آیین برنامه سازی درباره ایام محرم صفحه 161

بصره از او خواست با تمام قوا و اختیارات کامل و هرگونه که صلاح می داند، به کنترل و مراقبت مردم در این دو شهر و استان بپردازد. عبیدالله بن زیاد ابتدا در کوفه با کمک جاسوس های خود، نامه رسان امام را یافت و به عنوان اولین شهید قیام حسینی، او را به شهادت رساند. آن گاه در خطبه ای که در مسجد بصره خواند، در این شهر وضعیت ویژه اعلام کرد و تهدید کرد هر کس به حسین بن علی علیه السلام بپیوندد، خانه اش، خراب و خاندانش، زندانی و خودش هم در صورت دستگیری، کشته خواهد شد.

آن گاه با حکم یزید مبنی بر امارت کوفه به این شهر آمد و در آنجا با کمک تهدید و تطمیع و به شهادت رساندن مسلم بن عقیل علیه السلام ، هانی بن عروه، عبدالاعلی کلبی و مردی از همدان چنان جوّی از رعب و وحشت در شهر ایجاد کرد که دیگر کسی جرئت نمی کرد نامی از امام بر زبان بیاورد. سپس در شهر حکومت نظامی اعلان کرد. همچنین راه های ورودی و خروجی کوفه را زیرنظر قرار داد تا نه نامه ای از امام به شهر برسد و نه کسی از کوفه بیرون برود. آن گاه که امام در کربلا به ناچار متوقف شد، ابن زیاد با تمام ابزارهای تشویقی و تهدیدی دنیوی و معیشتی از کوفیان خواست به اجبار به جنگ امام در کربلا بروند.

شدت ارعاب از یک سو و نارضایتی کوفیان از حضور در کربلا در لشکر های اعزامی به گونه ای بود که به نوشته تاریخ نگاران، هرگاه لشکری هزار نفری از کوفه ارسال می شد تا از کنار رود فرات، خود را به کربلا برساند، در میانه راه، افراد فراوانی از آن به نخلستان های فرات یا بیابان ها فرار می کردند و از آن لشکر تنها 300 تا 400 نفر به کربلا می رسید.

از این رو اگرچه آمار نیروهای نظامی کوفه در آستانه قیام سیدالشهدا علیه السلام نزدیک به 100 هزار نفر است، ولی از آنها تنها 30 هزار نفر به کربلا آمدند و بقیه یا در کنج خانه ها ماندند یا در نخلستان ها و بیابان ها مخفی شدند.

شدت سیاست های دیکتاتوری یزید و والیانش و خفقان و مدیریت جامعه بر اساس تهدید و ارعاب به حدی بود که کمی بعد مردم مدینه و سپس مردم مکه سر به شورش برداشتند.