- دیباچه 1
- پیش گفتار 3
- 1. ضرورت پژوهش 5
- اشاره 5
- فصل اول: کلیات 5
- 3. پرسش های پژوهش 5
- 2. هدف پژوهش 5
- 4. فرضیه های پژوهش 6
- 5. پیشینه پژوهش 6
- اشاره 7
- اشاره 7
- 7. واژه شناسی 7
- 6. جایگاه زیبایی های دین و زندگی دینی 7
- ب) زیبایی 7
- الف) دین 7
- دو _ مکتب های سه گانه زیبایی شناسی 8
- اول _ مکتب درونی1 8
- یک _ تعریف شش گانه زیبایی 8
- اشاره 8
- دوم _ مکتب عینی1 9
- ج) زندگی دینی 10
- سوم _ مکتب دو قطبی 10
- ه_) زیبایی معقول 11
- 8. جنبه های گوناگون موضوع 11
- و) زیبایی های دینی 11
- د) زیبایی محسوس 11
- 9. کاربرد رسانه ای پژوهش 12
- الف) خاستگاه زیبایی 13
- اشاره 13
- 1. زیبایی از دیدگاه دین 13
- اشاره 13
- فصل دوم: دین و زیبایی شناسی 13
- ب) معیار زیبایی 15
- اشاره 15
- سه _ عوامل «زیبا انگاری» 16
- اشاره 16
- دو _ زیبایی، نسبی نیست 16
- یک _ زیبا بودن با زیبا دیدن متفاوت است 16
- اول _ جهل 17
- دوم _ مادی نگری 17
- چهارم _ تعصب های بی اساس 19
- سوم _ وسوسه شیطان 19
- ج) دسته بندی زیبایی 20
- اشاره 20
- پنجم _ پیروی از هوا و هوس 20
- اشاره 21
- اول _ همگانی بودن 21
- یک _ تعریف و ویژگی های زیبایی محسوس 21
- دوم _ درک آسان 22
- سوم _ فناپذیری 22
- اشاره 23
- دو _ تعریف و ویژگی های زیبایی معقول 23
- چهارم _ ضعف 23
- اول _ نیازمندی به ابزار ادراکی ویژه 24
- دوم _ خالص تر و قوی تر بودن 25
- سوم _ لذت بخش تر بودن 26
- چهارم _ جاودانگی 26
- پنجم _ قرار داشتن در طول زیبایی محسوس 27
- د) اصل زیبایی 28
- نظریه های مربوطه به زیبایی های محسوس (دنیا) 33
- اشاره 33
- اشاره 33
- ه_ ) زیبایی های محسوس 33
- نظریه اول _ دنیاگرایی 33
- نظریه دوم _ دنیاگریزی 34
- نظریه سوم _ دنیاگذری 36
- و) زیبایی های معقول 36
- اشاره 38
- الف) دین، زیباست 38
- یک _ خاستگاه دین، زیباست 38
- 2. دین از منظر زیبایی شناسی 38
- اشاره 38
- اول _ کمال 39
- سه _ دین با معیارهای زیبایی، هم خوانی دارد 39
- دوم _ تناسب 39
- اشاره 39
- دو _ دین، خاستگاه زیبایی است 39
- چهارم _ سودمندی 40
- سوم _ لذت 40
- پنجم _ توازن 40
- ب) زندگی دینی، زیباست 41
- اشاره 42
- 1. زیبایی های دین در حوزه اندیشه (زیبااندیشی) 42
- فصل سوم: بازتاب زیبایی های دین در زندگی بشر 42
- اشاره 42
- اشاره 43
- الف) زیبااندیشی درباره جهان هستی 43
- اشاره 43
- یک _ اعتقاد به خالق 43
- آثار زیبای اعتقاد به خدا 44
- اشاره 47
- دو _ خوش بینی نسبت به خالق 47
- آثار زیبای خوش بینی به خالق 49
- سه _ خوش بینی به نظام جهان 51
- اشاره 51
- آثار زیبای اندیشه خوش بینی به نظام جهان 53
- اشاره 55
- چهار _ ایمان به معنادار بودن جهان 55
- آثار زیبای اندیشه معناداری جهان 56
- اشاره 59
- پنج _ مزرعه اندیشی دنیا 59
- آثار زیبای «مزرعه اندیشی دنیا» 60
- ب) زیبااندیشی درباره انسان 62
- اشاره 62
- یک _ انسان، جانشین خداست 63
- دو _ انسان، آزاد است 64
- سه _ انسان، دو بعدی است 66
- چهار _ انسان، بنده خداست 68
- ج) زیبااندیشی درباره خانواده 71
- دوم _ ازدواج مشروع، تضمین کننده بقای نسل پاک بشر است 71
- اشاره 71
- سوم _ ازدواج سبب دست یافتن به کمالات معنوی است 71
- یک _ خانواده، نهادی مقدس است 71
- اشاره 71
- اول _ ازدواج، امری مطلوب و مورد تأکید خداوند است 71
- پنجم _ خداوند به خانواده توجه دارد 72
- چهارم _ خدمت به خانواده سبب پاداش است 72
- دو _ زن، مکمل مرد است 73
- اشاره 76
- یک _ حاکمیت اجتماعی از آن خداست 76
- د) زیبااندیشی در اجتماع 76
- دو _ تکامل انسان در گرو تکامل اجتماع است 79
- سه _ نژاد موجب برتری نیست 82
- چهار _ برترین های اجتماع 85
- پنج _ ضعیف بینی باطل 86
- شش _ حکومت متحده جهانی 87
- اشاره 90
- الف) زیبامنشی در ارتباط انسان با خدا 90
- 2. زیبایی های دین در حوزه روح و روان (زیبا منشی) 90
- یک _ احساس ارتباط با خالق توانا 90
- اشاره 90
- دو _ احساس حضور نزد پروردگار 91
- سه _ فروتنی 92
- چهار _ خوف و رجا 93
- پنج _ توکل 94
- شش _ رضا 95
- هفت _ عشق به خدا 96
- هشت _ خلوص نیّت 97
- ب) زیبامنشی در ارتباط با دیگران 98
- اشاره 98
- یک _ فروتنی 98
- اشاره 98
- آثار مثبت فروتنی 99
- دو _ احساس مسئولیت 100
- سه _ نوع دوستی و محبت 101
- چهار _ روحیه تعاون 102
- پنج _ عزت نفس 103
- شش _ شجاعت 105
- ج) زیبامنشی در ارتباط انسان با خود 106
- اشاره 106
- یک _ کرامت نفسانی 106
- دو _ احساس نیاز 107
- چهار _ بازگشت به فطرت 108
- سه _ ترس از نفس اماره 108
- اشاره 109
- یک _ عبادت 109
- 3. زیبایی های دین در حوزه رفتار بشر (زیباروشی) 109
- اشاره 109
- الف) زیباروشی در ارتباط انسان با خدا 109
- دو _ شکر 110
- سه _ توبه و تضرع 111
- چهار _ بزرگداشت شعایر الهی 113
- پنج _ دعا 113
- ب) زیباروشی در ارتباط انسان با خویش 114
- اشاره 114
- یک _ تکریم خویش 114
- دو _ تهذیب نفس 115
- سه _ علم آموزی 117
- چهار _ خودآرایی 118
- پنج _ محاسبه 119
- شش _ سامان دهی امور 120
- یک _ عدالت و رعایت حقوق 121
- اشاره 121
- ج) زیباروشی در ارتباط انسان با دیگران 121
- دو _ امانت داری 123
- سه _ احسان 124
- چهار _ انفاق 126
- پنج _ بخشایش 128
- شش _ وفای به عهد 130
- هفت _ ایثار 131
- 1. آسیب ها 133
- اشاره 133
- الف) آسیب های داخلی 133
- اشاره 133
- فصل چهارم: آسیب شناسی زیبانگری به زندگی دینی و راه کارهای اصلاحی 133
- یک _ انحراف در مسیر حکومت و ولایت 133
- اشاره 133
- چهار _ التقاط فکری 134
- دو _ استفاده ابزاری از دین 134
- سه _ نگرش تک بُعدی به دین 134
- ب) آسیب های خارجی 135
- اشاره 135
- یک _ تهاجم فرهنگی 135
- دو _ زشت معرفی کردن دین 136
- سه _ ترویج تضاد دین با علم 136
- الف) راه کارهای اصلاحی فردی 137
- 2. راه کارهای اصلاحی 137
- اشاره 137
- ب) راه کارهای اصلاحی اجتماعی 137
- ج) راه کارهای اصلاحی حکومتی 138
- د) راه کارهای اصلاحی فرهنگی 139
- اشاره 140
- 1. سیاست های کلان 140
- 2. بررسی برنامه های پخش شده 140
- فصل پنجم: همراه با برنامه سازان 140
- الف) سوژه ها و قالب ها 142
- اشاره 142
- 3. راه کارهای پرداختن به زیبایی های دین در رسانه 142
- ج) صحنه 143
- ب) گفتارها و رفتارها 143
- د) گفت وگو و میزگرد 144
- 4. پرسش های مردمی 144
- 5. پرسش های کارشناسی 144
- کتاب نامه 145
انسان ها با توجه به جهان بینی خود، با نگاه های گوناگونی به نظام حاکم بر جهان و انسان می نگرند. برخی، آن را پوچ و بی هدف، عده ای، آن را ظالمانه و گروهی هم آن را زیبا می دانند. اندیشه دینی بر «احسن» بودن نظام جهان تأکید می کند؛ یعنی آفریده های جهان و نیز برنامه و نظام حاکم بر آنها به بهترین حالت تنظیم شده اند و به تعبیر رساتر نمی توان بهتر از نظام موجود، نظامی در این جهان برپا کرد. به این اندیشه «نظام احسن» گفته می شود.
قرآن کریم در دو جمله کوتاه، خلقت جهان و انسان را زیبا معرفی می کند: «اَلَّذی اَحْسَنَ کُلَ شی خَلَقَه؛ همان کسی که هر چیزی را که آفریده است، نیکو آفرید». (سجده: 7) و لَقَدْ خَلَقْنَا اْلإِنْسانَ فی أَحْسَنِ تَقْویمٍ؛ به راستی، انسان را در نیکوترین اعتدال آفریدیم». (تین: 4)
دین به ما می آموزد که نظام خلقت به بهترین و زیباترین حالت برپا شده است. بنابراین، اگر موضوعی هم در دید ما ناخوشایند و نازیبا جلوه کند، باید با بینشی عمیق، واقعیت و حقیقت زیبای آن را درک کنیم؛ زیرا چه بسیارند انسان هایی که زیبایی چیزی را درک کنند.(1)
در فلسفه اسلامی نیز درباره اندیشه زیباتر بینی جهان بحث می شود.(2) ازاین رو، فیلسوفان جمله معروفی دارند که: «لَیْسَ فِی الْاِمْکانِ اَبْدَعُ مِمّا کانَ؛ بدیع تر و زیباتر از آنچه در عالم یافت می شود، ممکن نیست.» برای اثبات زیبایی اندیشه «نظام احسن»، بیان آثار زیبای این اندیشه کافی است.
1- بقره: 216.
2- نهایه الحکمه، ص 38، فصل 17.