کتابخانه بالقرآن

فرهنگ و رسانه های نوین صفحه 23

صفحه 23

ص:25

1- نک: ماکس وبر، پروتستانتیسم و روح سرمایه داری، از انتشارات دانشگاه تهران.

از مفهوم وضع مدرن، به طور کاملاً بی سابقه ای به عنوان تجدد تبلور کامل یافت. در این دوران، برداشت تازه ای از آینده و احتمالات آن شکل گرفت که بی حد و مرز و پیش بینی ناپذیر بود. از دامان این برداشت، مفاهیم تازه پیشرفت و عقلانیت و آگاهی شکل گرفتند... به تعبیر دیگر، عصر تجدد، «عصر انسان» است».(1)

در واقع، همه دوران ها به نوعی دوران انسان نیز هست، ولی دلیل مهمی که این دوره، عصر انسان نامیده می شود، جایگاهی است که مفهوم بشر یافته است؛ زیرا این جایگاه در نگاه انسان، همان رتبه ای است که در گذشته، «خدا» بر آن تکیه داشت و این، مفهوم واقعی «اومانیسم» است. دگرگونی های دیگری نیز در معنای مدرنیته و تجدد پدید آمد که در شکل فلسفی و اجتماعی و «پست مدرنیزم» ظهور یافته است. به عقیده نگارنده، پست مدرن، غایت و مرحله ای از مدرنیته است و نمی توان آن را دوره جدیدی دانست. با این حال، به دلیل اهمیت وضع جدید مدرن، در بخش های بعدی به آن خواهیم پرداخت.

4. هنر مدرن و قابلیت های رسانه ای (زیبایی شناسی تجسدگرا)

شناخت هنر مدرن به دو دلیل، لازمه شناخت مدرنیته در قلمرو فرهنگی است. «هنر جدید غرب از یک سو، بازتاب دهنده جریان های ژرف تر فرهنگ غرب و بحران هایی است که غرب جدید با آن مواجه بوده است و همچنان مواجه است. از سوی دیگر، خود از جمله عواملی است که عناصر و اشکال و نیروهای تشکیل دهنده فضای فرهنگی جدید غرب را به وجود آورده اند».(2)

هنر در دنیای غرب تا عصر رنسانس، به ویژه در معماری که تجلّی گاه اصلی هنر در آن روزگار بوده است، بسیار شبیه هنر مسلمانان بود؛ حتی در بسیاری از موارد، آشکارا از