- دیباچه 1
- پیش گفتار 3
- بخش اول: سیری کوتاه در زندگانی امام حسن مجتبی علیه السلام 6
- اشاره 6
- اشاره 7
- فصل اول: با زلال کوثر 7
- ولادت 7
- شناس نامه 7
- نام گذاری 8
- کنیه و لقب ها 8
- عقیقه 9
- خاستگاه تربیتی امام مجتبی علیه السلام 11
- کودکی امام مجتبی علیه السلام 13
- جریان مباهله 14
- درگذشت پیامبر صلی الله علیه و آله وسلم 15
- شهادت مادر 16
- نوجوانی و جوانی امام مجتبی علیه السلام 18
- ازدواج امام مجتبی علیه السلام 19
- فرزندان امام مجتبی علیه السلام 21
- 1. حسن بن الحسن معروف به حسن مثّنی 21
- اشاره 21
- 2. قاسم بن الحسن 22
- 4. عبدالله بن الحسن (معروف به عبدالله اصغر) 24
- 3. عبدالله بن الحسن (معروف به عبدالله اکبر) 24
- 6. ابوبکر بن الحسن 25
- 5. بشر بن الحسن 25
- 7. عمروبن الحسن 25
- 8 _ زید بن الحسن 26
- شهادت پدر 27
- فصل دوم: ویژگی های برجسته امام مجتبی علیه السلام 29
- ویژگی های ظاهری 29
- اشاره 29
- 1. چهره و شمایل امام 29
- اشاره 30
- 2. نقش انگشتر امام 30
- 1. عصمت 30
- ویژگی های اخلاقی و رفتاری 30
- 2. عبادت 31
- 3. ترس از خدا 32
- 4 _ دانش و آگاهی از اسرار 34
- 5. سخنوری و سخندانی 36
- 6. هم نشینی با قرآن 39
- 7. مهربانی 40
- 8. ایثار و گذشت 41
- 9. میهمان نوازی 44
- 10. بردباری 46
- 11. بخشندگی و برآوردن نیازهای دیگران 47
- 12. فروتنی 50
- 13. شجاعت 51
- فصل سوم: امام حسن علیه السلام در نگاه دیگران 52
- 1. پیامبر اکرم صلی الله علیه و آله وسلم 52
- 3. امام صادق علیه السلام 57
- 2. امیرالمؤمنین علی علیه السلام 57
- 6. انس ابن مالک 58
- 5. عبدالله بن عباس 58
- 4. محمد بن حنفیه 58
- 9. سعد بن ابی وقاص 59
- 7. عایشه 59
- 8. ابوهریره 59
- 10. ابوبکر 60
- فصل چهارم: فعالیت های امام مجتبی علیه السلام پیش از امامت 61
- 1. بسیج مردم برای شرکت در جنگ جمل 61
- الف) فعالیت های سیاسی 61
- اشاره 61
- اشاره 61
- 3. بسیج مردم برای شرکت در جنگ صفین 64
- 2. شرکت در جنگ جمل 64
- 4. شرکت در جنگ صفین و فرماندهی نظامی 65
- 5. سخن گوی علی علیه السلام در ماجرای حکمیت 66
- 6 _ مشاور سیاسی و جانشین امیرالمؤمنین علی علیه السلام 68
- 1. مشاور و جانشین فرهنگی امام علی علیه السلام 70
- ب) فعالیت های فرهنگی 70
- 3. قضاوت به جای امام علی علیه السلام 72
- 2. امام جمعه موقت کوفه 72
- ج) فعالیت های اقتصادی 74
- اشاره 77
- 1. بیعت با امام مجتبی علیه السلام 77
- فصل پنجم: شرایط و فعالیت های سیاسی و اجتماعی دوران امامت 77
- 2. تشکیل شورای براندازی از سوی معاویه 79
- 3. نامه نگاری های دو جانبه 81
- 4. آماده سازی سپاه برای جنگ با معاویه 85
- 5. بستر سازی صلح از سوی معاویه 86
- اشاره 88
- 6. بررسی عوامل صلح 88
- الف) فریب کاری معاویه 88
- ب) بی وفایی و دنیازدگی سپاهیان امام حسن علیه السلام 89
- ج) انگیزه های مختلف در سپاهیان امام حسن علیه السلام 91
- ب) رعایت مصلحت عمومی 92
- الف) خطر تهاجم خارجی 92
- اشاره 92
- 7. اهداف و انگیزه های امام حسن علیه السلام از پذیرش صلح 92
- ج) حفظ جایگاه امامت 94
- د) سکوت تا بلوغ سیاسی 95
- 8. مفاد صلح 96
- 9. صلح؛ سنگری دیگر برای مبارزه 98
- 10. پی آمدهای صلح 99
- اشاره 99
- الف) بیداری عافیت طلبان 101
- ب) شناخت جایگاه امام 101
- 11. دیگر مبارزه های اجتماعی _ سیاسی 102
- فصل ششم: شرایط و فعالیت های فرهنگی 106
- اشاره 106
- 1. اوضاع نابسامان فرهنگی جامعه 106
- 2. آشفتگی فرهنگی 107
- اشاره 107
- ب) دشنام گویی امیرمؤمنان علی علیه السلام 109
- الف) جعل حدیث 109
- ج) عالمان درباری و تحریف واقعیت ها 112
- اشاره 113
- د) بدعت گزاری ها 113
- 1. مناظره امام با حاکمیت طاغوتی معاویه 114
- 2. ترویج ارزش های ناب اسلامی 122
- 3. تربیت شاگردان و نیروهای ارزشی 123
- 4. پاسخ گویی به پرسش های اندیشمندان اسلامی 124
- فعالیت های اقتصادی 125
- فصل هفتم: شهادت امام مجتبی علیه السلام 126
- اشاره 126
- معاویه و چالش های فراروی 126
- جنایتی هولناک 128
- واپسین روزها 131
- پرواز به ملکوت 133
- وصیت ها 133
- واکنش دشمن 134
- مراسم خاک سپاری 136
- سوگواری بر امام حسن علیه السلام 137
- پاداش زیارت امام حسن علیه السلام 138
- پی آمدهای شهادت امام حسن علیه السلام 138
- سخنان گهربار 142
- فصل هشتم: گزیده ای از سیره امام مجتبی علیه السلام 142
- اندرزها 147
- پاداش احسان 149
- فصل نهم: گلبرگی از کرامت های امام حسن علیه السلام 149
- میانجی 149
- رویش زندگی 150
- نیایشی پذیرفته 151
- بخش دوم همراه با برنامه سازان 152
- اشاره 152
- پیشنهادهای کلی 153
- پرسش های مسابقه ای 161
- پرسش های مردمی 162
- پرسش های کارشناسی 163
- معرفی کتاب 165
- کتاب نامه 167
4. محمد بن حنفیه
وی پس از شهادت امام حسن مجتبی علیه السلام بر مزار ایشان، حاضر می شد و با اندوه می گفت:
خدای تو را رحمت کند، ای ابامحمد. همان گونه که زندگانی ات سبب سربلندی و افتخار ما بود، شهادتت نیز به همان اندازه سنگین و کمرشکن بود. چه روح بزرگواری داشتی و چه پربرکت بود. آن بدن که کفن او را در برگرفت. آری! چگونه چنین نباشد که تو فرزند هدایت بودی و هم پیمان پرهیزکاری. در دامن اسلام پرورش یافته بودی و از سینه ایمان شیر نوشیده بودی. تو آن همه پیشینه درخشان و مراتب بزرگ را به نام خود رقم زدی....(1)
5. عبدالله بن عباس
هرگاه ابن عباس می دید که امام حسن یا امام حسین علیهماالسلام می خواهند بر مرکب خود سوار شوند، جلو می رفت و رکاب ایشان را می گرفت و پارچه روی مرکب و لباس امام را می تکاند و آنان را بدرقه می کرد. مدارک بن زیاد با دیدن این صحنه، او را سرزنش کرد، ولی ابن عباس با تندی گفت:
ای نادان و بی خرد! هیچ می دانی اینان کیستند؟! اینان فرزندان رسول خدایند! آیا این نعمت خدا نیست که بر من ارزانی شده است تا رکاب آن دو بزرگوار را بگیرم و بر مرکب سوارشان سازم و لباس شان را مرتب نمایم.(2)
6. انس ابن مالک
انس ابن مالک نیز درباره امام حسن علیه السلام گفته است:
1- مروج الذهب، ج 2، ص 3؛ تاریخ یعقوبی، ج 2، ص 200.
2- ابن شهر آشوب، مناقب، ج 3، ص 400.