- مقدمه 1
- پیشگفتار 2
- شناخت هستی 3
- خودشناسی (انسان شناسی) 4
- برنامه و راه شناسی 4
- بخش اوّل: هستی شناسی (خداشناسی) 6
- اشاره 6
- اصول فلسفه دیالکتیک 9
- اشاره 9
- مطلب اول: 12
- بررسی نظریّات یاد شده 12
- مطلب دوم: 13
- نتیجه: 17
- اشاره 18
- آفریدگار جهان 18
- اشاره 18
- برهان اوّل: برهان حدوث و نیاز 18
- برهان حدوث به بیان دیگر 25
- اشاره 26
- برهان دوم: نظم و نظامات و هدفداری در جهان 26
- أندکی در خود بنگریم 29
- اشاره 34
- برهان سوم: وجوب و امکان 34
- توضیح 34
- فطرت 37
- بحث صفات 42
- اشاره 42
- الف فطرت 43
- راههای إثبات یا نفی صفات آفریدگار 43
- اشاره 43
- ب: تفکّر در خلقت 44
- ج: تبیین و تشریح مفهوم واجب الوجود 45
- صفات ثبوتی 46
- 1 آفریدگار جهان أزلی و أبدی است 46
- 2 آفریدگار جهان عالم است 46
- محال ذاتی قابل تعلّق قدرت نیست 48
- 3 آفریدگار جهان قادر است 48
- اشاره 48
- 4 آفریدگار جهان حیّ و زنده است 50
- 5 آفریدگار جهان عادل است 50
- اشاره 50
- پرسش: 51
- 6 خداوند غنی است 53
- 7 خداوند مرید است 54
- اشاره 55
- 1 خداوند یکتا است و شریک و شبیه ندارد و قابل تجزیه و تقسیم نیست. 55
- اشاره 55
- دلیل اوّل: فطرت 55
- صفات سلبی 55
- دلیل دوّم: برهان ترکیب 56
- اشاره 56
- توضیح: 56
- دلیل سوّم: برهان تمانع 56
- دلیل چهارم: 58
- دلیل پنجم: 58
- دلیل ششم: 60
- 2 خداوند مرکّب نیست 61
- اشاره 62
- 1 توحید ذاتی 62
- 2 توحید صفاتی 62
- اقسام توحید 62
- 3 توحید أفعالی 63
- 4 توحید عبادی 64
- بخش دوّم: پیامبرشناسی (راه و برنامه شناسی) 65
- اشاره 65
- اشاره 66
- نبوّت عامه 66
- نبوّت 66
- نبوّت خاصّه 67
- لزوم وجود نبیّ 68
- اشاره 68
- حسّ و عقل در شناخت سعادت ناتوانند 69
- نارسایی و ناتوانی مکتب های بشری 70
- معجزه 73
- [إثبات نبوّت و رسالت ] 73
- معجزه و سحر 74
- کرامت 74
- اشاره 75
- معجزات پیامبر اسلام 75
- چگونه معجزه دلیل رسالت است؟ 75
- اشاره 76
- إعجاز قرآن 76
- وجوه إعجاز قرآن 78
- اشاره 82
- الف: توحید و توصیف خداوند بزرگ 83
- ب: مسائل إجتماعی 84
- ج: أخلاقی، عبادی، اقتصادی و إعتقادی 87
- د: إخبار از غیب 89
- ه: أسرار خلقت 91
- اشاره 94
- عصمت 94
- توضیح: 95
- دلیل عقلی بر عصمت پیامبران 95
- اشاره 95
- دلیل نقلی بر عصمت پیامبران 97
- توضیح: مبارزات و درگیری های رسول اکرم صلی الله علیه وآله که نفی بت و شرک و خرافات و دعوت به توحید بود از نظر کفّار و مشرکین قریش گناه بود، لذا در چنین مواردی کسی که با عادات و خرافات آنان مخالفت کند و بر رسوم باطل و جامعه شوریده باشد تا زمانی که در مغلوبیت باشد و به قدرت نرسیده، همواره مورد إنتقاد عموم آن جامعه خواهد بود و کارهای او را گناه شمرده و او را سرزنش می کنند. ولی هنگامی که همان فرد با بدیها و خرافات مبارزه کند و قدرت را در دست گیرد همه حرف ها و مذمّت ها تمام شده، بلکه تبدیل به تحسین و ستایش می گردد. در جریان فتح مکه چنین شد با رسیدن پیغمبر أکرم صلی الله علیه وآله به قدرت، تمام بدگوئی ها و گناه هایی که کفّار قریش و مشرکین عرب از نظر خودشان به پیامبر أکرم صلی الله علیه وآله نسبت می دادند تمام شد و مبدّل به تمجید و تعریف گردید و همان بدگویان تمسّخر کننده سخنشان عوض شد و می گفتند: «أنت أخ کریم و ابن أخ کریم» شما برادری بزرگوار و فرزند برادری بزرگوار می باشی. 108
- خاتمیّت 111
- عصمت و عدالت 111
- وحی 115
- پیامبران اُولُوا العزم 117
- اشاره 118
- بخش سوم: امامت 118
- اشاره 119
- اشاره 119
- امامت عامّه 119
- امامت 119
- دلیلهای عقلی بر نیاز امت اسلامی به امام 120
- دلیلهای نقلی بر نیاز امت اسلامی به امام 122
- الف خدای تعالی می فرماید: «وَ إِنْ مِنْ اُمَّهٍ اِلاَّ خَلاَ فِیها نَذیرٌ» . 122
- اشاره 122
- ب خدای تعالی می فرماید: «إِنَّما أَنْتَ مُنْذِرٌ وَ لِکُلِّ قَوْمٍ هادٍ» . 122
- ج خدای تعالی می فرماید: «وَ یَوْمَ نَبْعَثُ فِی کُلِّ اُمَّهٍ شَهِیْدَاً عَلَیْهِمْ مِنْ اَنْفُسِهِمْ وَ جِئْنَا بِکَ شَهِیْدَاً عَلیَ هؤُلاءِ» . 122
- امامت خاصّه 124
- اشاره 124
- طریق اوّل: نصّ 128
- طریق دوّم: 138
- طریق سوم 139
- ترجمه و توضیح 143
- امامت سایر ائمه تا حضرت مهدی علیه السلام 147
- الف) نص 147
- اشاره 147
- ب) ادعای امامت همراه با کرامت 149
- ج) فضائل و شایستگی های آنان 150
- مسئله طول عمر و غیبت طولانی حضرت مهدی علیه السلام 151
- دلیل های منکرین امامت بلا فصل حضرت علی علیه السلام و پاسخ آن 160
- عصمت أئمّه علیهم السلام 167
- شخصیّت و امتیازات ائمّه معصومین علیهم السلام 170
- اشاره 170
- بخش اوّل: خلقت نوری 171
- بخش دوم: امتیازات علمی 173
- بخش سوم: قدرت ائمه علیهم السلام 174
- بخش چهارم: معادشناسی (انسان شناسی) 179
- اشاره 179
- معادشناسی 180
- شناخت انسان 180
- زندگی انسان بعد از مرگ 196
- قبر و سؤال قبر و عذاب و ثواب در قبر 216
- وجود بهشت و دوزخ در عالم برزخ 226
- قیامت و مسائل مربوط به قیامت 232
- اشاره 232
- زمینه تحقق قیامت 235
- اشاره 238
- معاد جسمانی 238
- بعضی از روایات معاد جسمانی 248
- اشاره 256
- شبهه آکل و مأکول: 256
- شبهات معاد جسمانی 256
- اشاره 256
- جواب شبهه 257
- میزان 262
- تقسیم نامه اعمال (تطایر الکتب) 266
- صراط 271
- بهشت یا دوزخ 277
- تناسب کیفر با عمل 281
- فهرست منابع 286
7 خداوند مرید است
موجود دانا و توانا اگر کاری را برأساس دانایی و توانایی خود بخواهد انجام دهد این خواستن إراده نامیده می شود و چنین خواستن و إعمال قدرت و فعل در انسان با توجّه و تصوّر و إعتقاد به نفع آن کار و میل و رغبت و سپس عزم و تصمیم نسبت به آن کار بستگی دارد ولی ذات مقدّس پروردگار در إراده اش مقدمات یاد شده که ملازم جهل و عجز است نمی باشد و اراده حضرت حق همان إعمال قدرت و فعل او است.
در پایان صفات ثبوتی یادآوری می شود که با توجّه به ثبوت صفت علم و قدرت برای خداوند متعال صفت سمیع (شنوا) که علم به مسموعات و شنیدنی ها است و بصیر (بینا) که علم به مبصرات و دیدنیها است و صفت تکلّم (گویا) و خالق و رازق و مرید (إراده کننده) و دیگر صفاتی که نشانه کمال است برای خداوند ثابت است و این صفات، صفات ثبوتی حضرت پروردگار می باشد، ولی تذکّر داده می شود که بعضی از این صفات ثبوتی به گونه ای است که می توان آن صفت را از خداوند متعال سلب کرد؛ مانند إراده و خلق و رزق، می توانیم بگوییم إراده نکرد یا روزی نداد و خلق ننمود همانطور که می گوییم إراده کرد و رزق داد و خلق نمود؛ این صفتها را صفت فعل نامند و چون نوشته حاضر برمبنای إختصار است از بحثهای مفصّلی که در إرتباط با این صفات شده است صرف نظر و به آنچه تذکّر داده شد اکتفا می شود.