رسانه و هنر اسلامی صفحه 14

تعریف مفاهیم

اشاره

تعریف مفاهیم

زیر فصل ها

نقش مایه

نماد

نشانه

واکنش فطری در برابر عناصر هنری

خطوط و نقوش

نقش مایه

نقش مایه

نقش مایه یا ایماژ به معنای تصویر و هر صورت تجسمی است که به گونه ای شکل و شمایلی را در ذهن و صور خیال انسان می نشاند. واژه ایماژ که فرانسوی است یا image در زبان انگلیسی به معنای تمثال، تندیس، تصویر، مجسمه و .... ترجمه شده است که همه این موارد در هنرهای تجسمی ریشه دارند و به گونه ای تصویر و حجم در آنها در نظر گرفته شده است. در واقع، می توان گفت مصادیق نقش مایه یا ایماژ در برابر واژگان و کلمات قرار دارند، یعنی یک بار انسان، کلمه ای را برای یک معنا به کار می برد و می گوید «مار» و یک بار در برابر این واژه، تصویر و نقاشی مار را به دیگری نشان می دهد که به این تصویر، نقش مایه یا ایماژ گفته می شود. برای مثال، در نقوش تزیینی هنر اسلامی گاه از نقوش کتیبه ای استفاده می شود که به کاشی کاری هایی گفته می شود که در آن، آیات قرآن یا احادیث به خط ثلث نوشته می شود و گاه از نقوش گیاهی یا حیوانی استفاده می شود که در برابر