- پیش گفتار 1
- الف) جهاد اقتصادی 4
- 1. تعریف مفاهیم٭ 4
- اشاره 4
- اشاره 4
- فصل اول: کلیات 4
- ب) مفاهیم استعاره ای جهاد اقتصادی 5
- ج) اقتصاد اسلامی 6
- و) عدالت اقتصادی 6
- ه) اهداف اقتصادی اسلام 6
- د) نظام اقتصادی اسلام 6
- ز) استقلال و اقتدار اقتصادی 7
- ح) توسعه اقتصادی 7
- ط) رشد اقتصادی 8
- ی) توسعه اقتصادی پایدار 8
- ک) تولید، توزیع و مصرف 9
- م) الگوی توسعه اقتصادی 10
- ل) انسان اقتصادی مسلمان 10
- 2. قلمرو و جایگاه تحقیق 11
- اشاره 14
- 1. استقلال اقتصادی 14
- فصل دوم: اهداف جهاد اقتصادی 14
- اشاره 17
- 2. عدالت اقتصادی٭ 17
- اشاره 20
- مفهوم عدالت اقتصادی 20
- الف) همه ثروت ها برای همه مردم آفریده شده است 21
- ب) کار مفید اقتصادی؛ نخستین منشأ پیدایش حق در ثروت ها 22
- ج) نیاز؛ دومین منشأ به وجود آمدن حق سهم بری از ثروت ها و درآمدها 24
- تحقق عدالت اقتصادی٭ 26
- 3. اقتدار اقتصادی٭ 28
- 4. توسعه اقتصادی 30
- اشاره 30
- سازگاری عدالت و رشد اقتصادی 32
- 5. تحکیم ارزش های اسلامی 35
- 6. حاکمیت سیاسی اسلام و گسترش و تقویت آن 40
- 7. رفاه عمومی 41
- 8. آمادگی برای مبارزه با تهدید دشمن 43
- 9. دست یابی به اهداف اقتصادی برنامه پنجم توسعه کشور 44
- فصل سوم: چشم انداز اقتصاد اسلامی با رویکرد جهاد اقتصادی 45
- اشاره 45
- اشاره 46
- 1. دیدگاه الگوی جدید توسعه اقتصادی٭ 46
- نارسایی های الگوی توسعه 49
- الف) بازار در مقابل دولت 53
- تولد الگویی جدید 53
- اشاره 53
- ب) علم اقتصاد توسعه و مسئله عرضه و تقاضا 54
- ج) ترکیب علم اقتصاد با اخلاقیات 55
- نکته پایانی 56
- 2. شاخص های معرّف توسعه پایدار٭ 57
- الف) تأثیر اعتقادات اسلامی در فعالیت های اقتصادی 62
- اشاره 62
- 3. دیدگاه کلی اسلام درباره توسعه پایدار٭ 62
- ب) زیان نزدن به ثروت های طبیعی 63
- د) حق مالکیت حاکم اسلامی بر ثروت های عمومی 64
- ج) اختیارات حاکم اسلامی در کنترل فعالیت های اقتصادی 64
- 4. چشم انداز الگوی اسلامی توسعه اقتصادی 71
- اشاره 71
- الف) کلیات 71
- یک _ چیستی الگو 71
- اشاره 71
- دو_ ضرورت و دلیل طراحی الگو 72
- اشاره 73
- اول _ معرفی الگوی مطلوب 73
- سه _ مفاهیم مقدماتی الگوی اقتصاد اسلامی 73
- دوم _ شناخت پدیده های واقعی 74
- سوم _ اثرات متقابل معرفی الگوی مطلوب و شناخت پدیده های واقعی اقتصادی 74
- چهارم _ فایده ارائه الگوی مطلوب 76
- ب) انسان اقتصادی مسلمان 77
- پنجم _ پیش فرض های الگوی اسلامی توسعه اقتصادی 77
- اشاره 77
- مختصات مهم انسان اقتصادی (سازگار با تعالیم اسلام)٭ 79
- اشاره 79
- 1. پرکاری و سخت کوشی 81
- 2. پردرآمدی (بالقوه) 82
- 3. داشتن پس انداز بسیار (بالقوه) 83
- 5. سرمایه گذاری 84
- 4. ثروتمندی (بالقوه) 84
- 6. انفاق 85
- 7. کممصرفی (قناعت پیشه) 86
- 8. داشتن برنامه و نظم 87
- اشاره 89
- ج) ارزش های اسلامی اقتصادی 89
- تحریم ربا 90
- سرمایه گذاری اسلامی 91
- اشاره 91
- 1. شرکت عقدی 92
- 2. مضاربه 92
- 4. مساقات 93
- 3. مزارعه 93
- 5. جعاله 94
- بانکداری اسلامی 94
- بانکداری اسلامی در ایران 96
- مالیات اسلامی 98
- طبقه بندی مالیات های اسلامی 99
- حرمت احتکار و تنظیم بازار 101
- تحریف اسراف و تنظیم الگوی مصرف 101
- فسادگریزی و حرمت اتراف 102
- فصل چهارم: ایده های رسانه ای 104
- اشاره 104
- الگوی مستقل 113
- مقررات اسلامی الگوی مستقل1 119
- کتاب نامه 125
در مورد بانک اسلامی پس از مطالعه انواع فعالیت های انجام گرفته در آن، می توان گفت که بانک در بخشی از کارهای خود، مانند جذب حساب های قرض الحسنه، جاری و پس انداز، فعالیت های حساب جاری و اعطای قرض الحسنه، نقش واسطه وجوه را دارد و در بخش جذب سپرده های سرمایه گذاری و تبدیل آنها به اموال و دارایی های حقیقی از طریق عقد مشارکت، مضاربه و سلف و همین طور از طریق مشارکت حقوقی (خرید سهام) و سرمایه گذاری مستقیم، نقش مؤسسه مالی را ایفا می کند. بنابراین، بانک اسلامی ترکیبی از مؤسسه واسطه وجوه و مؤسسه مالی است.(1)
بانکداری اسلامی در ایران
بانکداری اسلامی در ایران
مهم ترین مشخصه های بانکداری اسلامی ایران در مقایسه با دیگر کشورهای اسلامی، به این شرح است:
1. در ایران اسلامی، سیستم بانکی یکباره تغییر کرد و روش بانکداری بدون ربا، به عنوان یک نظام، جایگزین بانکداری ربوی شد؛ در حالی که در دیگر کشورهای اسلامی بانک های اسلامی به موازات بانک های ربوی به فعالیت هایشان ادامه می دهند و ناگزیر تحت تأثیر سیاست های پولی نظام ربوی قرار می گیرند.
2. در ایران اسلامی، قانون عملیات بانکی بدون ربا پس از تصویب در مجلس شورای اسلامی که بیشتر نمایندگان آن از فقها و مجتهدان اسلامی هستند، به تأیید فقهای شورای نگهبان رسیده است. همچنین در تهیه آیین نامه ها و دستورالعمل های اجرایی نیز از نظریات برخی فقهای آگاه به
1- همان، ص 194.