رسانه و هنر اسلامی صفحه 100

است، با نگاره های معراج پیامبر اکرم صلی الله علیه و آله فرق گذاشت و در تحلیل و منشأ هنری شان، تفسیر جداگانه ای ارائه کرد. بر این اساس، نگارگران عصر تیموری و صفوی چون مسلمان و ایرانی بودند، از این رو، عناصر ایرانی اسلامی در آثارشان به چشم می خورد و همان طور که نگاره هایی همچون معراج پیامبر اکرم صلی الله علیه و آله بیانگر جنبه های دینی شخصیت نگارگران است، نگاره هایی که برخاسته از اسطوره های شاهنامه فردوسی و خمسه نظامی است، بیانگر ایرانی بودن آنهاست.

کاربرد نمادها و نقش مایه های قرآنی در معماری اسلامی

کاربرد نمادها و نقش مایه های قرآنی در معماری اسلامی

بسیاری از اندیشمندان عرصه هنر برای معماری اسلامی به خصوص در دورانی که معماران تحت تاثیر سنت عرفانی و فتوت نامه ها قرار داشتند، معنا و مفهوم دینی قائل هستند و اصول زیر را برای آن بیان می نمایند:

معماری اسلامی برآیند اندیشه های اعتقادی، عرفانی و فلسفی است، این عناصر فراتر از الزامات فقهی در تکوین هنر اسلامی موثر بوده است.

آثار معماری اسلامی معنادار، عمیق و نیازمند تاویل است.

آثاری معماری اسلامی محدود به زمان خاصی نیستند و قادر هستند که در قالب و محتوا از زمان خود فراتر بروند.

علاوه بر خود معماری توجه به نقش مایه ها و نمادهای رمزی بر گرفته از قرآن در تمام عرصه های تزئینی به کار گرفته شده در معماری به چشم می خورد. معماری در تاریخ هنر ایران به خصوص در دوره صفوی دارای طرح های زینتی بود که بناهای ایرانی به خصوص مساجد با آن زینت شده بودند و این طرح های تزئینی دارای پیام و محتوای درونی بودند و صرفا جهت زیبایی و تزئین نبوده و با خود معنا و مفهوم را حمل می نموده است: