تولید ملی، کار و سرمایه از منظر آموزه های دینی صفحه 140

بنابراین، زهد و قناعت، مانع رشد و توسعه اقتصادی نیست و سبب رکود تلاش در عرصه های کار و سرمایه و تولید نمی شود؛ زیرا «اِنَّ اللهَ جَمِیلٌ یُحبُّ الجَمالَ وَ یُحبُّ انَ یری اَثَر النِّعمهِ عَلی عَبدِهِ؛ خداوند زیباست و زیبایی را دوست دارد و نیز دوست دارد اثر نعمت را بر بنده اش ببیند».(1)

هیچ فرد عاقلی نمی پذیرد خداوند انواع نعمت ها را بیافریند، اما بندگانش را از بهره برداری از آنها محروم سازد، بلکه باید گفت در صورت نبود مانع، مؤمنان در مقایسه با دیگران در بهره برداری از نعمت ها از اولویت برخوردارند. با توجه به این حقیقت، امام صادق(ع) به سفیان ثوری فرمود: «رسول خدا صلی الله علیه و آله در زمان تنگ دستی و سختی به سر می برد و متناسب با آن شرایط، از نعمت ها برخوردار بود، اما بعد از آن دنیا رو به فزونی آورد (وضع اقتصادی جامعه بهتر شد) و سزاوارترین اهل دنیا به نعمت های آن، نیکان دنیا هستند.» سپس با استشهاد به آیه ای از قرآن کریم که می فرماید: «بگو چه کسی زینت الهی را که خداوند آفریده و نیز روزی های پاکیزه را حرام کرده است» فرمود: «ما سزاوارترین کسانی هستیم که از نعمت هایی که خداوند عطا فرموده است، استفاده کنیم».(2)

از آنچه گفته شد، تعارض ظاهری موجود بین روایاتی که به نکوهش دنیا و ثروت می پردازند با روایاتی که به کار و تلاش برای کسب روزی تشویق می کنند، بر طرف می شود. چون آنچه مذموم است، هدف قرار گرفتن دنیاست. ازاین رو، هیچ وقت نباید دنیا و مظاهر آن را هدف نهایی فعالیت های اقتصادی قرار داد، اما تلاش برای تحصیل دنیا و مظاهر آن برای فراهم سازی زمینه کسب آخرت، نه تنها امر مطلوب و پسندیده ای است، بلکه عبادت هم به شمار می آید. انسانی که دنیا و امکانات آن را همانند پل و