- پیش گفتار 1
- 1. تعریف مفاهیم٭ 4
- اشاره 4
- الف) جهاد اقتصادی 4
- اشاره 4
- فصل اول: کلیات 4
- ب) مفاهیم استعاره ای جهاد اقتصادی 5
- ه) اهداف اقتصادی اسلام 6
- و) عدالت اقتصادی 6
- د) نظام اقتصادی اسلام 6
- ج) اقتصاد اسلامی 6
- ز) استقلال و اقتدار اقتصادی 7
- ح) توسعه اقتصادی 7
- ی) توسعه اقتصادی پایدار 8
- ط) رشد اقتصادی 8
- ک) تولید، توزیع و مصرف 9
- ل) انسان اقتصادی مسلمان 10
- م) الگوی توسعه اقتصادی 10
- 2. قلمرو و جایگاه تحقیق 11
- فصل دوم: اهداف جهاد اقتصادی 14
- 1. استقلال اقتصادی 14
- اشاره 14
- اشاره 17
- 2. عدالت اقتصادی٭ 17
- اشاره 20
- مفهوم عدالت اقتصادی 20
- الف) همه ثروت ها برای همه مردم آفریده شده است 21
- ب) کار مفید اقتصادی؛ نخستین منشأ پیدایش حق در ثروت ها 22
- ج) نیاز؛ دومین منشأ به وجود آمدن حق سهم بری از ثروت ها و درآمدها 24
- تحقق عدالت اقتصادی٭ 26
- 3. اقتدار اقتصادی٭ 28
- 4. توسعه اقتصادی 30
- اشاره 30
- سازگاری عدالت و رشد اقتصادی 32
- 5. تحکیم ارزش های اسلامی 35
- 6. حاکمیت سیاسی اسلام و گسترش و تقویت آن 40
- 7. رفاه عمومی 41
- 8. آمادگی برای مبارزه با تهدید دشمن 43
- 9. دست یابی به اهداف اقتصادی برنامه پنجم توسعه کشور 44
- فصل سوم: چشم انداز اقتصاد اسلامی با رویکرد جهاد اقتصادی 45
- اشاره 45
- 1. دیدگاه الگوی جدید توسعه اقتصادی٭ 46
- اشاره 46
- نارسایی های الگوی توسعه 49
- اشاره 53
- تولد الگویی جدید 53
- الف) بازار در مقابل دولت 53
- ب) علم اقتصاد توسعه و مسئله عرضه و تقاضا 54
- ج) ترکیب علم اقتصاد با اخلاقیات 55
- نکته پایانی 56
- 2. شاخص های معرّف توسعه پایدار٭ 57
- 3. دیدگاه کلی اسلام درباره توسعه پایدار٭ 62
- الف) تأثیر اعتقادات اسلامی در فعالیت های اقتصادی 62
- اشاره 62
- ب) زیان نزدن به ثروت های طبیعی 63
- د) حق مالکیت حاکم اسلامی بر ثروت های عمومی 64
- ج) اختیارات حاکم اسلامی در کنترل فعالیت های اقتصادی 64
- اشاره 71
- یک _ چیستی الگو 71
- 4. چشم انداز الگوی اسلامی توسعه اقتصادی 71
- الف) کلیات 71
- اشاره 71
- دو_ ضرورت و دلیل طراحی الگو 72
- اشاره 73
- سه _ مفاهیم مقدماتی الگوی اقتصاد اسلامی 73
- اول _ معرفی الگوی مطلوب 73
- دوم _ شناخت پدیده های واقعی 74
- سوم _ اثرات متقابل معرفی الگوی مطلوب و شناخت پدیده های واقعی اقتصادی 74
- چهارم _ فایده ارائه الگوی مطلوب 76
- پنجم _ پیش فرض های الگوی اسلامی توسعه اقتصادی 77
- ب) انسان اقتصادی مسلمان 77
- اشاره 77
- مختصات مهم انسان اقتصادی (سازگار با تعالیم اسلام)٭ 79
- اشاره 79
- 1. پرکاری و سخت کوشی 81
- 2. پردرآمدی (بالقوه) 82
- 3. داشتن پس انداز بسیار (بالقوه) 83
- 5. سرمایه گذاری 84
- 4. ثروتمندی (بالقوه) 84
- 6. انفاق 85
- 7. کممصرفی (قناعت پیشه) 86
- 8. داشتن برنامه و نظم 87
- ج) ارزش های اسلامی اقتصادی 89
- اشاره 89
- تحریم ربا 90
- سرمایه گذاری اسلامی 91
- اشاره 91
- 2. مضاربه 92
- 1. شرکت عقدی 92
- 4. مساقات 93
- 3. مزارعه 93
- 5. جعاله 94
- بانکداری اسلامی 94
- بانکداری اسلامی در ایران 96
- مالیات اسلامی 98
- طبقه بندی مالیات های اسلامی 99
- حرمت احتکار و تنظیم بازار 101
- تحریف اسراف و تنظیم الگوی مصرف 101
- فسادگریزی و حرمت اتراف 102
- فصل چهارم: ایده های رسانه ای 104
- اشاره 104
- الگوی مستقل 113
- مقررات اسلامی الگوی مستقل1 119
- کتاب نامه 125
باغبان، باغ را مدت معیّنی آبیاری کند و به پرورش درختان بپردازد، سپس هر دو به نسبت مورد توافق، در محصول آن شریک باشند. عقد مساقات هم مثل عقد مزارعه از عقود لازم است؛ یعنی یکی از طرفین بدون رضایت دیگری نمی تواند آن را فسخ کند.
در عقود مضاربه، مزارعه و مساقات، در عین حال که سود از آن صاحب سرمایه و عامل است، می توان در متن قرارداد یا در ضمن عقدی دیگر، صاحب سرمایه و عامل، شرط کنند که همه کارگران و حقوق بگیران در درصدی از سود شریک باشند. این رویه، موجب دل گرمی و انگیزه بیشتر در عوامل تولید می شود.(1)
5. جعاله
5. جعاله
جعاله، التزام به عوضی در قبال انجام عملی است که از نظر شرعی حلال و از نظر عقلایی مقصود باشد. این عقد به دو صورت انجام می شود:
_ عمومی؛ به این صورت که جاعل (صاحب مال) بگوید هر کس لباس مرا بدوزد، یا خانه مرا بنا کند، فلان مبلغ به او می دهم.
_ خصوصی؛ یعنی به شخص خاصی بگوید اگر لباس مرا بدوزی، یا خانه مرا بنا کنی، فلان مبلغ می دهم.
جهل به مقدار عملی که در عقد اجاره بخشوده نیست، در جعاله بخشوده است. بنابراین اگر بگوید هر کس مثلاً میوه های فلان باغ مرا بچیند چند درصد آن را به او می دهم صحیح است؛ هرچند عاملِ میوه، باغ را ندیده و جاعل، آن را برایش توصیف نکرده باشد.
بانکداری اسلامی
بانکداری اسلامی
1- همان، ص 104.