فمینیسم صفحه 13

است. (1)

در عرصه بیولوژی، از نظر فراوانی هوش، انسان ها با توجه به سه عامل از یکدیگر متمایز می گردند:

1. ساختمان مغز به ویژه چین خوردگی های سطح خارجی آن.

2. رشد و تکامل مغز در دوران کودکی و بلوغ.

3. وقایع و امکاناتی که برای فرد پیش آمده است. (2)

مطلب مهمی که قابل بررسی است این که آیا هوش با جنسیت ارتباط دارد؟ در این باره، سه نظریه مطرح است:

1. نظریه عدم تفاوت توان مندی های هوشی

در این دیدگاه، ادعا شده که بهره هوشی زنان و مردان یکسان بوده و از برتری مختصر هوشی پسران بر دختران می توان چشم پوشید؛ زیرا از شرایط محیطی و اجتماعی ناشی می شود.(3)

2. نظریه نفی توان مندی های هوشی زنان

عده ای بر این عقیده اند که توان هوشی و مغز زن نسبت به مرد کاستی دارد:

عدم رشد عقلی در برخی اندیشه ها از بزرگ ترین نقطه ضعف های شخصیت زن به حساب آمده است، امری که نااستواری و غیرقابل اعتماد بودن شخصیت زن به حساب آمده و سبب می شود دیر یا زود نتواند معنویات و کمالاتی را که به دست می آورد، نگاه دارد. و بر اثر دخالت های عاطفی، عقل از مسیر خودش انحراف یابد. (4)

با وجود این که کسانی معتقدند بهره هوشی زن و مرد یکسان است، عده ای می گویند: زنان مغز ندارند، اگر سر کوچکشان را پر از مطلب کنیم از کار می افتد. (5)

شناخت های فکری برای زن به بهای از دست دادن ویژگی های زنان پدید می آید. زنان با هوش، سترون (نازا) هستند و همه تأیید می کنند که زن با هوش، صفات و حالات مردانه دارد. (6)

3. نظریه تفاوت توان مندی های هوشی

اشاره

متفاوت بودن زن و مرد در توان مندی های هوشی، ریشه در دو دسته عوامل دارد. عوامل ذاتی و زیستی و مسایل وراثتی و هورمونی از عوامل دست اول شمرده می شوند و عوامل محیطی و فرهنگی و هم چنین عوامل اجتماعی از عوامل دست دوم به حساب می آیند. با این بیان، عوامل طبیعی نقش برجسته ای در بروز تفاوت های هوشی زن و مرد دارند. درباره هوش کلی گرچه برخی نمره هوش زنان و مردان را تا حدود زیادی مشابه دانسته و گفته اند که شواهدی مبنی بر این که از نظر هوش کلی یکی از دو جنس بر دیگری برتری داشته باشد، یافت نشده است. (7)

اما روشن است که بعضی از استعدادهای خاص در یکی از دو جنس قوی تر و رشد یافته تر از دیگری است. (8)

زن و مرد در عین همسانی نوعی انسانی، هر یک رسالتی منحصر به فرد دارد که به انجام رساندن درست و صحیح آن مطلوب است.

به علت عدم توجه به این نکته اصلی و مهم است که طرفداران نهضت زن، فکر می کنند که هر دو جنس می توانند یک قسم تعلیم و تربیت یابند و مشاغل و اختیارات و

1- . سیدهادی حسینی، شناخت و سنجش هوش و استعداد تحصیلی، تهران، انتشارات دکتر فاطمی، 1361، چ 1، ص 14.
2- . همان، ص 15.
3- . همان
4- . روانشناسی اختلافی زن و مرد، صص 3 _ 52 و 104.
5- . کارل ساگان، اژدهای بهشتی، ترجمه: عبدالحسین وهاب زاده، تهران، انتشارات اترک، 1368، چ 1، ص 62.
6- . شناخت و سنجش هوش و استعداد تحصیلی، ص 15.
7- . نومان لومان، اصول روانشناسی، ترجمه و اقتباس: محمد ساعتچی، تهران، موسسه انتشارات امیرکبیر، 1375، چ 12، ج 1، ص 646 .
8- . تفاوت های فردی، ص 138.