- پیش گفتار 1
- 1. تعریف مفاهیم٭ 4
- اشاره 4
- الف) جهاد اقتصادی 4
- اشاره 4
- فصل اول: کلیات 4
- ب) مفاهیم استعاره ای جهاد اقتصادی 5
- ه) اهداف اقتصادی اسلام 6
- و) عدالت اقتصادی 6
- د) نظام اقتصادی اسلام 6
- ج) اقتصاد اسلامی 6
- ز) استقلال و اقتدار اقتصادی 7
- ح) توسعه اقتصادی 7
- ی) توسعه اقتصادی پایدار 8
- ط) رشد اقتصادی 8
- ک) تولید، توزیع و مصرف 9
- ل) انسان اقتصادی مسلمان 10
- م) الگوی توسعه اقتصادی 10
- 2. قلمرو و جایگاه تحقیق 11
- 1. استقلال اقتصادی 14
- فصل دوم: اهداف جهاد اقتصادی 14
- اشاره 14
- اشاره 17
- 2. عدالت اقتصادی٭ 17
- اشاره 20
- مفهوم عدالت اقتصادی 20
- الف) همه ثروت ها برای همه مردم آفریده شده است 21
- ب) کار مفید اقتصادی؛ نخستین منشأ پیدایش حق در ثروت ها 22
- ج) نیاز؛ دومین منشأ به وجود آمدن حق سهم بری از ثروت ها و درآمدها 24
- تحقق عدالت اقتصادی٭ 26
- 3. اقتدار اقتصادی٭ 28
- 4. توسعه اقتصادی 30
- اشاره 30
- سازگاری عدالت و رشد اقتصادی 32
- 5. تحکیم ارزش های اسلامی 35
- 6. حاکمیت سیاسی اسلام و گسترش و تقویت آن 40
- 7. رفاه عمومی 41
- 8. آمادگی برای مبارزه با تهدید دشمن 43
- 9. دست یابی به اهداف اقتصادی برنامه پنجم توسعه کشور 44
- فصل سوم: چشم انداز اقتصاد اسلامی با رویکرد جهاد اقتصادی 45
- اشاره 45
- 1. دیدگاه الگوی جدید توسعه اقتصادی٭ 46
- اشاره 46
- نارسایی های الگوی توسعه 49
- تولد الگویی جدید 53
- اشاره 53
- الف) بازار در مقابل دولت 53
- ب) علم اقتصاد توسعه و مسئله عرضه و تقاضا 54
- ج) ترکیب علم اقتصاد با اخلاقیات 55
- نکته پایانی 56
- 2. شاخص های معرّف توسعه پایدار٭ 57
- الف) تأثیر اعتقادات اسلامی در فعالیت های اقتصادی 62
- 3. دیدگاه کلی اسلام درباره توسعه پایدار٭ 62
- اشاره 62
- ب) زیان نزدن به ثروت های طبیعی 63
- د) حق مالکیت حاکم اسلامی بر ثروت های عمومی 64
- ج) اختیارات حاکم اسلامی در کنترل فعالیت های اقتصادی 64
- اشاره 71
- یک _ چیستی الگو 71
- 4. چشم انداز الگوی اسلامی توسعه اقتصادی 71
- الف) کلیات 71
- اشاره 71
- دو_ ضرورت و دلیل طراحی الگو 72
- اشاره 73
- سه _ مفاهیم مقدماتی الگوی اقتصاد اسلامی 73
- اول _ معرفی الگوی مطلوب 73
- دوم _ شناخت پدیده های واقعی 74
- سوم _ اثرات متقابل معرفی الگوی مطلوب و شناخت پدیده های واقعی اقتصادی 74
- چهارم _ فایده ارائه الگوی مطلوب 76
- ب) انسان اقتصادی مسلمان 77
- پنجم _ پیش فرض های الگوی اسلامی توسعه اقتصادی 77
- اشاره 77
- مختصات مهم انسان اقتصادی (سازگار با تعالیم اسلام)٭ 79
- اشاره 79
- 1. پرکاری و سخت کوشی 81
- 2. پردرآمدی (بالقوه) 82
- 3. داشتن پس انداز بسیار (بالقوه) 83
- 5. سرمایه گذاری 84
- 4. ثروتمندی (بالقوه) 84
- 6. انفاق 85
- 7. کممصرفی (قناعت پیشه) 86
- 8. داشتن برنامه و نظم 87
- ج) ارزش های اسلامی اقتصادی 89
- اشاره 89
- تحریم ربا 90
- سرمایه گذاری اسلامی 91
- اشاره 91
- 1. شرکت عقدی 92
- 2. مضاربه 92
- 4. مساقات 93
- 3. مزارعه 93
- 5. جعاله 94
- بانکداری اسلامی 94
- بانکداری اسلامی در ایران 96
- مالیات اسلامی 98
- طبقه بندی مالیات های اسلامی 99
- حرمت احتکار و تنظیم بازار 101
- تحریف اسراف و تنظیم الگوی مصرف 101
- فسادگریزی و حرمت اتراف 102
- فصل چهارم: ایده های رسانه ای 104
- اشاره 104
- الگوی مستقل 113
- مقررات اسلامی الگوی مستقل1 119
- کتاب نامه 125
موقعیت مطلوب اقتصادی، تبیین، توضیح و تفسیر یک پدیده خارجی اقتصادی نیست. در معرفی یک الگوی مطلوب، اقتصاددانان، ناچار از داشتن یک مجموعه معیارهای ارزشی برای انتخاب فرض های ایده آل، یا تشخیص یک موقعیت مطلوب از موقعیت های دیگرند. یک الگو برای یک موقعیت مطلوب اقتصادی، در واقع، یک فرضیه اقتصادی است، نه یک نظریه اقتصادی. در چنین الگویی ما نگران تأیید تجربی فرضیه ساختهشده نیستیم، بلکه مهم آن است که الگوی ساختهشده بر مبنای معیارهای ارزشی الگوساز، موقعیت مطلوب یک پدیده خارجی اقتصادی را ترسیم کند.(1)
دوم _ شناخت پدیده های واقعی
دوم _ شناخت پدیده های واقعی
هدف اقتصاددانان از شناخت پدیده های اقتصادی، شناخت مجموعه عواملی است که حرکت یک پدیده اقتصادی را موجب می شود. هدف آنان در این مرحله، ارائه یک ایده آل، ارزش یا یک موقعیت مطلوب نبوده، بلکه شناخت یک پدیده واقعی اقتصادی است. بنابراین، صرف نظر از اینکه حرکت پدیده اقتصادی برای او ایده آل و مطلوب باشد یا خیر، در پی داشتن شناختی بهتر از عوامل مؤثر بر حرکت پدیده اقتصادی است. اقتصاددانان، در اینجا نخست به دنبال یافتن و شناختن فرض های حاکم بر پدیده هستند و بعد از آن، فرضیه رفتار (عملکرد) و حرکت پدیده بیرونی را می سازند. سپس با آزمون تجربی، صحت فرضیه خود را درباره حرکت پدیده بیرونی میسنجند و پس از تأیید نسبی (یا رد نشدن) نظریه، چگونگی رفتار پدیده را ارائه می دهند.(2)
سوم _ اثرات متقابل معرفی الگوی مطلوب و شناخت پدیده های واقعی اقتصادی
سوم _ اثرات متقابل معرفی الگوی مطلوب و شناخت پدیده های واقعی اقتصادی
ارائه یک موقعیت مطلوب، برای مقصد یا جهت دادن به حرکت یک
1- مبانی اقتصاد اسلامی، صص 48 و 49.
2- همان، ص49.