تاثیرات نظری عصر غیبت بر اندیشه سیاسی شیعه صفحه 116

امام خمینی رحمه الله فقه پویای شیعه را تکامل بخشیدند.دراین پژوهش،باتوجه به مجال اندک، تنها اندیشه ها و نظریه های سیاسی برخی از این بزرگواران را بررسی خواهیم کرد.

الف) آیت اللّه میرزا محمد حسین نایینی (1276 _ 1355 ه. ق)

اشاره

آیت اللّه میرزا محمدحسین غروی نایینی، فرزند شیخ عبدالرحیم از عالمان بنام شیعه، در سال 1276 ه . ق، در خانواده ای روحانی در شهر نایین از توابع اصفهان دیده به جهان گشود.(1) وی، تحصیل علم و دانش را از سنین کودکی در زادگاهش آغاز کرد و پس از آن در اصفهان، تحصیلاتش را در رشته های مختلف فقه، اصول، کلام و حکمت ادامه داد و در تمام آنها به درجه اجتهاد و استادی رسید. وی در سال 1303 ه . ق راهی عتبات عالیات شد و در سامرا مقیم گشت و از شاگردان برجسته میرزای شیرازی و در اواخر عمر شریف میرزا، کاتب او شد.(2) مهارت او در اصول فقه سبب شد که به «مجدد علم اصول» شهرت یابد. حوزه درس او به دلیل «موشکافی های دقیق» و «پیچیدگی تحقیقاتش» امتیاز خاصی پیدا کرد؛ به گونه ای که افراد مبتدی و متوسط در آن شرکت نمی کردند و تنها صاحب نظران در آن حضور می یافتند. محضر درس او را از بزرگ ترین مجلس های درس و بحث در نجف اشرف شمرده اند.(3)

نایینی در مکتب میرزای شیرازی تربیت شد و با بینش اجتماعی _

1- حسین نایینی، تنبیه الامه و تنزیه المله، تحقیق: سید جواد ورعی، قم، مؤسسه بوستان کتاب، دفتر تبلیغات اسلامی، 1382، چ 1، ص 11.
2- همان، ص 12.
3- همان، ص 13.