نقش ائمه علیهم السلام در احیای دین جلد 2 صفحه 114

عثمان گفت:با شما به کتاب خدا و سنّت پیامبر و سیرۀ ابو بکر و عمر عمل می کنم.

عبد الرّحمن دوباره رو به علی علیه السّلام کرد و همان گفتۀ اوّل را تکرار نمود.علی نیز در جواب، همان گفتۀ خود را تکرار کرد.عبد الرّحمن سپس رو به عثمان کرد و سخن خود را مجدّد گفت.

عثمان در جواب او گفتۀ پیشین خود را تکرار نمود.

عبد الرّحمن برای سومین بار رو به علی کرد و گفتۀ خود را تکرار نمود.علی علیه السّلام این بار در جواب گفت:با عمل کردن به کتاب خدا و سنّت پیامبر،عمل کردن به روش و سیرۀ دیگری لزوم ندارد.تو کوشش داری این امر را از من دور سازی!

عبد الرّحمن باز رو به عثمان کرد و گفتۀ خود را تکرار کرد و عثمان جواب گذشته را تکرار نمود.

عبد الرّحمن دست دراز کرد و با شرط بیان شده با عثمان به خلافت بر مسلمانان بیعت کرد. (1)

این بود راز شورای فرمایشی خلیفه عمر که نزد«عبد الرّحمن»نهفته بود،و او توانست با زیرکی خاصّی آن را اجرا کند.

جریانات پس از بیعت

علی علیه السّلام پس از بیعت عبد الرّحمن با عثمان،خشمگین از جای برخاست و رفت.عبد الرّحمن که شمشیر در دست داشت و کسی را از آن گروه جز او شمشیر نبود،به علی گفت:بیعت کن و الاّ گردنت را می زنم!اصحاب شورا جملگی به دنبال علی علیه السّلام رفتند و به او گفتند:بیعت کن وگرنه با تو می جنگیم!علی بازگشت و بیعت کرد. (2)

ارزیابی شورا و بیعت عثمان

شورا از شش نفر از قریش تعیین گشته بود.طرح شورا چنان ریخته شده بود که عبد الرّحمن کاندید عمر را برای خلافت،در زیر پوشش آن شورای شش نفره به خلافت برساند.و با توجّه به آنکه عثمان همان کسی بود که مورد اطمینان خلیفۀ اوّل،ابو بکر بود و در نوشتن عهدنامۀ تعیین خلیفه در حال بیهوشی ابو بکر نام عمر را نوشت،وفاداری خلیفۀ دوم به او نیز بر ایمان