21
- اشاره 21
- 3. مذهب در دوره رنسانس 21
- عصر اصلاح طلبی دینی 22
- پروتستانتیسم 23
- پی آمدهای پروتستانتیسم 27
- اشاره 31
- 1. مذهب در دوره مدرنیته 32
- اشاره 32
- الف) دوره گریز شتابان از مذهب و معنویت 34
- اشاره 35
- ب) عوامل و عناصر مخالف مذهب در مدرنیته 35
- دو _ علم 36
- یک _ خردگرایی 36
- سه _ نقد تاریخی 37
- ج) سکولاریزاسیون 38
- ه) مذهب و لیبرالیسم 40
- و) مذهب و سکولاریسم 42
- ز) مذهب و پلورالیسم 43
- اشاره 43
- مدرنیته و ارزش ها 45
- پی آمدهای مدرنیسم 45
- مدرنیته و غفلت 46
- 2. مذهب و پست مدرنیسم 47
- اشاره 47
- الف) گذر از دوره نوگرایی به عصر فراسوی نوگرایی 48
- ب) دوره بازگشت دین 50
- ج) ادیان نوظهور 51
- د) گرایش به عرفان در غرب 55
- اشاره 58
- 3. دین و چشم اندازهای نو 58
- الف) جهانی که ما در آن زندگی می کنیم 59
- ب) انتظار بشر امروز از دین 60
- ج) دین و تنهایی جامعه جدید 61
- د) بحران های روانی در غرب 63
- ه) دین، ابزاری برای غلبه بر بحران های دنیای کنونی 64
- و) احیای دینی در غرب 66
- ز) دوره بیداری مذهبی پس از پست مدرنیسم 67
- ح) دین داری امروز و دین داری دیروز 68
- ط) قرن بیست و یکم، قرن دین 70
- فصل اول: اسلام فراتر از زمان و مکان 71
- اشاره 71
- اشاره 71
- فتوحات مسلمانان در اروپا 72
- اندلس یا اسپانیای مسلمان 74
- علل پیشرفت اسلام در اروپا 76
- تأثیر اسلام بر تمدن اروپا 78
- علل انحطاط اسلام در غرب 80
- فصل دوم: اسلام و مسیحیت 81
- اشاره 81
- الف) نگاه مسیحیت به اسلام 83
- اشاره 83
- نگاه مسیحیت به پیامبر اسلام صلی الله علیه و آله 85
- نظر مسیحیت درباره قرآن و آموزه های اسلام 89
- دیدگاه مسیحیت درباره مسلمانان 92
- اشاره 95
- ب) رویارویی اسلام و مسیحیت 95
- تبلیغات ضد اسلامی کلیسا 96
- جنگ های صلیبی 97
- پی آمدهای جنگ های صلیبی 102
- زمینه های رویارویی در دوران معاصر 104
- اسلام و مستشرقان 105
- پیشرفت غرب و عقب ماندگی مسلمانان 107
- واتیکان و دنیای اسلام 109
- نداشتن شناخت متقابل 114
- ج) گفت و شنود میان اسلام و مسیحیت 114
- اشاره 114
- اسلام و مشکل درک آن 115
- اسلام، دین ناشناخته 117
- اسلام و مسیحیت، هم زیستی یا دشمنی 118
- اشاره 119
- فصل سوم: اسلام در عصر جدید 119
- الف) اسلام و چالش های نوین 121
- 1. اسلام و مدرنیسم 121
- اشاره 121
- 2. اسلام و جهانی شدن 124
- 3. بنیادگرایی اسلامی 127
- 1. انقلاب اسلامی در ایران 134
- ب) اسلام در غرب و دگرگونی های معاصر 134
- اشاره 134
- 2. اسلام در جهان تک قطبی 136
- 3. رویداد یازده سپتامبر 139
- اشاره 142
- 1. گرایش به اسلام در غرب 142
- ج) اسلام در اروپای امروز 142
- 3. اسلام و تروریسم 147
- 4. خطر استحاله اسلام 149
- 5. اسلام و نیازهای فردا 151
- 6. اسلام در قرن بیست و یکم 154
- اشاره 156
- میراث حضور مسلمانان در اروپا 157
- انگلستان 159
- فرانسه 162
- آلمان 164
- مسلمانان بالکان 166
- آلبانی 166
- بوسنی و هرزگوین 168
- بلغارستان 170
- لهستان 171
- اتریش 172
- یونان 173
- ایتالیا 174
- بلژیک 175
- هلند 176
- سوئد 176
- اسپانیا 177
- اشاره 179
- پیشنهادهای کلی 179
- اشاره 179
- 1. گسترش شبکه های برون مرزی 180
- 2. تبیین استراتژی تبلیغ 180
- 4. تبیین اسلام به عنوان هویت حقیقی یک فرد مسلمان 181
- 3. شناسایی آموزه های جذاب اسلام از نگاه انسان غربی و تأکید بر این آموزه ها 181
- 5. تبیین حقیقت «امت اسلام» 182
- 6. برنامه سازی در قالب فیلم و سریال، مستند، میزگرد، گزارش، فراخوان مقاله، نشست ها، سمینارها و... 182
- پرسش های کارشناسی 184
- پرسش های مردمی 184
در تحلیلی از وضعیت اسلام در اروپا می نویسد:
اسلام زنده ترین و پویاترین دین در میان ادیان جهانی است. سرعت رشد هیچ یک از جوامع دینی به پای سرعت رشد اسلام نمی رسد. دین اسلام برای ما ناشناخته ترین ادیان جهان است... امروزه ناظران غربی با سردرگمی شاهد پیشروی اسلام هستند. برای مثال، در اسپانیا، پس از گذشت 500 سال از سقوط حکومت اندلس، جوانان اسپانیایی به طرز فزاینده ای به اسلام روی می آورند.(1)
اسلام هم در اروپا و هم در امریکا شمار زیادی از کسانی را جلب کرده است که در پیچ و خم سرگشتگی دنیای متجدد گم شده اند و در پی نور هدایتی هستند که بتواند آنان را از ناامیدی، گمگشتگی و بی هدفی نجات دهد. اگرچه افزایش شمار مسلمانان در غرب بیشتر به دلیل مهاجرت مسلمانان به کشورهای اروپایی بوده است، در عین حال، تشرف به اسلام میان افراد اروپایی الاصل نیز رو به افزایش است که بیشتر آنها جزو طبقه تحصیل کرده و از نخبگان جامعه به شمار می آیند و در میان آنها شماری از هنرمندان، نویسندگان و فیلسوفان غربی دیده می شود.(2)
البته باید گفت که گرایش به اسلام در غرب به طور کامل موفقیت آمیز نبوده است؛ به این معنا که اسلام هنوز نتوانسته است یک فرهنگ و فضای اسلامی برای خود در غرب ایجاد کند، آن گونه فرهنگ و فضایی که در جریان گسترش اسلام در آفریقا، چین و دیگر سرزمین های جهان در دوران های گوناگون تاریخ اسلام ایجاد شده بود. با وجود این، اسلام در غرب مراحل تکامل خود را می گذراند. البته با این حال، همچنان یکی از بازیگران اصلی در ساحت دینی در غرب است که می باید آن را جدی بگیرند و چنان که در سال های اخیر این توجه ایجاد شده است.(3)
1- همان.
2- مقاله «محمد کیست؟»، هفته نامه اشپیگل.
3- جوان مسلمان و دنیای متجدد، ص 207.