رسانه و هنر اسلامی صفحه 16

خواهد رسید. نقش مایه ها یا ایماژها از جمله عناصر تحقق بخشی هر اثر هنری است، به گونه ای که هنرمند با به کارگیری این عنصر، محتوا و خلاقیت ذهنی خود را پدیدار خواهد کرد. در واقع، آثار هنری به ویژه آن گاه که خلاقانه و ابداعی باشد، همواره به دلیل تکیه داشتن بر روح و درون هنرمند، رمز آلود و دارای حالت انعکاسی است و چه در کلمات و واژگان و چه در کاربرد نقوش، نقش مایه ها و رمزها، حقایق نهفته در آنها را می توان رمز گشایی و جلوه های پیشین آنها را کشف کرد. آثار هنری از جمله نقش مایه ها حکایت گر عمق، باطن و رازهایی هستند که در لایه های درونی بسیاری از آثار هنری نهفته است و با تأویل و انکشاف آن رموز می توان به کشف معنا دست یافت.

نماد

نماد

منظور از نماد یا سمبول(1) در لغت، نشانه، علامت، رمز و اشاره است و در اصطلاح، عمل یا هنر به کار بردن نمادها، اصول به کار بردن رموز و علامات برای بیان عقیده یا یادآوری واقعه ای است. بعضی از محققان، استفاده از واژه «نماد» را برای «سمبول»، دقیق نمی دانند، اما این دو واژه در هنرهای تصویری به جای یکدیگر استفاده می شود. نمادگرایی نیز سبکی ادبی است که در آن تشبیهات بسیار به کار برده شود و برای هر فکر و تصور یا وصف و تشبیه، نماینده و مظهر یا سمبولی بیاورند، مثلاً سرو مظهر قد رعنا و گل مظهر چهره تر و تازه و ماه مظهر روی زیبا و تابان است. بعضی از محققان، خدایانی را که پیروان ادیان قدیم ساخته بودند، نمادهای قدرت و عظمت خداوند یا قوای طبیعت یا وقایع مهم تاریخی شمرده اند. البته گفتنی است در اواخر قرن