- تقدیم به: 1
- پیشگفتار 2
- اهمیت تبلیغ دین 2
- بخش اوّل: بایستههای مبلّغ دین 6
- تذکّر 6
- 1. اخلاص 9
- فصل اول: فردی 9
- اشاره 9
- روایات 11
- 2. توکل 13
- اشاره 13
- روایات 14
- 3. ایمان راسخ به رازقیت پروردگار (مناعت طبع) 16
- اشاره 16
- روایات 18
- اشاره 19
- 4. توسل به اهل بیت (علیهم السلام) به ویژه به امام زمان (عج) 19
- روایات 21
- اشاره 22
- 5. علم برای عمل و تزکیه نفس 22
- روایات 24
- 6. تواضع و فروتنی در برابر مردم 26
- 7. دوری از شهرت طلبی 28
- اشاره 28
- روایات 29
- اشاره 31
- 8. پرهیز از گفتار به غیر علم و شجاعت در گفتن «نمیدانم» 31
- روایات 32
- اشاره 34
- 1. بهرهگیری از اساتید بزرگ 34
- فصل دوم: اجتماعی 34
- فواید انس با علما 36
- مشورت با دیگران (عرضه مطالب بر اساتید) 37
- روایات 38
- 2. برنامهریزی و تدوین بحث قبل از جلسه 41
- اشاره 41
- آرامش روحی 42
- ایجاد شبهه 43
- تمرین قبل از اجرا 43
- روایات 44
- اشاره 45
- 3. نوگرایی و نوآوری در شیوه تبلیغ 45
- ذکر لطایف شادیبخش در منبر 47
- روایات 48
- اشاره 50
- 4. ارتباط دوستانه با مخاطبین 50
- راه درست ایجاد انس با مخاطب 51
- روایات 53
- 5. احترام به آداب و رسوم فرهنگی مردم 54
- اشاره 54
- عدم ورود به منازعات فردی و محلی 55
- روایات 56
- اشاره 57
- 6. آراستگی ظاهری 57
- مبلّغ و تجمل گرایی! 58
- رعایت زی طلبگی 58
- سخنرانی و بیان معارف دین توسط غیر ملبّسین 59
- روایات 60
- 1. محوریت قرآن و عترت 62
- اشاره 62
- فصل سوم: سخنرانی 62
- مبلّغ باید: 63
- طلیعه سخن با نور قرآن 65
- روایات 65
- دین شناسی نه دین سرایی 65
- 2. خوف و رجاء 68
- اشاره 68
- روایات: 70
- 3. بهره گیری از ضرب المثل و ... 72
- اشاره 72
- یک خاطره، یک عبرت 73
- روایات 74
- اشاره 75
- 4. ذکر تاریخ و عبرتهای آن 75
- روایات 77
- اشاره 78
- 5. سخن در حد نیاز (دوری از افراط و تفریط) 78
- روایات 79
- اشاره 81
- 6. پرهیز از اطاله کلام 81
- روایات 82
- اطاله کلام بدون علت 82
- 7. علمی و عمیق ولی قابل درک و فهم 84
- اشاره 84
- روایات 85
- اشاره 87
- 8. محکم و متقن سخن گفتن 87
- روایات 89
- اشاره 90
- 9. اولویت سنجی با توجه به نیازهای واقعی مخاطبان 90
- چگونگی عکس العمل مخاطب 92
- روایات 93
- اشاره 95
- 10. رعایت مناسبتهای ویژه 95
- توجه به مناسبتهای ویژه متناسب با مستمعین 96
- روایات 97
- 11. توجه به نظم و انضباط در زمان جلسات 98
- اشاره 98
- رعایت تقوا در گرو رعایت نظم 99
- روایات 100
- 12. هدف، تربیت و اصلاح 102
- اشاره 102
- وظیفه مبلّغ در مجالس ترحیم 103
- روایات 104
- علل تزلزل روحی 105
- اشاره 105
- 13. حفظ آرامش و وقار 105
- روایات 106
- ذکر چند مورد: 107
- 14. پرهیز از گفتار، رفتار و حرکات اضافه و غیر ضروری 107
- اشاره 107
- روایات 109
- اشاره 110
- 15. نوشتن سخنان بعد از سخنرانی 110
- فواید نوشتن و یادداشت کردن سخنان: 111
- روایات 111
- 16. پرهیز از ورود به مباحث حزبی 113
- اشاره 113
- مبلّغ حق باشیم نه حزب خاص 114
- اشاره 115
- 17. استقلال در انتخاب موضوع 115
- سخن طبق وظیفه نه میل دیگران 116
- مبلّغ، ابزار دیگران 116
- روایات: 117
- بخش دوم: روش سخنرانی 119
- یادآوری 119
- 1. اهمیت بیان احکام 122
- فصل اوّل: بیان احکام و فروعات فقهیه 122
- 2. نکات مهم در بیان مسأله شرعی 124
- 3. روشهای بیان مسائل فقهی 129
- فصل دوم: بیان معارف دینی و اخلاقیات 137
- اشاره 137
- 1. شیوه بیان معارف دینی (در چهار مورد یاد شده) 139
- اشاره 140
- اول: تکیه بر استدلال 140
- 2. اعتقادات 140
- بیان اعتقادات از دو منظر مورد توجه است 140
- دوم: توجه دادن به تهذیب نفس 141
- 3. اخلاقیات 145
- 4. تفسیر 148
- 5. تاریخ 151
- بخش سوم: مرثیه خوانی 154
- اشاره 154
- 1. مراجعه به کتابهای معتبر 157
- فصل اوّل: نکات لازم و ضروری 157
- 2. نقل صحیح واقعه تاریخی 159
- یک خاطره، یک عبرت: 159
- اشاره 159
- 3. تأثیر پذیری از ذکر مصیبت 161
- 4. حفظ شأن و جایگاه اهل بیت (علیهم السلام) 163
- انتخاب کلمات در شأن اهل بیت 163
- اشاره 163
- پرهیز از ذکر مصائب سنگین 164
- نقل صحیح کلمات ائمه (علیهم السلام) 165
- 5. استفاده از اشعار 167
- فصل دوم: سخنی با مداحان عزیز 169
- 1. مدّاحی با مرثیه خوانی تفاوت دارد! 169
- 2. مدح در قالب اشعار 172
- 3. پندیات 174
- 4. سخن در حد معلومات 175
- داستانی از حضرت موسی (ع) 176
- اشاره 176
- 5. دنیا پاداش خادمان اهل بیت (علیهم السلام) نیست 176
- 6. لزوم اقدام شاعران و ذاکران فرهیخته و پیشکسوت 178
- 7. قابل توجه صاحبان هیئات و جلسات مذهبی 179
گفت: «ای سران] کشور [در کارم به من نظر دهید که بیحضور شما] تا به حال [کاری را فیصله ندادهام.»
اعتماد به نفس یکی از امتیازات بشری است ولی باید مراقب بود که اعتماد به نفس به خود اتکایی و دوری از عالمان و فرهیختگان منجر نشود. انسانهای بزرگ همیشه در کنار علمای بزرگ پرورش یافتهاند، لذا بر یک مبلغ دین لازم است علاوه بر مطالعات فراوان و تحقیقات گسترده، از خرمن پر فیض علمای دین نیز بهره مند شود؛ چرا که هیچ محفل انس و یا مجلس وعظی نیست مگر اینکه مطلبی بر معلومات انسان افزوده میشود و یا تجربهای کسب میگردد. مبلغ هیچگاه از حضور در نزد علما و کسب فیض از محضر آنها بینیاز نیست و هر چه از علوم داشته باشد باز (فَوْقَ کُلِّ ذِی عِلْمٍ عَلِیمٌ) (1)؛ «و برتر از هر صاحب علمی، عالمی است».
فواید انس با علما
انس با علمای دین دارای فواید بسیاری است، از جمله:
الف: انتقال معلومات گوناگون به انسان، از طریق مراودات علمی با استادان.
ب: انتقال تجربیات ارزنده.
ج: گشوده شدن درهای حکمت و معرفت بر روی طالب علم دین. چه بسا مواردی که با یک سخن عالمی بزرگ و استادی گرانقدر
1- یوسف، 76