- اشاره 6
- استضعاف و مستضعف 6
- واژه شناسی استضعاف و استکبار 6
- اشاره 6
- استکبار و مستکبر 7
- کاربردهای مفهومی استضعفاف 8
- 1. ضعف اختیاری یا تحمیلی 8
- اشاره 8
- 2. ضعف طبیعی 11
- اشاره 11
- 2. خود بزرگ بینی 11
- 1. بزرگی طلبی 11
- کاربردهای مفهومی استکبار 11
- خاستگاه روانی استکبار 13
- اشاره 13
- خودپرستی، سرچشمه فساد 14
- ماهیت نسبی استکبار و استضعاف و رابطه آن دو 19
- اشاره 19
- استکبار و استضعاف فردی و اجتماعی 20
- استکبار اجتماعی، زاییده استکبار فردی 22
- اشاره 23
- 1. نسبت میان استکبار و استضعاف در بعد فردی 23
- 2. نسبت میان استکبار و استضعاف در بعد اجتماعی 23
- مقایسه استضعاف و استکبار 23
- 4. نسبت میان استضعاف فردی و استضعاف اجتماعی 24
- 3. نسبت میان استکبار فردی و استکبار اجتماعی 24
- 1. جنبه فردی استکبار 27
- اشاره 27
- جنبه های استکبار در برابر خداوند 27
- اشاره 27
- جنبه های گوناگون استکبار فردی 29
- 2. جنبه اجتماعی استکبار 31
- نخستین مستکبر و مستضعف 32
- اشاره 32
- هابیل، مظلومی از تبار مستضعفان 34
- نوح، نماد ایستادگی مستضعفان در برابر مستکبران 35
- هود؛ نمونه ای دیگر از مستضعفان تاریخ 37
- حضرت صالح؛ مستضعف قوم ثمود 39
- حضرت لوط، مستضعفی دیگر از تبار پیامبران 41
- حضرت ابراهیم در میان آتش جهل مستکبران 41
- اشاره 42
- سرزمین مصر 42
- حضرت موسی علیه السلام قهرمان مبارزه با مستکبران 42
- باورها و اندیشه های مصریان 43
- بنی اسرائیل و سرزمین مصر 44
- مستضعفان بنی اسرائیل؛ قربانیان جامعه استکباری 45
- حضرت یحیی، شهیدی از تبار مستضعفان 47
- عیسی علیه السلام و مادر پاک دامن 48
- خلاصه و نتیجه گیری 54
- اشاره 56
- 1. مستضعفان معنوی (فکری و عقیدتی) 56
- اشاره 56
- شرایط مستضعفان معنوی و فکری 58
- اقسام مستضعفان دینی 61
- اشاره 61
- 2. مستضعفان دینی 61
- جاهل قاصر 62
- اشاره 68
- 3. مستضعفان عملی 68
- هدف جهاد؛ نجات مستضعفان عملی 69
- وظیفه مستضعفان عملی 70
- 4. مستضعفان قومی و نژادی 71
- اشاره 71
- اسلام و تبعیض نژادی 74
- 5. مستضعفان سیاسی _ اجتماعی 77
- 6. مستضعفان مادّی و اقتصادی 79
- 1. انحراف در پرستش حق 82
- اشاره 82
- 2. فساد 83
- الف) اشرافی گری 86
- 3. دل بستگی های دنیایی 86
- اشاره 86
- اشاره 86
- یک _ اشراف سیاسی 87
- دو_ اشراف اقتصادی 88
- ب) زراندوزی و حرص به دنیا 90
- 4. تقلید کورکورانه 91
- اشاره 94
- 1. وسوسه 95
- 2. خوار شمردن مصلحان 97
- 3. استهزا و تمسخر 98
- 4. تهمت و افترا 99
- 5. برانگیختن احساسات 101
- 6. اختلاف افکنی 102
- 8. دامن زدن به مسائل قومی و نژادی 106
- اشاره 108
- الف) دست بند طلا نداشتن موسی 108
- ب) همراه نبودن فرشته با موسی 109
- 10. تکذیب 109
- اشاره 111
- الف) تهدید به زندان 111
- 11. تهدید 111
- ب) تهدید به قطع عضو 112
- ج) تهدید به قتل 112
- 12. شکنجه و کشتار 114
- اشاره 119
- جامعه آرمانی و ضرورت استکبارستیزی 119
- هدف اسلام از برقراری عدالت 123
- اشاره 124
- عدالت و کارکردهای آن 124
- 1. جنبه فردی 124
- 2. جنبه اجتماعی 125
- عدالت اجتماعی در بعد اقتصادی 127
- رویکرد اسلام در برابر تفاوت ها 128
- تسخیر و استخدام و تفاوت آنها با بهره کشی، استثمار و استضعاف 130
- مبارزه اسلام با استثمار 132
- اسلام و فقر اقتصادی 133
- پی آمدهای ناگوار فقر 136
- اشاره 136
- موانع برقراری عدالت اجتماعی 139
- راهکارهای ایجاد عدالت اجتماعی در قرآن و سنّت 144
- نمونه هایی از اجرای عدالت اجتماعی درنظام اسلامی 147
- عدالت اجتماعی در بعد سیاسی 152
- قیام مسلحانه برای برپایی عدل 155
- اشاره 158
- پیکار همیشگی مستکبران و مستضعفان 158
- پیروزی حق بر باطل 160
- نوید پیروزی مستضعفان 162
- نمونه هایی از پیروزی مستضعفان و عوامل آن 164
- لزوم مبارزه برای نجات مستضعفان 166
- مستضعفان، وارثان زمین 170
- حکومت جهانی مستضعفان 172
- 1. در بعد بین المللی 178
- اشاره 178
- اشاره 179
- الف) بر پاداشتن نماز 179
- 2. در بعد داخلی 179
- ب) امانت دانستن قدرت سیاسی 181
- ج) اجرای قانون 183
- د) برقراری عدالت اجتماعی و رسیدگی به وضع محرومان 184
- ه) پرهیز از عوامل انحطاط 187
- اشاره 187
- نابودی تمدّن ها، پی آمد کفران نعمت 188
- رسانه در خدمت مستکبران یا مستضعفان 191
- اشاره 191
- پیشنهاد برای برنامه ریزان در سطح کلان 196
- پیشنهادهای برنامه سازی 200
- معرفی مراکز 203
- پرسش های مردمی 203
- پرسش های کارشناسی 204
آن به مبارزه برخاسته است. به بهره برداری از کار و دارایی دیگری، استفاده یک سویه از چیزی و در واقع، نتیجه کار دیگران را بدون استحقاق به خود اختصاص دادن، استثمار گویند که با روح اسلام ناسازگار است.
مبارزه اسلام با استثمار
مبارزه اسلام با استثمار
اسلام از سویی مسلمانان را به تلاش و کوشش تشویق می کند و کار را عبادت و تحمّل رنج و زحمت برای گذران سالم زندگی خود و خانواده را همچون جهاد در راه خدا به شمار می آورد.(1) از دیگر سو، بهره کشی از دسترنج دیگران را عملی ناپسند و زمینه ساز دوری از رحمت پروردگار می داند.(2) اسلام با به کارگیری شیوه های فرهنگی و ایجاد انگیزه در راستای تأمین نیازهای اقتصادی خانواده، با هرگونه استثمار و بهره کشی و تحمیل خود به دیگران از سوی افراد و گروه ها در درون جامعه اسلامی مبارزه کرده و انسان ها را از هرگونه رفتار سودجویانه ای باز داشته است. همچنین اگر بهره کشی و استثمار در سطح بین المللی مطرح باشد و بیگانگان بخواهند با شیوه های گوناگون، منافع جامعه اسلامی را به یغما ببرند و از این راه به سودهای کلان اقتصادی دست یابند، به مسلمانان فرمان می دهد تا با مظاهر بهره کشی و استثمار مبارزه کنند و تا گرفتن حق خود از پای ننشینند.
اجرای این فرمان را در فتوای تحریم تنباکو، در مبارزه با شرکت های غارت گر انگلیسی دیده ایم. میرزای شیرازی رحمه الله با نوشتن حکم اسلامی، بساط بیگانگان و دست نشاندگان داخلی آنها را برچیده و از استثمار جامعه اسلامی از سوی بیگانگان
1- «اَلکادُ علی عِیِالِه کالمجاهد فی سبیل اللّه » فروع کافی، ج 5، ص 88، باب من کَدَّ عَلی عیالِه، ح 1.
2- 2.«مَلعونَ مَن اَلقی کَلَّه علی النّاسِ»، همان، ص 72، باب الاستعانه بالدّنیا عَلَی الآخره، ح 7.