اندیشه های تربیتی استاد مرتضی مطهری (ره) صفحه 95

روشن می کند، انسان می فهمد چه می کند، می فهمد که اگر بخواهد به فلان مقصد برسد از اینجا باید برود. این وسیله است برای آن مقصد و آن وسیله است برای این مقصد، ولی آیا فهمیدن و دانستن کافی است که اراده انسان بر تمایلات او حکومت کند؟ نه، چرا؟ برای اینکه انسان فی حد ذاته این طور است که دنبال منافع خودش می رود و اراده اش تا آن اندازه ممکن است بر میل هایش حکومت کند که منافعش اقتضا می کند. اینجاست که تا یک امر دیگری که به انسان خواسته هایی ماورای منافع بدهد، پیدا نشود، از عقل و اراده کاری ساخته نیست و آن همان است که ما به آن ایمان می گوییم؛ آن چیزی که هم قادر است جلو انسان را از منفعت پرستی تا حدود زیادی بگیرد و هم برای انسان مطلوب ها و خواسته های ماورای منافع فردی و مادی عرضه می دارد، مطلوب می سازد و خلق می کند و آن وقت عقل هم انسان را به سوی همان مطلوب پیش می برد؛ زیرا عقل، انسان را به سوی هر مطلوبی بخواهد برود، در همان سو هدایت می کند؛ [چرا] که عقل چراغ است. وقتی شما چراغ را در تاریکی به دست گرفته اید، چراغ به شما نمی گوید از این طرف برو یا از آن طرف، چراغ می گوید از هر سو که می خواهی بروی، من راه را برایت روشن می کنم». (1)