- دیباچه 1
- پیش گفتار 3
- اشاره 6
- فصل اول: نگاهی گذرا به پیشینه پزشکی 6
- 1. پزشکی در عهد باستان 6
- اشاره 6
- الف) آغاز طب در بین النهرین 6
- ج) طب در مصر باستان 7
- د) طب در چین باستان 7
- ب) طب در نواحی جنوبی ایران باستان 7
- و) طب یونانی 8
- ز) طب رومی 8
- ه_) طب در هند قدیم 8
- ح) پزشکی در ایران 9
- الف) مرحله فراگیری 9
- 2. تاریخ پزشکی در اسلام 9
- اشاره 9
- ب) مرحله ترجمه 12
- ج) مرحله نوآوری 13
- اشاره 15
- 1. پیش گیری 15
- فصل دوم: جایگاه پزشکی در اسلام 15
- اشاره 15
- یک _ مردار 17
- اشاره 17
- الف) پرهیز از خوردن محرمات 17
- دو _ خون 18
- سه _ گوشت خوک 18
- ب) زیاده روی نکردن در خوردن و آشامیدن 19
- ج) شناخت ریشه روانی بیماری ها 21
- اشاره 22
- د) رعایت بهداشت 22
- یک _ بهداشت دست 22
- دو _ بهداشت دندان 23
- چهار _ بهداشت خوراک 23
- سه _ بهداشت لباس 23
- 2. درمان 25
- الف) درمان و شفای درد در آیینه روایات 25
- اشاره 25
- اشاره 26
- ب) درمان با نسخه های طبیعی (غذا درمانی) 26
- یک _ عسل 27
- دو _ انگور 28
- سه _ خرما 29
- چهار _ انار 31
- پنج _ انجیر 31
- شش _ زیتون 32
- 3. عوامل پیدایش طب اسلامی 33
- هفت _ کدوبن 33
- اشاره 33
- الف) نقش قرآن در پیدایش طب نبوی 34
- ج) اثرگذاری طب القرآن و طب النبوی بر پزشکی اسلامی 35
- ب) بهره گیری دانشمندان مسلمان از طب نبوی 35
- اشاره 37
- الف) اثرگذاری دانشمندان مسلمان بر پزشکان غربی 37
- 4. نقش طب اسلامی در پیشرفت دانش پزشکی 37
- ب) نوآوری های پزشکان مسلمان 39
- یک _ نوآوری در پزشکی داخلی 39
- اشاره 39
- دو _ نوآوری در درمان اطفال1 41
- سه _ نوآوری در دانش کالبدشکافی 41
- چهار نوآوری در علم جراحی 43
- پنج _ نوآوری در چشم پزشکی 44
- اشاره 45
- الف) توجه به معنویت و تقوا 45
- فصل سوم: اخلاق پزشکی در اسلام 45
- اشاره 45
- 1. اخلاق فردی 45
- ب) بردباری 47
- ج) نفی خودمحوری و غرور پزشکی 47
- د) خوش اخلاقی 48
- ه_) بی توجهی به امور مادی 49
- و) احساس مسئولیت 50
- الف) رازداری 51
- اشاره 51
- ز) وقت شناسی 51
- 2. اخلاق حرفه ای 51
- ج) ایجاد امیدواری در بیمار 53
- ب) رعایت حال محرومان و مستضعفان 53
- د) حفظ جان بیمار و دقت در پزشکی 54
- یک _ دقت در تشخیص بیماری 54
- اشاره 54
- ه_) دقت در تجویز دارو 55
- دو _ دقت در مراقبت از بیمار 55
- و) مداخله نکردن پزشکان متخصص در موارد خارج از تخصص خود 57
- ز) خدمت در مناطق محروم 58
- ح) تلاش در امر پژوهش برای ارتقای سطح علمی و کسب تخصص 59
- ط) آگاهی کامل پزشک از مسائل فقهی حرفه اش 61
- الف) فراموشی اخلاق پزشکی 63
- فصل چهارم: آسیب شناسی حرفه پزشکی 63
- اشاره 63
- 1. عوامل تهدیدکننده 63
- اشاره 63
- ب) گسترش فساد در جامعه امروز 64
- ج) سهل انگاری در انطباق امور پزشکی با موازین شرعی 65
- د) رفتارهای ناشایست حرفه ای1 65
- ه) قصور پزشکی1 66
- 2. راهکارهای کاهش آسیب ها 67
- الف) جبران نارسایی های پزشکی 1 67
- اشاره 67
- ب) ایجاد روحیه خودباوری و توجه به مطالعات و تحقیقات پزشکی1 69
- اشاره 70
- اشاره 70
- الف) نگاه و لمس 70
- فصل پنجم: احکام پزشکی 70
- معاینه و درمان 70
- ب) درمان و تجویز دارو 73
- ج) آثار منفی درمان جنس مخالف 75
- 1. سیاست گذاری های رسانه در مورد پزشکی در اسلام 77
- اشاره 77
- فصل ششم: همراه با برنامه سازان 77
- اشاره 77
- الف) توجه به تاریخ درخشان پزشکی در اسلام و مشرق زمین 79
- ب) توجه به جنبه های اخلاقی پزشکی در اسلام 81
- اشاره 82
- الف) ترویج فرهنگ پزشکی 82
- 2. پیشنهادهای برنامه ای 82
- ب) ماجراهای فرعی 82
- ج) گفتار مجری و زیرنویس 83
- ه) برنامه هایی برای مردم 84
- د) برنامه های کودک، نوجوان و جوان1 84
- یک _ گفت وگوی ویژه خبری 84
- دو _ تهیه گزارش 84
- اشاره 84
- پنج _ برنامه میزگرد و گفت وگو 85
- سه _ ساخت مجموعه های تاریخی1 85
- چهار _ ساخت برنامه مستند 85
- شش _ محورهای برون مرزی 86
- پرسش های مسابقه ای 86
- پرسش های مردمی 87
- پرسش های کارشناسی 88
- الف) طب سنتی و گیاهان دارویی 91
- اشاره 91
- معرفی منابع برای مطالعه بیشتر 91
- ب) اسلام و پزشکی 93
- ج) تاریخ پزشکی 95
- د) احکام پزشکی 96
- ه) اخلاق پزشکی 97
- و) نشریات 98
- کتاب نامه 99
پنج _ نوآوری در چشم پزشکی
پنج _ نوآوری در چشم پزشکی
پزشکان مسلمان و پیشاپیش همه، علی بن عباس اهوازی، ابن سینا، ابن هیثم و عمار موصلی، نویسنده کتاب علاج العیون، به بیماری های چشم توجه کامل داشتند. از جمله بیماری های چشم که پزشکان مسلمان عرب به آن پرداختند، چشم درد، ورم چشم، خارش چشم، ریزش اشک، قرمزی چشم، زخم های چشم، پارگی، برآمدگی چشم، تیرگی، سفیدی، سرطان و موهای زائد چشم و... بود.
«چشم پزشکی از ابتکارات مسلمانان بود. تألیفات دانشمندان مسلمان در آغاز قرن هجدهم میلادی در دانشگاه های اروپا به عنوان نظر نهایی در چشم پزشکی تدریس می شد... این چشم پزشکان، چشم حیوانات را بر پایه علم فیزیولوژی تشریح کردند. آنان علت تنگ و گشاد شدن مردمک چشم را شناختند و گفتند تنگ و گشاد شدن مردمک، بر اثر انقباض و انبساط عنبیه است. ابن سینا در کتاب قانون، به کالبدشکافی چشم همت گماشته و عضلات چشم و وظایف آن را بیان کرده است».(1)
1- تاریخ الطب عندالعرب، ص 83.