- تقدیم به: 1
- اهمیت تبلیغ دین 2
- پیشگفتار 2
- بخش اوّل: بایستههای مبلّغ دین 6
- تذکّر 6
- 1. اخلاص 9
- فصل اول: فردی 9
- اشاره 9
- روایات 11
- اشاره 13
- 2. توکل 13
- روایات 14
- اشاره 16
- 3. ایمان راسخ به رازقیت پروردگار (مناعت طبع) 16
- روایات 18
- اشاره 19
- 4. توسل به اهل بیت (علیهم السلام) به ویژه به امام زمان (عج) 19
- روایات 21
- اشاره 22
- 5. علم برای عمل و تزکیه نفس 22
- روایات 24
- 6. تواضع و فروتنی در برابر مردم 26
- 7. دوری از شهرت طلبی 28
- اشاره 28
- روایات 29
- اشاره 31
- 8. پرهیز از گفتار به غیر علم و شجاعت در گفتن «نمیدانم» 31
- روایات 32
- اشاره 34
- 1. بهرهگیری از اساتید بزرگ 34
- فصل دوم: اجتماعی 34
- فواید انس با علما 36
- مشورت با دیگران (عرضه مطالب بر اساتید) 37
- روایات 38
- 2. برنامهریزی و تدوین بحث قبل از جلسه 41
- اشاره 41
- آرامش روحی 42
- ایجاد شبهه 43
- تمرین قبل از اجرا 43
- روایات 44
- اشاره 45
- 3. نوگرایی و نوآوری در شیوه تبلیغ 45
- ذکر لطایف شادیبخش در منبر 47
- روایات 48
- 4. ارتباط دوستانه با مخاطبین 50
- اشاره 50
- راه درست ایجاد انس با مخاطب 51
- روایات 53
- 5. احترام به آداب و رسوم فرهنگی مردم 54
- اشاره 54
- عدم ورود به منازعات فردی و محلی 55
- روایات 56
- اشاره 57
- 6. آراستگی ظاهری 57
- مبلّغ و تجمل گرایی! 58
- رعایت زی طلبگی 58
- سخنرانی و بیان معارف دین توسط غیر ملبّسین 59
- روایات 60
- اشاره 62
- 1. محوریت قرآن و عترت 62
- فصل سوم: سخنرانی 62
- مبلّغ باید: 63
- روایات 65
- دین شناسی نه دین سرایی 65
- طلیعه سخن با نور قرآن 65
- اشاره 68
- 2. خوف و رجاء 68
- روایات: 70
- 3. بهره گیری از ضرب المثل و ... 72
- اشاره 72
- یک خاطره، یک عبرت 73
- روایات 74
- اشاره 75
- 4. ذکر تاریخ و عبرتهای آن 75
- روایات 77
- اشاره 78
- 5. سخن در حد نیاز (دوری از افراط و تفریط) 78
- روایات 79
- 6. پرهیز از اطاله کلام 81
- اشاره 81
- روایات 82
- اطاله کلام بدون علت 82
- اشاره 84
- 7. علمی و عمیق ولی قابل درک و فهم 84
- روایات 85
- 8. محکم و متقن سخن گفتن 87
- اشاره 87
- روایات 89
- 9. اولویت سنجی با توجه به نیازهای واقعی مخاطبان 90
- اشاره 90
- چگونگی عکس العمل مخاطب 92
- روایات 93
- اشاره 95
- 10. رعایت مناسبتهای ویژه 95
- توجه به مناسبتهای ویژه متناسب با مستمعین 96
- روایات 97
- 11. توجه به نظم و انضباط در زمان جلسات 98
- اشاره 98
- رعایت تقوا در گرو رعایت نظم 99
- روایات 100
- اشاره 102
- 12. هدف، تربیت و اصلاح 102
- وظیفه مبلّغ در مجالس ترحیم 103
- روایات 104
- اشاره 105
- 13. حفظ آرامش و وقار 105
- علل تزلزل روحی 105
- روایات 106
- ذکر چند مورد: 107
- 14. پرهیز از گفتار، رفتار و حرکات اضافه و غیر ضروری 107
- اشاره 107
- روایات 109
- 15. نوشتن سخنان بعد از سخنرانی 110
- اشاره 110
- روایات 111
- فواید نوشتن و یادداشت کردن سخنان: 111
- 16. پرهیز از ورود به مباحث حزبی 113
- اشاره 113
- مبلّغ حق باشیم نه حزب خاص 114
- 17. استقلال در انتخاب موضوع 115
- اشاره 115
- مبلّغ، ابزار دیگران 116
- سخن طبق وظیفه نه میل دیگران 116
- روایات: 117
- یادآوری 119
- بخش دوم: روش سخنرانی 119
- 1. اهمیت بیان احکام 122
- فصل اوّل: بیان احکام و فروعات فقهیه 122
- 2. نکات مهم در بیان مسأله شرعی 124
- 3. روشهای بیان مسائل فقهی 129
- فصل دوم: بیان معارف دینی و اخلاقیات 137
- اشاره 137
- 1. شیوه بیان معارف دینی (در چهار مورد یاد شده) 139
- 2. اعتقادات 140
- اول: تکیه بر استدلال 140
- اشاره 140
- بیان اعتقادات از دو منظر مورد توجه است 140
- دوم: توجه دادن به تهذیب نفس 141
- 3. اخلاقیات 145
- 4. تفسیر 148
- 5. تاریخ 151
- اشاره 154
- بخش سوم: مرثیه خوانی 154
- 1. مراجعه به کتابهای معتبر 157
- فصل اوّل: نکات لازم و ضروری 157
- یک خاطره، یک عبرت: 159
- اشاره 159
- 2. نقل صحیح واقعه تاریخی 159
- 3. تأثیر پذیری از ذکر مصیبت 161
- 4. حفظ شأن و جایگاه اهل بیت (علیهم السلام) 163
- انتخاب کلمات در شأن اهل بیت 163
- اشاره 163
- پرهیز از ذکر مصائب سنگین 164
- نقل صحیح کلمات ائمه (علیهم السلام) 165
- 5. استفاده از اشعار 167
- فصل دوم: سخنی با مداحان عزیز 169
- 1. مدّاحی با مرثیه خوانی تفاوت دارد! 169
- 2. مدح در قالب اشعار 172
- 3. پندیات 174
- 4. سخن در حد معلومات 175
- داستانی از حضرت موسی (ع) 176
- 5. دنیا پاداش خادمان اهل بیت (علیهم السلام) نیست 176
- اشاره 176
- 6. لزوم اقدام شاعران و ذاکران فرهیخته و پیشکسوت 178
- 7. قابل توجه صاحبان هیئات و جلسات مذهبی 179
معنا اصلًا نباید دخالت کرد؛ (روحانیون) کوشش کنند هرچه بیشتر خود را از درگیریها دور نگه دارند. یعنی آن جنبه پدری و عمومی را برای همه مردم داشتن؛ هر دو قشر متعارض با یکدیگر را فرزندان خود دانستن. اینها را بایستی رعایت کرد تا روحانیت همواره بالاتر از اختلافات بماند. (1)
مراقب باشید که، دستهبندیها و جناحبندیهای سیاسی در حوزه نفوذ و رشد نکند. جهت سیاسی طلّاب همان جهت سیاسی نظام و انقلاب است. همان جهت انقلاب را باید ان شاءالله در تبلیغات و در برخورد با مردم- قولًا و عملًا- پی بگیرید. (2)
مبلّغ حق باشیم نه حزب خاص
وقتی منبرها تحت تأثیر تعریف و تمجید از افراد و گروههای خاص که دارای افکار و سلیقههای مشخص هستند قرار گیرد و مبلغ به دنبال تأیید یک فکر و یا سلیقه سیاسی باشد، دیگر نمیتواند مبلغ خوبی برای دین باشد، اگرچه شاید آن حزب و یا فکر سیاسی و اجتماعی فکر خوب و از جهاتی مورد پسند دین باشد، ولی باید توجه داشت که مبلغ، کار انبیا را در پیش گرفته است و مدار حرکت انبیا بیان حق و حقیقت است. مبلغ باید همیشه حق مدار باشد نه حزب مدار.
1- بیانات در دیدار علماء و روحانیون کرمان 20/ 8/ 70
2- بیانات در جمع علماء و روحانیون قم 1/ 12/ 70