دروس اعتقادی صفحه 3

شناخت هستی

بدیهی است که جهان هستی از موجودات بسیار و گوناگون تشکیل یافته است و کوشش در جهت شناخت خواص و آثار هر دسته ای از آنها علم خاصی را به وجود آورده و هر یک به جای خود از ارزش والایی برخوردار است، ولی یک سلسله از مسائل هستی شناسی اساسی و اصولی است، تا آن جا که همیشه برای انسانها مطرح بوده و هست و تمامی شؤون زندگی انسان و جهت گیری و سیر و حرکتش با نفی یا إثبات آنها متفاوت می گردد.

یکی از آن مسائل این است که آیا پدیده های جهان (صرف نظر از آن که ویژگیهایی، آن پدیده ها را به علم خاص، شیمی، فیزیک، زیست شناسی و مانند آن اختصاص داده است) تنها در اثر فعل و انفعال مادّه به وجود آمده و غیر از مادّه و فعل و انفعالات مختلف آن، حقیقتِ دیگری که از سنخ مادّه و مادّیات نیست وجود ندارد یا آن که مادّه بخشی از هستی است و خود در اصل تحقّق و تمامی شئونش نیازمند به حقیقتی غیرمادّی می باشد و آن حقیقت سنخ مادّه نیست و همه هستی به آن بستگی دارد.

بدیهی است پاسخ این سوال خواه مثبت، خواه منفی، نقش بسیار مهم و تعیین کننده ای در خطمشی و تمامی کارهای انسان ایفا می نماید.