گلستان سخنوران - جلد دوم صفحه 229

ومقرب خود، صفات و نشانه هائی را بیان نموده است که ما به تعدادی از آنها متعرض می شویم که لطفاً در شنیدن هر فراز آن دقت نموده و سعی کنیم با آن صفات متصف و متخلق با آن اخلاق باشیم.

1- متواضعانه راه می روند

وَ عِبادُ الرَّحْمنِ الَّذِینَ یَمْشُونَ عَلَی الْأَرْضِ هَوْناً وَ إِذا خاطَبَهُمُ الْجاهِلُونَ قالُوا سَلاماً فرقان: 63 بندگان (خاص خداوند) رحمان، کسانی هستند که با آرامش و بی تکبّر بر زمین راه می روند؛ و هنگامی که جاهلان آنها را مخاطب سازند (و سخنان نابخردانه گویند)، به آنها سلام می گویند (و با بی اعتنایی و بزرگواری می گذرند)؛

باتکبر راه رفتن، یکی از صفات زشت و ناخوشایندیست که در هر جامعه صاحبان آن، مورد تنفر افراد آن جامعه هستند.

برخلاف آن، کسی که به نادان ها، بی اعتنائی کردن و در برابر جهالت آنها، برخورد شایسته و مؤدبانه روبرو شدن و سلام کردن، از جمله صفاتیست که همه از آن خوششان می آید.

از این آیه به بعد بحث جامع و جالبی پیرامون صفات ویژه بندگان خاص پروردگار که تحت عنوان عباد الرحمان آمده، مطرح می شود،

این آیات دوازده صفت از صفات ویژه آنان را بیان می کند که بعضی به جنبه های اعتقادی ارتباط دارند، و برخی اخلاقی، و پاره ای اجتماعی، قسمتی جنبه فردی دارد و بخش دیگری جمعی است، و رویهم رفته مجموعه ای است از والاترین ارزشهای انسانی.

نخست می گوید: بندگان خاص خداوند رحمان کسانی هستند که با آرامش و بی تکبر بر روی زمین راه می روند.

در واقع نخستین توصیفی که از عباد الرحمن شده است، نفی کبر و غرور و خودخواهی است که در تمام اعمال انسان و حتی در کیفیت راه رفتن او آشکار