رسانه ملی و الگوی اسلامی _ ایرانی پیشرفت صفحه 51

ص:60

1- عسگر دیرباز و حسن دادگر، نگاهی به اسلام و توسعه پایدار، ص 15.
2- اخترشهر، اسلام و توسعه، پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی، ص137.
3- همان، ص16.

سخنی دیگر، توسعه، فرآیند تحول بلندمدت و همه جانبه (ساختاری و کیفی) درون یک نظام اجتماعی به نام جامعه است که تا حدی امکان دارد نیازهای رو به گسترش جامعه را با روش عقلانی برآورده کند.(1)

الف) تعاریف توسعه

الف) تعاریف توسعه

تعریف های مربوط به توسعه، متنوع و گوناگون است و مبانی آن دربرگیرنده چارچوب های اقتصادی، سیاسی، فرهنگی و انسانی ارائه دهندگان آن است. در واقع، توسعه، مجرای واقعی تحقق آرمان ها و خواست ها ی جوامع بشری است. بی تردید در این میان، توسعه را می توان بهینه سازی در بهره مندی از نیروهای بالقوه مادی و انسانی یک اجتماع بیان کرد. همچنین می توان آن را فراگردی تعبیر کرد که در چارچوب آن، جامعه از وضعیتی نامطلوب به سوی وضعی مطلوب متحول می شود. این فراگرد به گونه ای است که همه نهادهای جامعه را در بر می گیرد و ماهیت آن بدین ترتیب است که توان و ظرفیت بالقوه جامعه به صورت بالفعل درمی آید. به سخن دیگر، در فرآیند توسعه، استعدادهای سازماندهی جامعه از هر جهت بارور و شکوفا می شود؛ اعم از اقتصادی، اجتماعی، فرهنگی و سیاسی.(2)

توسعه به عبارت دیگر، سیری برای استوارسازی روابط اجتماعی و پرورانیدن استعدادها، بهره مندی بهینه از مواهب طبیعی و امکان رشد همه قشرهای جامعه بیان کرد که به زمان و مکان خاصی تعلق ندارد و