- اشاره 6
- استضعاف و مستضعف 6
- اشاره 6
- واژه شناسی استضعاف و استکبار 6
- استکبار و مستکبر 7
- کاربردهای مفهومی استضعفاف 8
- 1. ضعف اختیاری یا تحمیلی 8
- اشاره 8
- اشاره 11
- 1. بزرگی طلبی 11
- 2. خود بزرگ بینی 11
- 2. ضعف طبیعی 11
- کاربردهای مفهومی استکبار 11
- اشاره 13
- خاستگاه روانی استکبار 13
- خودپرستی، سرچشمه فساد 14
- ماهیت نسبی استکبار و استضعاف و رابطه آن دو 19
- اشاره 19
- استکبار و استضعاف فردی و اجتماعی 20
- استکبار اجتماعی، زاییده استکبار فردی 22
- اشاره 23
- 1. نسبت میان استکبار و استضعاف در بعد فردی 23
- 2. نسبت میان استکبار و استضعاف در بعد اجتماعی 23
- مقایسه استضعاف و استکبار 23
- 3. نسبت میان استکبار فردی و استکبار اجتماعی 24
- 4. نسبت میان استضعاف فردی و استضعاف اجتماعی 24
- اشاره 27
- 1. جنبه فردی استکبار 27
- جنبه های استکبار در برابر خداوند 27
- اشاره 27
- جنبه های گوناگون استکبار فردی 29
- 2. جنبه اجتماعی استکبار 31
- اشاره 32
- نخستین مستکبر و مستضعف 32
- هابیل، مظلومی از تبار مستضعفان 34
- نوح، نماد ایستادگی مستضعفان در برابر مستکبران 35
- هود؛ نمونه ای دیگر از مستضعفان تاریخ 37
- حضرت صالح؛ مستضعف قوم ثمود 39
- حضرت ابراهیم در میان آتش جهل مستکبران 41
- حضرت لوط، مستضعفی دیگر از تبار پیامبران 41
- اشاره 42
- سرزمین مصر 42
- حضرت موسی علیه السلام قهرمان مبارزه با مستکبران 42
- باورها و اندیشه های مصریان 43
- بنی اسرائیل و سرزمین مصر 44
- مستضعفان بنی اسرائیل؛ قربانیان جامعه استکباری 45
- حضرت یحیی، شهیدی از تبار مستضعفان 47
- عیسی علیه السلام و مادر پاک دامن 48
- خلاصه و نتیجه گیری 54
- اشاره 56
- 1. مستضعفان معنوی (فکری و عقیدتی) 56
- اشاره 56
- شرایط مستضعفان معنوی و فکری 58
- اقسام مستضعفان دینی 61
- اشاره 61
- 2. مستضعفان دینی 61
- جاهل قاصر 62
- 3. مستضعفان عملی 68
- اشاره 68
- هدف جهاد؛ نجات مستضعفان عملی 69
- وظیفه مستضعفان عملی 70
- 4. مستضعفان قومی و نژادی 71
- اشاره 71
- اسلام و تبعیض نژادی 74
- 5. مستضعفان سیاسی _ اجتماعی 77
- 6. مستضعفان مادّی و اقتصادی 79
- 1. انحراف در پرستش حق 82
- اشاره 82
- 2. فساد 83
- الف) اشرافی گری 86
- اشاره 86
- 3. دل بستگی های دنیایی 86
- اشاره 86
- یک _ اشراف سیاسی 87
- دو_ اشراف اقتصادی 88
- ب) زراندوزی و حرص به دنیا 90
- 4. تقلید کورکورانه 91
- اشاره 94
- 1. وسوسه 95
- 2. خوار شمردن مصلحان 97
- 3. استهزا و تمسخر 98
- 4. تهمت و افترا 99
- 5. برانگیختن احساسات 101
- 6. اختلاف افکنی 102
- 8. دامن زدن به مسائل قومی و نژادی 106
- اشاره 108
- الف) دست بند طلا نداشتن موسی 108
- ب) همراه نبودن فرشته با موسی 109
- 10. تکذیب 109
- اشاره 111
- الف) تهدید به زندان 111
- 11. تهدید 111
- ب) تهدید به قطع عضو 112
- ج) تهدید به قتل 112
- 12. شکنجه و کشتار 114
- اشاره 119
- جامعه آرمانی و ضرورت استکبارستیزی 119
- هدف اسلام از برقراری عدالت 123
- اشاره 124
- عدالت و کارکردهای آن 124
- 1. جنبه فردی 124
- 2. جنبه اجتماعی 125
- عدالت اجتماعی در بعد اقتصادی 127
- رویکرد اسلام در برابر تفاوت ها 128
- تسخیر و استخدام و تفاوت آنها با بهره کشی، استثمار و استضعاف 130
- مبارزه اسلام با استثمار 132
- اسلام و فقر اقتصادی 133
- پی آمدهای ناگوار فقر 136
- اشاره 136
- موانع برقراری عدالت اجتماعی 139
- راهکارهای ایجاد عدالت اجتماعی در قرآن و سنّت 144
- نمونه هایی از اجرای عدالت اجتماعی درنظام اسلامی 147
- عدالت اجتماعی در بعد سیاسی 152
- قیام مسلحانه برای برپایی عدل 155
- اشاره 158
- پیکار همیشگی مستکبران و مستضعفان 158
- پیروزی حق بر باطل 160
- نوید پیروزی مستضعفان 162
- نمونه هایی از پیروزی مستضعفان و عوامل آن 164
- لزوم مبارزه برای نجات مستضعفان 166
- مستضعفان، وارثان زمین 170
- حکومت جهانی مستضعفان 172
- اشاره 178
- 1. در بعد بین المللی 178
- اشاره 179
- الف) بر پاداشتن نماز 179
- 2. در بعد داخلی 179
- ب) امانت دانستن قدرت سیاسی 181
- ج) اجرای قانون 183
- د) برقراری عدالت اجتماعی و رسیدگی به وضع محرومان 184
- اشاره 187
- ه) پرهیز از عوامل انحطاط 187
- نابودی تمدّن ها، پی آمد کفران نعمت 188
- رسانه در خدمت مستکبران یا مستضعفان 191
- اشاره 191
- پیشنهاد برای برنامه ریزان در سطح کلان 196
- پیشنهادهای برنامه سازی 200
- معرفی مراکز 203
- پرسش های مردمی 203
- پرسش های کارشناسی 204
می خواندند، بدون اینکه درباره مبارزه مسلّحانه سخنی بگویند. تا اینکه فرمان الهی مبنی بر هجرت مسلمانان به مدینه صادر گردید. پس از هجرت و تشکیل نظام اسلامی، مسلمانان از سوی خدا به نبرد مسلّحانه با دشمنان مأمور شدند. به خاطر ترس از دشمن ناچار بودند در طول شبانه روز مسلّح باشند. این موضوع برای مسلمانان سخت و طاقت فرسا بود. ازاین رو، یکی از آنان نزد پیامبر آمده و پرسید: یا رسول اللّه! آیا ما برای همیشه باید در حالت وحشت به سر ببریم؟ آیا روزی فرا خواهد رسید که ما به امنیّت رسیده و سلاح های خود را کنار بگذاریم؟ پیامبر فرمود: این وضعیّت دیری نمی پاید و پس از مدّت زمانی شما آرامش و امنیّت خود را باز خواهید یافت و اسلحه ها را از خویشتن دور خواهید کرد.(1)
بنابراین، قرآن درباره پیروزی نهایی مستضعفان بشارت هایی داده است، ولی این نویدها به شرایطی وابسته است.
نمونه هایی از پیروزی مستضعفان و عوامل آن
نمونه هایی از پیروزی مستضعفان و عوامل آن
یکی از سنت های الهی، پیروزی مستضعفان بر مستکبران است. قرآن کریم در آیات گوناگونی، نمونه هایی از پیروزی های مستضعفان و عوامل پدید آورنده آنها را بیان داشته است:
قالَ مُوسی لِقَوْمِهِ اسْتَعینُوا بِاللّهِ وَ اصْبِرُوا إِنَّ اْلأَرْضَ لِلّهِ یُورِثُها مَنْ یَشاءُ مِنْ عِبادِهِ وَ الْعاقِبَهُ لِلْمُتَّقینَ. وَ أَوْرَثْنَا الْقَوْمَ الَّذینَ کانُوا یُسْتَضْعَفُونَ مَشارِقَ اْلأَرْضِ وَ مَغارِبَهَا الَّتی بارَکْنا فیها وَ تَمَّتْ کَلِمَتُ رَبِّکَ الْحُسْنی عَلی بَنی إِسْرائیلَ بِما صَبَرُوا وَ دَمَّرْنا ما کانَ یَصْنَعُ فِرْعَوْنُ وَ قَوْمُهُ وَ ما کانُوا یَعْرِشُونَ. (اعراف: 128و137)
موسی به قوم خود گفت: از خدا یاری جویید و پایداری ورزید. که زمین از
1- 2.سیّد قطب، فی ظلال القرآن، دارالشروق، 1406 ه . ق، ج 4، ص 2529.