- دیباچه 1
- پیش گفتار 3
- 1. ضرورت پژوهش 5
- اشاره 5
- 2. هدف پژوهش 5
- فصل اول: کلیات 5
- 3. پرسش های پژوهش 5
- 4. فرضیه های پژوهش 6
- 5. پیشینه پژوهش 6
- الف) دین 7
- ب) زیبایی 7
- 7. واژه شناسی 7
- اشاره 7
- 6. جایگاه زیبایی های دین و زندگی دینی 7
- اشاره 7
- اول _ مکتب درونی1 8
- دو _ مکتب های سه گانه زیبایی شناسی 8
- اشاره 8
- یک _ تعریف شش گانه زیبایی 8
- دوم _ مکتب عینی1 9
- ج) زندگی دینی 10
- سوم _ مکتب دو قطبی 10
- و) زیبایی های دینی 11
- 8. جنبه های گوناگون موضوع 11
- د) زیبایی محسوس 11
- ه_) زیبایی معقول 11
- 9. کاربرد رسانه ای پژوهش 12
- اشاره 13
- فصل دوم: دین و زیبایی شناسی 13
- الف) خاستگاه زیبایی 13
- اشاره 13
- 1. زیبایی از دیدگاه دین 13
- ب) معیار زیبایی 15
- اشاره 15
- اشاره 16
- سه _ عوامل «زیبا انگاری» 16
- یک _ زیبا بودن با زیبا دیدن متفاوت است 16
- دو _ زیبایی، نسبی نیست 16
- اول _ جهل 17
- دوم _ مادی نگری 17
- سوم _ وسوسه شیطان 19
- چهارم _ تعصب های بی اساس 19
- پنجم _ پیروی از هوا و هوس 20
- ج) دسته بندی زیبایی 20
- اشاره 20
- اول _ همگانی بودن 21
- یک _ تعریف و ویژگی های زیبایی محسوس 21
- اشاره 21
- دوم _ درک آسان 22
- سوم _ فناپذیری 22
- دو _ تعریف و ویژگی های زیبایی معقول 23
- اشاره 23
- چهارم _ ضعف 23
- اول _ نیازمندی به ابزار ادراکی ویژه 24
- دوم _ خالص تر و قوی تر بودن 25
- چهارم _ جاودانگی 26
- سوم _ لذت بخش تر بودن 26
- پنجم _ قرار داشتن در طول زیبایی محسوس 27
- د) اصل زیبایی 28
- نظریه های مربوطه به زیبایی های محسوس (دنیا) 33
- ه_ ) زیبایی های محسوس 33
- نظریه اول _ دنیاگرایی 33
- اشاره 33
- اشاره 33
- نظریه دوم _ دنیاگریزی 34
- و) زیبایی های معقول 36
- نظریه سوم _ دنیاگذری 36
- الف) دین، زیباست 38
- اشاره 38
- اشاره 38
- 2. دین از منظر زیبایی شناسی 38
- یک _ خاستگاه دین، زیباست 38
- سه _ دین با معیارهای زیبایی، هم خوانی دارد 39
- اول _ کمال 39
- دوم _ تناسب 39
- دو _ دین، خاستگاه زیبایی است 39
- اشاره 39
- پنجم _ توازن 40
- چهارم _ سودمندی 40
- سوم _ لذت 40
- ب) زندگی دینی، زیباست 41
- فصل سوم: بازتاب زیبایی های دین در زندگی بشر 42
- 1. زیبایی های دین در حوزه اندیشه (زیبااندیشی) 42
- اشاره 42
- اشاره 42
- الف) زیبااندیشی درباره جهان هستی 43
- اشاره 43
- اشاره 43
- یک _ اعتقاد به خالق 43
- آثار زیبای اعتقاد به خدا 44
- اشاره 47
- دو _ خوش بینی نسبت به خالق 47
- آثار زیبای خوش بینی به خالق 49
- سه _ خوش بینی به نظام جهان 51
- اشاره 51
- آثار زیبای اندیشه خوش بینی به نظام جهان 53
- چهار _ ایمان به معنادار بودن جهان 55
- اشاره 55
- آثار زیبای اندیشه معناداری جهان 56
- اشاره 59
- پنج _ مزرعه اندیشی دنیا 59
- آثار زیبای «مزرعه اندیشی دنیا» 60
- اشاره 62
- ب) زیبااندیشی درباره انسان 62
- یک _ انسان، جانشین خداست 63
- دو _ انسان، آزاد است 64
- سه _ انسان، دو بعدی است 66
- چهار _ انسان، بنده خداست 68
- یک _ خانواده، نهادی مقدس است 71
- اشاره 71
- دوم _ ازدواج مشروع، تضمین کننده بقای نسل پاک بشر است 71
- اشاره 71
- ج) زیبااندیشی درباره خانواده 71
- سوم _ ازدواج سبب دست یافتن به کمالات معنوی است 71
- اول _ ازدواج، امری مطلوب و مورد تأکید خداوند است 71
- پنجم _ خداوند به خانواده توجه دارد 72
- چهارم _ خدمت به خانواده سبب پاداش است 72
- دو _ زن، مکمل مرد است 73
- د) زیبااندیشی در اجتماع 76
- یک _ حاکمیت اجتماعی از آن خداست 76
- اشاره 76
- دو _ تکامل انسان در گرو تکامل اجتماع است 79
- سه _ نژاد موجب برتری نیست 82
- چهار _ برترین های اجتماع 85
- پنج _ ضعیف بینی باطل 86
- شش _ حکومت متحده جهانی 87
- 2. زیبایی های دین در حوزه روح و روان (زیبا منشی) 90
- یک _ احساس ارتباط با خالق توانا 90
- اشاره 90
- اشاره 90
- الف) زیبامنشی در ارتباط انسان با خدا 90
- دو _ احساس حضور نزد پروردگار 91
- سه _ فروتنی 92
- چهار _ خوف و رجا 93
- پنج _ توکل 94
- شش _ رضا 95
- هفت _ عشق به خدا 96
- هشت _ خلوص نیّت 97
- ب) زیبامنشی در ارتباط با دیگران 98
- اشاره 98
- اشاره 98
- یک _ فروتنی 98
- آثار مثبت فروتنی 99
- دو _ احساس مسئولیت 100
- سه _ نوع دوستی و محبت 101
- چهار _ روحیه تعاون 102
- پنج _ عزت نفس 103
- شش _ شجاعت 105
- اشاره 106
- ج) زیبامنشی در ارتباط انسان با خود 106
- یک _ کرامت نفسانی 106
- دو _ احساس نیاز 107
- چهار _ بازگشت به فطرت 108
- سه _ ترس از نفس اماره 108
- اشاره 109
- یک _ عبادت 109
- الف) زیباروشی در ارتباط انسان با خدا 109
- 3. زیبایی های دین در حوزه رفتار بشر (زیباروشی) 109
- اشاره 109
- دو _ شکر 110
- سه _ توبه و تضرع 111
- چهار _ بزرگداشت شعایر الهی 113
- پنج _ دعا 113
- یک _ تکریم خویش 114
- اشاره 114
- ب) زیباروشی در ارتباط انسان با خویش 114
- دو _ تهذیب نفس 115
- سه _ علم آموزی 117
- چهار _ خودآرایی 118
- پنج _ محاسبه 119
- شش _ سامان دهی امور 120
- اشاره 121
- یک _ عدالت و رعایت حقوق 121
- ج) زیباروشی در ارتباط انسان با دیگران 121
- دو _ امانت داری 123
- سه _ احسان 124
- چهار _ انفاق 126
- پنج _ بخشایش 128
- شش _ وفای به عهد 130
- هفت _ ایثار 131
- 1. آسیب ها 133
- اشاره 133
- اشاره 133
- یک _ انحراف در مسیر حکومت و ولایت 133
- اشاره 133
- فصل چهارم: آسیب شناسی زیبانگری به زندگی دینی و راه کارهای اصلاحی 133
- الف) آسیب های داخلی 133
- سه _ نگرش تک بُعدی به دین 134
- چهار _ التقاط فکری 134
- دو _ استفاده ابزاری از دین 134
- ب) آسیب های خارجی 135
- اشاره 135
- یک _ تهاجم فرهنگی 135
- سه _ ترویج تضاد دین با علم 136
- دو _ زشت معرفی کردن دین 136
- الف) راه کارهای اصلاحی فردی 137
- 2. راه کارهای اصلاحی 137
- اشاره 137
- ب) راه کارهای اصلاحی اجتماعی 137
- ج) راه کارهای اصلاحی حکومتی 138
- د) راه کارهای اصلاحی فرهنگی 139
- اشاره 140
- 1. سیاست های کلان 140
- 2. بررسی برنامه های پخش شده 140
- فصل پنجم: همراه با برنامه سازان 140
- 3. راه کارهای پرداختن به زیبایی های دین در رسانه 142
- الف) سوژه ها و قالب ها 142
- اشاره 142
- ب) گفتارها و رفتارها 143
- ج) صحنه 143
- 5. پرسش های کارشناسی 144
- 4. پرسش های مردمی 144
- د) گفت وگو و میزگرد 144
- کتاب نامه 145
تَبْدُلُ مِنْ نَفْسِکَ عَوَضاً وَ لا تَکُنْ عَبَدَ غَیرِکَ وَ قَدْ جَعَلَکَ اللُّه حُرّاً.(1)
نفس خود را از هر پستی، گرامی بدار، هر چند آن امر تو را به آرزویت برساند؛ زیرا هیچ چیز، آنچه را در این راه از دست می دهی، جبران نمی کند و بنده دیگری مباش که خداوند، تو را آزاد آفریده است.
2. امام صادق (ع) نیز می فرماید:
اِنَّ اللّهَ تَبارَکَ وَ تعالی فَوَّضَ اِلَی الْمُؤمِنِ کُلَّ شی ءٍ اِلاّ اِذْلالَ نَفْسِه.(2)
خدای تبارک و تعالی اختیار هر کاری را به مؤمن داده است، مگر اختیار خوار کردن خویشتن را.
3. قرآن کریم دستور می دهد که هرگاه وارد خانه ای شدید (که کسی داخل آن نیست)،(3) از سوی خدا به خود سلام کنید. روشن است که سلام به دیگری، اظهار کرامت است و سلام به خود، تکریم نفس.
فَإِذا دَخَلْتُمْ بُیُوتا فَسَلِّمُوا عَلی أَنْفُسِکُمْ تَحِیَّهً مِنْ عِنْدِ اللّهِ مُبارَکَهً طَیِّبَهً. (نور: 61)
پس چون به خانه هایی [که گفته شد] درآمدید، به خودتان سلام کنید؛ درودی که نزد خدا، مبارک و پاک است.
دو _ تهذیب نفس
دو _ تهذیب نفس
چهارمین رفتاری که دین درباره ارتباط انسان با خود به او می آموزد، «تهذیب نفس» به معنای پاک سازی روح به وسیله فضایل انسانی است. اموری همچون وسوسه های شیطان، بدبینی، بخل، حسادت، کبر، کینه،
1- میزان الحکمه، ج 4، ص 1872.
2- میزان الحکمه، ج 4، ص 1872.
3- تفسیر نمونه، ج 14، ص 553.